|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir olmayan ilçe belediyelerinin yapım işlerinde, inşaat sigortası poliçesindeki bazı risk kalemlerinde muafiyet oranlarının %2’yi aştığını ortaya koymuştur. 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun 9. maddesi gereğince, yüklenicilerin işyerlerindeki malzeme ve ekipmanları çeşitli doğal afetler ve hırsızlık gibi risklere karşı sigorta ettirmeleri zorunludur. Ayrıca, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde tüm riskler için muafiyet oranının azami %2 olarak belirlenmesi gerektiği vurgulanmaktadır.
Yapılan incelemelerde, yüklenicilerin sigorta poliçelerinde “bakım devresi, hırsızlık ve diğer hasarlar” gibi durumlar için %10 oranında muafiyet uygulandığı tespit edilmiştir. Bu durum, mevzuata aykırı bir uygulama olarak değerlendirilmektedir. Yüklenicilerin, inşaat sigortası poliçelerinde muafiyet oranlarının yüksek belirlenmesi, sorumluluklarını ortadan kaldırmasa da karşılaşabilecekleri riskleri artırmaktadır. Sonuç olarak, inşaat sigortasında muafiyet oranlarının %2 ile sınırlı tutulması gerektiği konusunda gerekli denetimlerin yapılması büyük önem taşımaktadır. Bu durum, hem yüklenicilerin hem de belediyelerin karşılaşabileceği olumsuz durumların önlenmesine katkı sağlayacaktır. |
BULGU: Bütün Riskler Sigortası Kapsamında Yer Alan Bazı Risk Kalemlerinde Muafiyet Oranının Yüksek Belirlenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Yapım İşlerinin “İnşaat Sigortası (Bütün Riskler/All Risk)” poliçesindeki bazı risk unsurlarına %2 (yüzde iki)’den fazla muafiyet uygulandığı görülmüştür.
4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu’nun “İş ve işyerinin sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesine göre; yapım işlerinde yüklenicinin, ihale dokümanında belirtilen süre ve şartlara uygun olarak işyerlerindeki her türlü aracı, malzemeyi, ihzaratı, iş ve hizmet makinelerini, taşıtları ve tesisleri oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı sigorta yaptırması gerekmektedir.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesinin üçüncü fıkrasında; sigorta poliçesinde tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranının azami %2 olduğu; deprem, sel, su baskını, toprak kayması ve terör riskleri için uygulanabilecek koasürans oranının azami %20 olduğu; bunun dışında kalan riskler için koasürans uygulanmayacağı; muafiyet ve koasürans kısmına isabet eden hasarların karşılanmasının yüklenicinin sorumluluğunda olduğu belirtilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, yüklenici işyerinde bulunan mal ve malzemelere inşaat sigortası yaptırmakla yükümlüdür. Diğer taraftan, tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranı en çok yüzde iki olmalıdır.
Yapılan incelemede, yapım işlerinde mevzuata aykırı olarak bütün riskler sigortası kapsamında yer alan kalemlere %2’den fazla muafiyet uygulandığı tespit edilmiştir. Yüklenici tarafından Belediyeye sunulan sigorta poliçesinde “bakım devresi, hırsızlık, diğer hasarlar, 3’üncü şahıs mali mesuliyet hasarı” gibi durumlarda %10 oranında muafiyet belirlendiği görülmüştür.
Yukarıda yer alan açıklamalar çerçevesinde, inşaat sigortası poliçesinde muafiyet oranlarının yüksek belirlenmesi yüklenicinin sorumluluğunu ortadan kaldırmamakla birlikte; karşı karşıya kalabileceği riski artırması bakımından önemlidir. Bu sebeple, inşaat sigortasında tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranının en fazla %2 olması konusunda gerekli kontrollerin yapılması gerekmektedir.