|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay denetim raporlarına göre, çevre temizlik vergisi mükellefi olan bazı işyerlerinin emlak vergisi ve ilan-reklam vergisi mükellefi olmadığı tespit edilmiştir. Çevre temizlik vergisi ödeyen işyerlerinin emlak vergisi kaydının bulunmaması, bu işyerlerinin emlak vergisi kaybına yol açtığını göstermektedir. 1319 sayılı Emlak Vergisi Kanunu’na göre, emlak vergisi mükellefiyetinin, çevre temizlik vergisi bildirim kayıtları bulunan taşınmazlar için de geçerli olması gerekmektedir. Yapılan karşılaştırmalarda, çevre temizlik vergisi ödeyen 442 işyerinin emlak vergisi kaydı olmadığı belirlenmiştir.
Aynı şekilde, çevre temizlik vergisi mükellefi olan işyerlerinin ilan ve reklam vergisi mükellefiyetleri de incelenmiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’na göre, çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan işyerlerinin ilan ve reklam vergisine tabi olduğu belirtilmektedir. Ancak, yapılan denetimlerde çevre temizlik vergisi bildirimi bulunan 11.245 işyerinin ilan ve reklam vergisi beyanında bulunmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, yerel yönetim açısından önemli bir gelir kaybına neden olabileceği için, gerekli düzeltmelerin yapılması gerektiği vurgulanmaktadır. Kamu İdaresi, bu bulgulara katıldığını ve gerekli işlemlere başladığını bildirmiştir. |
BULGU: Çevre Temizlik Vergisi Mükellefi Olmasına Rağmen Emlak Vergisi ve İlan ve Reklam Vergisi Mükellefi Olmayan İşyerlerinin Bulunması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Çevre temizlik vergisi mükellefi olmasına rağmen, emlak vergisi ve ilan ve reklam vergisi mükellefi olmayan işyerlerinin bulunduğu tespit edilmiştir.
Çevre Temizlik Vergisi Mükellefi Olmasına Rağmen Emlak Vergisi Mükellefi Olmayan Kayıtların Bulunması
Çevre temizlik vergisi mükellefi olmasına rağmen, emlak vergisi mükellefi olmayan çok sayıda kaydın olduğu ve bu durumun emlak vergisi kaybına neden olduğu anlaşılmıştır.
1319 Sayılı Emlak Vergisi Kanunu’nun 2’nci maddesinde; Kanunda geçen bina tabirinin, yapıldığı madde ne olursa olsun, gerek karada gerek su üzerindeki sabit inşaatın hepsini kapsadığı, Kanun’un uygulanmasında Vergi Usul Kanunu’nda yazılı bina mütemmimlerinin de bina ile birlikte nazara alınacağı; yüzer havuzlar, sair yüzer yapılar, çadırlar ve nakil vasıtalarına takılıp çekilebilen seyyar evler ve benzerlerinin ise bina sayılamayacağı hüküm altına almıştır.
2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Çevre temizlik vergisi” başlıklı 44’üncü maddesinde; belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu belirtilmiş olup verginin mükellefinin ise binaları kullananlar olduğu ifade edilmiştir.
Yukarıdaki açıklamalara göre çevre temizlik vergisi bildirim kayıtları bulunan konut ve işyeri gibi taşınmazların emlak vergisi bildirim kayıtlarının da olması gerekmektedir.
tarihi itibariyle Belediyeye ait emlak vergisi kayıtları ile çevre temizlik vergisi kayıtlarının karşılaştırılması neticesinde, çevre temizlik vergisi vermesine rağmen emlak vergisi mükellefi olmayan 442 adet kayda rastlanmıştır.
Kamu İdaresi cevabında bulguya katıldığını belirtmiş olup söz konusu hususun düzeltilmesine ilişkin işlemlere başlanıldığını ifade etmiştir.
Sonuç olarak; bu durumun emlak vergisi bakımından gelir kaybına yol açmaması için, çevre temizlik vergisi bildirimleri bulunanlardan emlak vergisi vermeyenlerin tespit edilerek gerekli tahakkukların yapılması gerekmektedir.
Çevre Temizlik Vergisi Mükellefi Olmasına Rağmen İlan ve Reklam Vergisi Mükellefi Olmayan İşyerlerinin Bulunması
Çevre temizlik vergisi alınan işyerleri ile ilan ve reklam vergisi mükellefiyetlerinin karşılaştırılması ve yerinde yapılan örnekleme neticesinde bazı mükelleflerin ilan ve reklam vergisi beyannamesi vermedikleri tespit edilmiştir.
2464 ayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Çevre temizlik vergisi” başlıklı 44’üncü maddesinde Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu belirtilmiş olup verginin mükellefinin ise binaları kullananlar olduğu ifade edilmiştir.
2464 Sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 12’nci maddesinde; belediye sınırları ile mücavir alanları içinde yapılan her türlü ilan ve reklamın, ilan ve reklam vergisine tabi olduğu belirtilmiştir.
Dolayısıyla, çevre temizlik vergisi bildirim kaydı bulunan işyerinin ilan ve reklam niteliği taşıyan unsurları (tabela, reklam vb.) kullanmaları hayatın doğal akışı içerisinde genel uygulama olarak karşımıza çıkmaktadır. Çok istisnai durumlar haricinde her işyeri kendi faaliyetlerini, isimlerini vb. nitelikteki özelliklerini tanıtıcı, vergiye tabi ilan ve reklam niteliğinde unsurlar kullanmaktadır.
tarihi itibariyle Belediyeye ait ilan ve reklam vergisi mükellef kayıtları ile çevre temizlik vergisi kayıtlarının karşılaştırılması neticesinde, çevre temizlik vergisi bildirimi olup ilan ve reklam beyan kaydı olmayan 11.245 adet işyerlerinin bulunduğu tespit edilmiştir.
Bu kayıtlardan 38 adet işyeri yerinde görülmüş ve bu işyerlerinden 25 adedinin tabelasının olmadığı, 12 adedinin ise vergiye esas tabelasının bulunduğu tespit edilmiştir.
Kamu İdaresi cevabında, bulguya katıldığını belirtmiş olup söz konusu hususun düzeltilmesine ilişkin işlemlere başlanıldığını ifade etmiştir.
Sonuç olarak; bu durumun ilan ve reklam vergisi bakımından gelir kaybına yol açmaması için, çevre temizlik vergisi bildirimleri bulunanlardan ilan ve reklam vergisi vermeyenlerin yerinde tespit edilmesi gerekmektedir.