Büyükşehir Belediyesinden İlçe Belediyesine Aktarılması Gereken Otopark Geliri Paylarının Takibinin ve Tahsilatının Yapılmaması (Sayıştay)

Ankara Büyükşehir Belediyesi tarafından otopark yerlerinin işletilmesi sonucu elde edilen gelirlerden Akyurt Belediyesine aktarılması gereken payların aktarılmadığı görülmüştür.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun “Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları” başlıklı 7’nci maddesinde;

“Büyükşehir belediyesinin görev, yetki ve sorumlulukları şunlardır:

…  

1. f) Büyükşehir ulaşım ana plânını yapmak veya yaptırmak ve uygulamak; ulaşım ve toplu taşıma hizmetlerini plânlamak ve koordinasyonu sağlamak; kara, deniz, su ve demiryolu üzerinde işletilen her türlü servis ve toplu taşıma araçları ile taksi sayılarını, bilet ücret ve tarifelerini, zaman ve güzergâhlarını belirlemek; durak yerleri ile karayolu, yol, cadde, sokak, meydan ve benzeri yerler üzerinde araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek; kanunların belediyelere verdiği trafik düzenlemesinin gerektirdiği bütün işleri yürütmek.

…” denilmiş olup meydan ve benzeri yerlerde bulunan araç park yerlerini tespit etmek ve işletmek, işlettirmek veya kiraya vermek görevleri büyükşehir belediyelerine verilmiştir.

Bahsi geçen Kanun’un “Büyükşehir belediyesinin gelirleri” başlıklı 23’üncü maddesinde; 

“Büyükşehir belediyesinin gelirleri şunlardır:  

…

1. f) 7 nci maddenin (f) bendine göre tespit edilen park yerlerinin işletilmesinden elde edilen gelirin ilçe ve ilk kademe belediyelerine, nüfuslarına göre dağıtılacak %50’sinden sonra kalacak %50’si.

…

Büyükşehir belediyeleri ve bağlı kuruluşları ile ilçe (…)(1) belediyeleri; tahsil ettikleri vergiler ve benzeri malî yükümlülüklerden birbirlerine ödemeleri gereken paylar ile su, atık su ve doğalgaz bedellerini zamanında yatırmadıkları takdirde, ilgili belediye veya bağlı kuruluşun talebi üzerine söz konusu tutar, İller Bankası tarafından, yükümlü belediyenin genel bütçe vergi gelirleri payından kesilerek alacaklı belediyenin hesabına aktarılır.

Gecikmeden kaynaklanacak faiz ve benzeri her türlü zararın tazmininden, ilgili ilçe belediye başkanı ve sayman şahsen sorumludur. Bu fıkra hükmü, ilçe ve ilk kademe belediyeleri hesabına yapılacak her türlü aktarmaları zamanında yapmayan büyükşehir belediye başkanı, bağlı kuruluş genel müdürleri ve saymanları hakkında da uygulanır.” denilerek büyükşehir ve ilçe belediyelerinin birbirlerine yapmak zorunda oldukları ödemelerin zamanında yapılmamasından kaynaklanan her türlü zarardan ilgili büyükşehir ve belediye başkanları ile saymanları sorumlu tutulmuşlardır.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, büyükşehir belediyelerinin işlettiği, işlettirdiği veya kiraya verdiği bu otopark yerlerinden elde ettiği gelirlerin %50’sini nüfuslarına göre ilçe belediyelerine dağıtmalıdır. Fakat yapılan incelemede, Ankara Büyükşehir Belediyesince aktarılması gereken bu payların Akyurt Belediyesine aktarılmadığı görülmüş olup söz konusu payların takibi ve tahsiline yönelik gerekli işlemlerin yapılmasının gerektiği düşünülmektedir.

Kamu idaresi cevabında; “Ankara Büyükşehir Belediyesinin 5216 sayılı Büyükşehir Belediye Kanunu “Büyükşehir ve ilçe belediyelerin görev ve sorumlulukları” başlıklı 7’inci maddesi (f) bendi ve “Büyükşehir belediyesinin gelirleri şunlardır” başlıklı 23’üncü maddesi (f) gereği otoparkların işletilmesi sonucu elde ettiği gelirlere ilişkin belediyemize aktarması gereken paya ilişkin yazışmalar yapılacak olup payın belediyemize aktarımı sağlanacaktır.” denilmektedir.

Sonuç olarak kamu idaresi Ankara Büyükşehir Belediyesi tarafından otopark yerlerinin işletilmesi sonucu elde edilen gelirlerden gönderilmesi gereken payların ilgili yazışmalar yapılarak Belediyeye aktarılmasının sağlanacağını bildirmiş olup 2018 yılı boyunca Büyükşehir Belediyesi tarafından gönderilmesi gereken bu payın tahsil edilmemesinin Belediyeyi gelir kaybına uğrattığı ve söz konusu payın gönderilmesine ilişkin takibin yapılması gerektiği değerlendirilmektedir.