ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir Belediyesi tarafından ilçe belediyelerine gönderilmesi gereken otopark gelir paylarının takip edilmediğini ortaya koymuştur. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 7. maddesi, araç park yerlerinin tespiti ve işletilmesi görevini büyükşehir belediyelerine vermektedir. Aynı zamanda, 23. maddede belirtilen düzenlemelere göre, bu park yerlerinden elde edilen gelirlerin %50’sinin ilçe ve ilk kademe belediyelerine nüfus oranına göre dağıtılması gerekmektedir.

Denetim sonucunda, Büyükşehir Belediyesi tarafından işletilen otoparklardan elde edilen gelirlerin ilçe belediyesine aktarılmadığı ve bu alacakların tahsili için gerekli adımların atılmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca, ilgili kanun gereği, ödemelerin zamanında yapılmaması durumunda İller Bankası aracılığıyla alacaklı belediyenin hesabına aktarılması gerektiği belirtilmiştir.

Kamu idaresinin verdiği yanıtta, otopark gelirlerinin tahsilatı için takip işlemlerinin sürdürüleceği ifade edilmiştir. Bu bağlamda, Büyükşehir Belediyesi’nin, araç park yerlerinden elde edilen gelirlerin tahakkuk ve tahsili için gerekli işlemleri gerçekleştirmesi önem arz etmektedir.

BULGU: Büyükşehir Belediyesi Tarafından Gönderilmesi Gereken Otopark Gelirlerine İlişkin Payların Takip Edilmemesi

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Büyükşehir Belediyesi tarafından araç park yerlerinin işletilmesinden elde edilen gelirlerden ilçe belediyelerine gönderilmesi gereken paya ilişkin alacağın tahsili için gerekli takip ve başvuru yollarının kullanılmadığı tespit edilmiştir.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun “Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları” başlıklı 7’nci maddesinin (f) bendinde, karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek büyükşehir belediyelerinin görev ve sorumlukları arasında sayılmıştır. Kanun’un “Büyükşehir belediyesinin gelirleri” başlıklı 23’üncü maddesinin (f) bendinde de yukarıda belirtilen hükme göre tespit edilen park yerlerinin işletilmesinden elde edilen gelirin %50’sinin ilçe ve ilk kademe belediyelerine nüfuslarına göre dağıtılması gerektiği düzenlenmektedir.
Yine 23’üncü maddenin ikinci fıkrasında; büyükşehir belediyeleri ile ilçe belediyelerinin birbirlerine ödemeleri gereken tutarların zamanında ödenmemesi durumunda, ilgili belediyenin talebi üzerine söz konusu tutarların İller Bankası tarafından, yükümlü belediyenin genel bütçe vergi gelirleri payından kesilerek alacaklı belediyenin hesabına aktarılması gerektiği ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede, Büyükşehir Belediyesi tarafından işletilen, işlettirilen veya kiraya verilen araç park yerlerinden elde edilen gelirlerden Belediyeye verilmesi gereken payın aktarılmadığı ve Belediyenin de bu alacağın Büyükşehir Belediyesinden tahsili için gerekli takip ve başvuru yollarını kullanmadığı görülmüştür.
Kamu idaresi tarafından gönderilen cevapta özetle, otopark gelirlerine ilişkin tahsilatın büyükşehir belediyesinden alınması yönünde takip işlemlerine devam edileceği belirtilmiştir.
Bu itibarla Büyükşehir Belediyesi tarafından araç park yerlerinin işletilmesi, işlettirilmesi veya kiraya verilmesi nedeniyle elde edilen gelirlerden Belediyeye aktarılması gereken payın, tahakkuk ve tahsili ile ilgili olarak Büyükşehir Belediyesi ve/veya Büyükşehir Belediyesinden mahsuben tahsili için İller Bankası nezdinde gerekli işlemlerin yürütülmesi gerekmektedir.