|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi yüklenicileri tarafından yaptırılan bütün riskler (all risk) sigortası kapsamında bazı risk kalemlerinde %2’yi aşan muafiyet oranlarının uygulandığını ortaya koymuştur. Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 9. maddesi, yüklenicilerin işyerlerindeki araç, malzeme ve tesislerin sigortalanması gerektiğini belirtirken, bu sigortanın kapsamının ihale dokümanında tanımlanan şekilde olması gerektiğini vurgulamaktadır. Geçici kabul tarihine kadar olan süreçte inşaat sigortası yaptırma zorunluluğu, yüklenicilerin sorumluluklarını net bir şekilde ortaya koymaktadır.
Aynı maddenin üçüncü fıkrası, sigorta poliçelerinde muafiyet oranlarının azami %2 olarak belirlenmesini öngörmektedir. Ancak yapılan incelemeler, yüklenicilerin bazı risk unsurlarında bu yasal sınırın aşıldığını göstermektedir. Özellikle deprem, sel ve terör gibi riskler için koasürans oranının %20’ye kadar çıkabileceği belirtilse de, genel muafiyet oranının aşılması, hukuki ve mali ihtilaflara yol açma potansiyeli taşımaktadır. Bu durum, istenmeyen risklerin gerçekleşmesi halinde sigortacı, sigortalı ve idare arasında sorunlar yaşanabileceği anlamına gelmektedir. Dolayısıyla, inşaat sigortalarında yasal olarak belirlenen %2’lik muafiyet oranına uyulması, olası hasarların karşılanması açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Bütün Riskler Sigortası Kapsamında Yer Alan Risk Kalemlerinde Muafiyet Oranının Yüksek Belirlenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Yükleniciler tarafından yaptırılan bütün riskler (all risk) sigortası kapsamında yer alan risk kalemlerinden bazılarına %2’den fazla muafiyet uygulandığı görülmüştür.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve İşyerlerinin Korunması ve Sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesinin birinci fıkrasında; yüklenicinin işyerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu iş için, işin özellik ve niteliğine göre ihale dokümanında belirtilen şekilde, işe başlama tarihinden geçici kabul tarihine kadar geçen süre içinde oluşabilecek risklere karşı “inşaat sigortası (bütün riskler); geçici kabul tarihinden kesin kabul tarihine kadar geçecek süreye ilişkin ise yürürlükteki “İnşaat Sigortası (Bütün Riskler) Genel Şartları” çerçevesinde kapsamı ihale dokümanında belirtilen genişletilmiş bakım devresi teminatını içeren sigorta yaptırmak zorunda olduğu belirtilmiştir.
Aynı maddenin üçüncü fıkrasında; sigorta poliçesinde; idarenin işveren sıfatıyla, yüklenicinin işi gerçekleştiren sıfatıyla yer alması gerektiği ve kıymetlerin sigortalanmasında tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranının azami %2; deprem, sel, su baskını, toprak kayması ve terör riskleri için uygulanabilecek koasürans oranının ise azami %20 olarak belirlenebileceği ifade edilmiştir.
Kamu İdaresi tarafından ihale edilen ve sözleşmeye bağlanan yapım işlerine ilişkin sigorta poliçelerinin incelenmesi neticesinde; yükleniciler tarafından yaptırılan inşaat sigortası poliçelerinde bazı risk unsurlarına mevzuatta belirtilen %2 sınırından daha fazla muafiyet uygulandığı tespit edilmiştir.
Bu itibarla, istenmeyen risk unsurlarının gerçekleşmesi durumunda sigortacı, sigortalı, idare ve üçüncü kişiler arasında oluşabilecek hukuki ve mali ihtilafların önüne geçmek ve meydana gelecek hasarların karşılanması adına yapım işlerine ait inşaat sigortalarında yasal sınır olan %2’den fazla muafiyet uygulanmaması gerekmektedir.