|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay denetim raporları, büyükşehir ilçe belediyesinin yetki alanındaki iş yerlerinin önemli bir kısmının çevre temizlik vergisi (ÇTV) mükellefiyetinin bulunmadığını ortaya koymuştur. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun mükerrer 44. maddesi, belediye sınırları içinde yer alan konut ve iş yerlerinin çevre temizlik hizmetlerinden faydalandığını ve bu binaların mükelleflerinin, binaları kullanan gerçek ve tüzel kişiler olduğunu belirtmektedir. Kanun, iş yerlerine özel herhangi bir muafiyet veya istisna tanımamaktadır.
Belediye sınırları içerisinde 69.502 faal iş yeri bulunmasına rağmen, yıl sonunda yalnızca 12.899 iş yerinde ÇTV mükellefiyeti tesis edilmiştir. Bu durum, 56.603 iş yerinin çevre temizlik vergisi mükellefiyeti olmadan faaliyet gösterdiğini göstermektedir. İdarenin, denetim ekip sayısını artırarak bu durumu düzeltmeye yönelik adımlar attığı anlaşılmaktadır. Bu bağlamda, belediye sınırları içindeki faal iş yerlerinin ÇTV mükellefiyetlerinin tesis edilmesi, gelir kaybını önlemek adına büyük önem taşımaktadır. Etkin bir yoklama ve takip mekanizması oluşturulması, çevre temizlik vergisi kaynağının daha verimli bir şekilde yönetilmesine katkı sağlayacaktır. |
BULGU: Çevre Temizlik Vergisi Mükellefiyeti Tesis Edilmeyen İş Yerlerinin Bulunması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdarenin yetki ve sorumluluk alanında faaliyette bulunan iş yerlerinden önemli bir kısmının çevre temizlik vergisi mükellefiyetinin bulunmadığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun mükerrer 44’üncü maddesinde, belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu, verginin mükellefinin ise binaları kullananlar olduğu ve mükellefiyetin binaların kullanılması ile başlayacağı belirtilmiştir.
Bu itibarla, Belediyenin yetki alanına giren Çevre Temizlik Vergisi (ÇTV)’nin konusu, ticari işyerleri ile diğer şekilde kullanılan binalar olup, mükellefi ise bu binaları kullanan gerçek ve tüzel kişilerdir. Yine anılan Kanun’da ÇTV’ye ilişkin olarak işyerlerine özel herhangi bir muafiyet ve istisnaya yer verilmemiştir.
Vergi Dairesi Başkanlığından temin edilen verilere göre belediye sınırları içerisinde 69.502 iş yeri faal durumdadır. Ancak, İdare tarafından yıl sonu itibari ile 12.899 iş yerine çevre temizlik vergisi mükellefiyeti tesis edildiği görülmüştür. Faal iş yerleri ile karşılaştırıldığında, 56.603 adet iş yerine ÇTV mükellefiyeti tesis edilmediği tespit edilmiştir.
İdare tarafından saha denetim ekip sayısının 2 den 4’e yükseltilerek denetimlere başlandığı anlaşılmıştır.
Belediye sınırları ve mücavir alanlar içerisindeki faal işyerlerine ÇTV mükellefiyetlerinin tesis edilerek gelir kaybına sebebiyet verilmemesi açısından söz konusu vergi kaynağına yönelik etkin bir yoklama ve takip mekanizması oluşturulması gerekmektedir.