|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Büyükşehir İlçe Belediyeleri tarafından yaptırılan bütün riskler sigortası kapsamında bazı risk kalemlerinde %2’yi aşan muafiyet oranları uygulanmaktadır. Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin ilgili maddesi, yüklenicilerin işyerlerindeki varlıkları için inşaat sigortası yaptırmalarını zorunlu kılmakta ve muafiyet oranlarını belirlemektedir. Bu bağlamda, sigorta poliçelerinde idarenin işveren, yüklenicinin ise işin uygulayıcısı olarak yer alması gerektiği vurgulanmaktadır.
İncelemeler sonucunda, yüklenicilerin bazı inşaat sigortası poliçelerinde, yangın, bakım devresi, hırsızlık gibi risk unsurlarında %10 oranında muafiyet uygulandığı tespit edilmiştir. Bu durum, mevzuatta belirlenen %2’lik sınırın ihlal edilmesi anlamına gelmektedir. Dolayısıyla, istenmeyen risklerin gerçekleşmesi halinde, sigortacı, sigortalı, idare ve üçüncü kişiler arasında hukuki ve mali ihtilafların yaşanmaması için muafiyet oranlarının yasal sınırlar içinde tutulması gerekmektedir. |
BULGU: Bütün Riskler Sigortası Kapsamında Yer Alan Bazı Risk Kalemlerinde Muafiyet Oranının Yüksek Belirlenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Yükleniciler tarafından yaptırılan bütün riskler (all risk) sigortası kapsamında yer alan risk kalemlerinden bazılarına %2’den fazla muafiyet uygulandığı görülmüştür.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve İşyerlerinin Korunması ve Sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesinin birinci fıkrasında; yüklenicinin işyerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu iş için, işin özellik ve niteliğine göre ihale dokümanında belirtilen şekilde, işe başlama tarihinden geçici kabul tarihine kadar geçen süre içinde oluşabilecek risklere karşı “inşaat sigortası (bütün riskler); geçici kabul tarihinden kesin kabul tarihine kadar geçecek süreye ilişkin ise yürürlükteki “İnşaat Sigortası (Bütün Riskler) Genel Şartları” çerçevesinde kapsamı ihale dokümanında belirtilen genişletilmiş bakım devresi teminatını içeren sigorta yaptırmak zorunda olduğu belirtilmiştir.
Aynı maddenin üçüncü fıkrasında; sigorta poliçesinde; idarenin işveren sıfatıyla, yüklenicinin işi gerçekleştiren sıfatıyla yer alması gerektiği ve kıymetlerin sigortalanmasında tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranının azami %2; deprem, sel, su baskını, toprak kayması ve terör riskleri için uygulanabilecek koasürans oranının ise azami %20 olarak belirlenebileceği ifade edilmiştir.
Kamu İdaresi tarafından ihale edilen ve sözleşmeye bağlanan yapım işlerine ilişkin sigorta poliçelerinin incelenmesi neticesinde; yükleniciler tarafından yaptırılan inşaat sigortası poliçelerinde bazı risk unsurlarına mevzuatta belirtilen %2 sınırından daha fazla muafiyet uygulandığı tespit edilmiştir.
Yapılan incelemede, bazı yapım işlerinde mevzuata aykırı olarak bütün riskler sigortası kapsamında yer alan kalemlere %2’den fazla muafiyet uygulandığı tespit edilmiştir. Yüklenici tarafından idareye sunulan sigorta poliçelerinde “yangın, bakım devresi, hırsızlık, kazık, iksa, ankraj, diğer hasarları” gibi durumlarda %10 oranında muafiyet belirlendiği görülmüştür.
Bu itibarla, istenmeyen risk unsurlarının gerçekleşmesi durumunda sigortacı, sigortalı, idare ve üçüncü kişiler arasında oluşabilecek hukuki ve mali ihtilafların önüne geçmek ve meydana gelecek hasarların karşılanması adına yapım işlerine ait inşaat sigortalarında yasal sınır olan %2’den fazla muafiyet uygulanmaması gerekmektedir.