ÖZET: Büyükşehir Belediyesi İBB Fen İşleri Daire Başkanlığı’nın Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğü, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında, birim fiyat analizlerinin tamamının bu müdürlük tarafından gerçekleştirilmediğini ortaya koymuştur. Müdürlük, Belediyenin ilgili birimlerinin imalatlarına yönelik birim fiyat tarifleri ve analizleri oluşturmakla yükümlüdür. Ancak, mevcut düzenlemelere göre, bu müdürlüğün görev alanının tüm birimleri kapsaması gerektiği vurgulanmaktadır.

2024 yılı içerisinde İstanbul Büyükşehir Belediyesi bünyesinde yapım işi ihalesine çıkan birimler arasında Altyapı Hizmetleri, Yol Bakım ve Onarım, Çevre Koruma gibi çeşitli şubeler yer almaktadır. Ancak, bu birimlerden yalnızca beşi yeni birim fiyat inceleme dosyası göndermiştir. Diğer yedi müdürlüğün bu dosyaları göndermemesi, müdürlüğün görevlerinin etkin bir şekilde yerine getirilmediğini göstermektedir.

Denetim sonuçları doğrultusunda, İdare, özellikle Fen İşleri Dairesi ve diğer teknik birimlerin dosyalarının incelenmesi için gerekli adımları atacağını belirtmiştir. Ayrıca, Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğü’nün organizasyonel yapısının gözden geçirilmesi gerektiği ifade edilmiştir. Bu bağlamda, birim fiyat analizlerinin standardizasyonunun sağlanması amacıyla müdürlüğün yetki ve sorumluluklarının artırılması önem arz etmektedir.

BULGU: Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğü’nün Görev Alanının Büyükşehir Belediyesinin Tüm Birimlerini Kapsar Hale Getirilmemiş Olması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi

İBB Fen İşleri Daire Başkanlığı Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğünün görev ve yetkisinde olan birim fiyat analizleri ile yeni birim fiyat analizlerinin tamamının bu Müdürlük tarafından yapılmadığı görülmüştür.

Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğü Görev ve Çalışma Yönetmeliği’nin;

“Amaç ve kapsam” başlıklı 1’inci maddesinin ikinci fıkrasına göre söz konusu Müdürlük; Belediyenin ilgili birimlerince yapılan imalatların birim fiyat tarif, analiz ve standartlarını oluşturmak ve birim fiyatları veri tabanında kayıt altına alarak yatırımcı müdürlüklerin kullanımına sunmak, birim fiyat işlemlerinin standardize edilmesi konularında görev yapmaktadır.

“Müdürlüğün görevleri” başlıklı 5’inci maddesi uyarınca Müdürlüğün görevleri aşağıdaki gibidir:

a) Büyükşehir Belediye Başkanlığınca ihale edilecek ve ödeneğinin tamamı veya bir kısmının İBB Başkanlığınca karşılandığı ve denetlemeye yetkili bulunduğu İlçe Belediye Başkanlıklarınca ihale edilecek olan yapım, onarım ve hizmet işlerinin ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda fiyatlarını hazırlamak.

b) Yatırımcı Müdürlüklerin yapacağı işlerin yaklaşık maliyetlerinde kullanacakları fiyatları oluşturmak ve onay almak, bu fiyatlara esas olacak analiz ve tarifleri hazırlamak.

Yatırımcı Müdürlükler tarafından yapımı yürütülen işlerde, sözleşmesine bulunmayan fiyatları, sözleşme dâhilinde hazırlamak ve onay alarak ilgili Müdürlüğe bildirmek.

Tasfiye ve fesih işlemelerinde ilgili Müdürlüğünce oluşturulan Komisyon için talep edilen uzman teknik personeli görevlendirmek

Üst yöneticilerce verilecek diğer benzer görevleri ifa etmek.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, İBB’nin bütün birimleri tarafından yapılacak olan birim fiyatlar ile yeni birim fiyatların tespitinde Fen İşleri Daire Başkanlığı Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğü’nün aktif bir şekilde yer alması gerekmektedir.

01.01.2024-31.12.2024 tarihleri arasında İstanbul Büyükşehir Belediyesi bünyesinde yapım işi ihalesine çıkan birimlerin aşağıdaki gibi olduğu tespit edilmiştir:

Altyapı Hizmetleri Şube Müdürlüğü

Anadolu Yakası Yol Bakım ve Onarım Şube Müdürlüğü

Avrupa Yakası Yol Bakım ve Onarım Şube Müdürlüğü

Çevre Koruma Şube Müdürlüğü

Avrupa Yakası Raylı Sistem Şube Müdürlüğü

Anadolu Yakası Raylı Sistem Şube Müdürlüğü

Enerji Yönetimi ve Aydınlatma Şube Müdürlüğü

Mesken Şube Müdürlüğü

Tesisler Bakım ve Onarım Şube Müdürlüğü

Trafik Şube Müdürlüğü

Yapı İşleri Şube Müdürlüğü

Yeşil Alan ve Tesisler Yapım Şube Müdürlüğü

01.01.2024-31.12.2024 tarihleri arasında Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğüne yeni birim fiyat inceleme dosyası gönderen müdürlükler ise şöyledir:

Altyapı Hizmetleri Şube Müdürlüğü

Anadolu Yakası Yol Bakım ve Onarım Şube Müdürlüğü

Avrupa Yakası Yol Bakım ve Onarım Şube Müdürlüğü

Çevre Koruma Şube Müdürlüğü

Yapı İşleri Müdürlüğü

İstanbul Şehircilik Atölyesi Müdürlüğü

Yapılan incelemede, yukarıda ayrıntılı belirtildiği üzere 2024 yılında 12 birimden 5 tanesi (İstanbul Şehircilik Atölyesi Müdürlüğünün yapım işi geçmiş yıllardan gelen yıllara saridir) Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğüne yeni birim fiyat inceleme dosyası göndermekte iken 7 tane müdürlüğün söz konusu dosyaları göndermediği tespit edilmiştir.

Yukarıda yer verilen denetim tespiti üzerine, İdare tarafından özetle; yeni birim fiyatların tespiti hususunda; özellikle teknik birimler olan Fen İşleri Dairesi Başkanlığı, Yol Bakım ve Altyapı Koordinasyon Dairesi Başkanlığı ve Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanlığı dosyalarının incelenmek üzere ilgili birime gönderildiği ve bu hususun İdare geneline uygulanması hususunda birimin geliştirilmesi ile ilgili çalışmaların yürütüleceği, Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğünün görev alanının tüm birimleri kapsadığı göz önünde bulundurularak, organizasyonel bağlılığının değiştirilmesi konusunda çalışmaların yürütüldüğü ifade edilmiştir.

Sonuç olarak, Yönetmelik hükümlerinin uygulanması birim fiyatlar ile yeni birim fiyatların tespitinde standardizasyonun sağlanabilmesi açısından büyük önem arz etmektedir. Bu bağlamda, birim fiyat analizleri ile yeni birim fiyat analizlerinin tamamının Birim Fiyat ve Standartlar Şube Müdürlüğü tarafından yapılması gerekmektedir.