|
ÖZET: Büyükşehir Belediyesi’nin sorumluluğundaki yeşil alanlar, parklar ve yollar üzerinde gerçekleştirilen işgal ve yapılaşmalarla ilgili olarak, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda önemli bulgulara ulaşılmıştır. Kuşadası, Didim ve Nazilli ilçelerinde, imar planında 4000 m² ve üzerindeki yeşil alanlar ile 12 metre ve daha geniş yollarda, işgal ve yapılaşmalardan dolayı ecrimisil bedeli alınmadığı tespit edilmiştir. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu çerçevesinde, işgal edilen taşınmazların bedellerinin geriye dönük olarak talep edilmesi gerektiği belirtilmektedir.
Yapılan incelemeler sonucunda, Kuşadası sınırları içinde belirli alanlarda, Didim ve Nazilli’de de çeşitli park ve yeşil alanlarda işgallerin mevcut olduğu ve bu alanlarda ecrimisil bedeli alınmadığı ortaya çıkmıştır. 2886 sayılı Kanun’un 75. maddesi uyarınca, işgal edilen taşınmazların bedellerinin belirlenmesi ve tahsil edilmesi için gerekli işlemlerin yapılması gerekmektedir. Büyükşehir Belediyesi, Emlak ve İstimlak Dairesi Başkanlığı aracılığıyla bu alanların tespitini gerçekleştirmiştir. Tespit edilen işgaller nedeniyle, geriye dönük beş yıllık ecrimisil bedellerinin işgalcilerden tahsil edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Bu durum, yerel yönetimlerin mülkiyet haklarını koruma ve kamu kaynaklarını etkin bir şekilde kullanma sorumluluğu açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Büyükşehir Belediyesi Sorumluluğundaki Yeşil Alanlar, Parklar ve Yollarda Yer Alan İşgal ve Yapılaşmalardan Ecrimisil Bedeli Alınmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Belediyesi
Kuşadası, Didim ve Nazilli Belediyeleri sınırları içerisinde yer alıp imar planında 4000 m2 ve üzerinde bulunan yeşil alan ve park alanlarında, 12 metre ve üzerindeki yollarda yapılan işgal ve yapılaşmalardan ecrimisil bedeli alınmadığı görülmüştür.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 27’nci maddesinin ikinci fıkrasında;
“…büyükşehir belediyelerinde meydan, bulvar, cadde, yol, sokak, park, spor ve kültürel tesislerin büyükşehir belediyesi ile büyükşehir kapsamındaki diğer belediyeler arasında dağılımına ilişkin esaslar büyükşehir belediye meclisi tarafından belirlenir” hükmü,
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu’nun “Ecrimisil ve tahliye” başlıklı 75’inci maddesinde;
“Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları, özel bütçeli idarelerin mülkiyetinde bulunan taşınmaz mallar ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli işgalden, bu Kanunun 9 uncu maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, idarelerin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli işgalin kusuru aranmaz.
Ecrimisile itiraz edilmemesi halinde yüzde yirmi, peşin ödenmesi halinde ise ayrıca yüzde onbeş indirim uygulanır. Ecrimisil fuzuli şagil tarafından rızaen ödenmez ise, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre tahsil olunur.
Kira sözleşmesinin bitim tarihinden itibaren, işgalin devam etmesi halinde, sözleşmede hüküm varsa ona göre hareket edilir. Aksi halde ecrimisil alınır.
İşgal edilen taşınmaz mal, idarenin talebi üzerine, bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek, idareye teslim edilir.
…” hükmü yer almaktadır.
16.04.2014 tarih ve 28 sayılı Büyükşehir Belediye Meclisi Kararı ile 4000 m2 ve üstü park ve benzeri alanlar ile 12 metre ve üzerindeki caddelerin sorumluluğu Büyükşehir Belediyesine verilmiştir. 4000 m2 ve üzerinde park ve yeşil alanlar ile Büyükşehir Belediyesi sorumluluğu altındaki yollar incelendiğinde; Kuşadası Belediye sınırları içinde . sitesi ile . sitesi arasında yer alan ve imar planında 30 metre olan yol üzerinde sabit olarak yapılaşan . Pazarı ile Kuşadası Belediyesi sınırları içindeki 12, Didim Belediyesi sınırları içerisinde 2, Nazilli Belediyesi sınırları içerisinde ise 1 park ve yeşil alan içinde restoran, dernekler tarafından işletilen kafeler, kreş binası, şezlong ve şemsiye konulmak suretiyle oteller tarafından işgal edilen alanların bulunduğu ve bu alanlarda yer alan işgal ve yapılaşmalara ilişkin ecrimisil bedeli alınmadığı tespit edilmiştir.
Mezkur 2886 sayılı Kanun’un 75’inci maddesinde devletin hüküm ve tasarrufu ile özel bütçeli kurumların mülkiyetinde olan taşınmaz malların özel ve tüzel kişiler tarafından işgali halinde işin uzmanı tarafından kurulacak komisyonca tespit edilen bedelin geriye doğru 5 yılı geçmemek üzere işgalcilerden talep edileceği ve işgal edilen taşınmaz malın idarenin talebi üzerine, bulunduğu yer mülkiye amirince en geç 15 gün içinde tahliye ettirilerek idareye teslim edileceği ifade edilmiştir.
İdare tarafından verilen cevapta Emlak ve İstimlak Dairesi Başkanlığı tarafından Kuşadası, Didim ve Nazilli ilçelerinde Büyükşehir Belediyesi sorumluluğunda ve imar planında 4000 m2 ve üzerinde bulunan yeşil alan ve park alanlarının tespitinin yapıldığı, tespit işlemleri sonrasında bulgudaki tespitler doğrultusunda işlem tesis edileceği ifade edilmiştir.
Bu durumda Kuşadası, Didim ve Nazilli İlçelerinde Büyükşehir Belediyesi sorumluluğunda bulunan yol, park ve yeşil alanlar üzerinde yer alan işgaller nedeniyle ecrimisil bedelleri tespit edilerek geriye yönelik 5 yıllık bedel işgalcilerden tahsil edilmelidir.