| ÖZET: 2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığı (YİKOB) tarafından yaptırılan bütün riskler sigortası poliçelerinde muafiyet oranları %10 olarak belirlenmiştir. Ancak, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nde belirtilen azami muafiyet oranı %2’dir. Bu durum, yüklenicinin karşılaşabileceği riskleri artırmakta ve kamu idaresi, konuya ilişkin tenkit ve tavsiyeler doğrultusunda işlem yapacağını belirtmiştir. |
BULGU: Bütün Riskler Sigortası Kapsamında Yer Alan Risk Kalemlerinde Muafiyet Oranının Yüksek Belirlenmesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Yatırım İzleme Koordinasyon Başkanlığı – YİKOB
Yükleniciler tarafından yaptırılan bütün riskler (all risks) sigortası poliçelerinde risk kalemlerine uygulanan muafiyet oranlarının yüksek belirlendiği görülmüştür.
Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “İş ve işyerlerinin korunması ve sigortalanması” başlıklı 9’uncu maddesinin 1’inci fıkrasında; yüklenicinin, işyerindeki her türlü araç, malzeme, ihzarat, iş ve hizmet makineleri, taşıtlar, tesisler ile sözleşme konusu yapım işinin korunmasından 43’üncü madde hükümleri dikkate alınmak şartı ile işe başlama tarihinden kesin kabul tarihine kadar sorumlu olduğu belirtilmiştir. Bu sorumluluğu, işe başlama tarihinden geçici kabul tarihine kadar geçen süre içinde oluşabilecek deprem, su baskını, toprak kayması, fırtına, yangın gibi doğal afetler ile hırsızlık, sabotaj gibi risklere karşı “inşaat sigortası (bütün riskler)”, geçici kabul tarihinden kesin kabul tarihine kadar geçecek süreye ilişkin ise yürürlükteki İnşaat Sigortası (Bütün Riskler) Genel Şartları çerçevesinde kapsamı ihale dokümanında belirtilen genişletilmiş bakım devresi teminatını içeren sigorta yaptırmak suretiyle yerine getireceği ifade edilmiştir.
Aynı maddenin 3’üncü fıkrasında ise; sigorta poliçelerinde belirlenecek muafiyet ve koasürans uygulamalarına yer verilebileceği ifade edilmiştir. Bunun yanında tüm riskler için uygulanabilecek azami muafiyet oranının %2 olacağı, deprem, sel, su baskını, toprak kayması ve terör riskleri için uygulanabilecek azami koasürans oranının %20 olacağı belirtilmiştir.
Yapılan incelemede, Başkanlık tarafından ihaleye çıkılan yapım işlerine ait sigorta poliçelerinde muafiyet oranları tüm riskler için %10 olarak belirlendiği tespit edilmiştir.
Kamu idaresi bulgu konusu hususa iştirak etmiş olup tenkit ve tavsiyeler doğrultusunda işlem tesis edileceğini belirtmiştir.
Sigorta poliçesinde muafiyet oranlarının %2’den fazla olması yüklenicinin nihai sorumluluğunu kaldırmamakla birlikte, karşılaşabileceği riski artırması bakımından önem arz etmektedir. Dolayısıyla Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin ilgili hükmünde belirtildiği üzere tüm riskler için uygulanabilecek muafiyet oranının azami %2 olması gerekmektedir.