|
ÖZET: Bütçe emanetlerinin ödenmesinde mevzuat hükümlerine uyulmaması, 2024 yılı Sayıştay denetim raporlarında önemli bir bulgu olarak ortaya çıkmıştır. Yapılan incelemeler, bir ilçe belediyesinin muhasebe kayıtlarında, nakit yetersizliği nedeniyle 320 Bütçe Emanetleri Hesabına kaydedilen bütçe giderlerinin, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen ödeme öncelik sırasına uygun olarak gerçekleştirilmediğini göstermektedir. Kanun, ödenemeyen giderlerin bütçeye kaydedilerek emanet hesaplarından ödenmesi gerektiğini vurgulamakta ve muhasebe yetkililerinin bu süreçteki sorumluluklarını belirlemektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, 320 Bütçe Emanetleri Hesabının, ödeme emri belgesine bağlanmış ancak nakit yetersizliği nedeniyle ödenemeyen tutarların izlenmesi amacıyla kullanılacağını ifade etmektedir. Ancak yapılan denetimlerde, bu hesap üzerinden gerçekleştirilen ödemelerin, mevzuat hükümlerine aykırı olarak, muhasebe kayıtlarına alınma sırasına göre yapılmadığı tespit edilmiştir. Kamu idaresi, bu bulgulara katıldığını belirtmekte ve 320 Bütçe Emanetleri Hesabına alınan tutarların, muhasebe kayıtlarına alındığı sıraya göre ödenmesine özen gösterileceğini ifade etmektedir. Kamu kaynaklarının hukuka uygun bir şekilde kullanılması ve alacaklıların hak kaybı yaşamaması için, ödenemeyen tutarların mevzuata uygun olarak ödenmesi büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Bütçe Emanetlerinin Ödenmesinde Mevzuatta Belirtilen Sıraya Uyulmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Kurumun muhasebe kayıtlarının incelenmesi sonucunda; nakit yetersizliğinden dolayı 320 Bütçe Emanetleri Hesabına kaydedilen bütçe giderlerinin ilgililere ödenmesi aşamasında 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde belirlenen öncelik sırasına uyulmadığı görülmüştür.
5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun; “Ödenemeyen Giderler ve Bütçeleştirilmiş Borçlar” başlıklı 34’üncü maddesinde; ödeme emri belgesine bağlandığı halde ödenemeyen tutarların, bütçeye gider yazılarak emanet hesaplarına alınacağı ve buradan ödeneceği, kamu idarelerinin nakit mevcudunun tüm ödemeleri karşılayamaması halinde giderlerin, muhasebe kayıtlarına alınma sırasına göre ödeneceği hüküm altına alınmıştır.
Kanun’un “Muhasebe hizmeti ve muhasebe yetkilisinin yetki ve sorumlulukları” başlıklı 61’inci maddesinin altıncı fıkrasında ise; muhasebe yetkililerinin 34’üncü maddenin ikinci fıkrasındaki ödemeye ilişkin hükümlerden dolayı sorumlu olduğu ifade edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 248 ve 249’uncu maddelerinde 320 Bütçe Emanetleri Hesabının niteliği ve bu hesaba ilişkin işlemler düzenlenmiştir. Söz konusu maddelerde, 320 Bütçe Emanetleri Hesabının, mali yıl içerisinde veya sonunda ödeme emri belgesine bağlandığı halde, nakit yetersizliği veya diğer sebeplerle ilgililerine ödenemeyen tutarların izlenmesi için kullanılacağı; yapılacak ödemelerde söz konusu tutarların muhasebe kayıtlarına alınma sırasının gözetileceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemelerde, 320 Bütçe Emanetleri Hesabından yapılan ödemelerin yukarıdaki mevzuat hükümlerine aykırı olarak, muhasebe kayıtlarına alınma sırasına göre gerçekleştirilmediği tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi bulguda belirtilen hususlara katılmakta olup, 320 Bütçe Emanetleri Hesabına alınan tutarların muhasebe kayıtlarına alındığı sıraya göre ödenmesine dikkat edileceği ifade edilmektedir.
Kamu kaynaklarının hukuka uygun bir şekilde kullanılması ve alacaklıların olası bir hak kaybı yaşamaması için nakit yetersizliği dolayısıyla ilgililerine ödenemeyen ve bütçe emanetlerine alınan tutarların muhasebe kayıtlarına alındığı sıraya göre ödenmesi gerekmektedir.