|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, büyükşehir ilçe belediyeleri sınırları içinde bazı işyerlerinin çevre temizlik vergisi mükellefiyetinin tesis edilmediğini ortaya koymuştur. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun ilgili maddesine göre, belediye sınırları ve mücavir alanlarda bulunan konutlar, iş yerleri ve diğer binalar, çevre temizlik hizmetlerinden yararlandıkları için bu vergiye tabidir. Verginin tahakkuku, her yıl ocak ayında yıllık tutarı itibarıyla yapılmakta ve emlak vergisinin taksit sürelerinde ödenmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemelerde, vergi dairesinde kayıtlı 864 aktif işletmenin bulunduğu, ancak belediyeden alınan çevre temizlik mükellef listesinde bu sayının daha az olduğu tespit edilmiştir. Bu durum, bazı işyerleri için çevre temizlik vergisinin tahakkuk ettirilmediğini ve dolayısıyla Kamu İdaresi’nin gelir kaybına uğradığını göstermektedir. Sonuç olarak, belediye sınırları içinde faaliyet gösteren aktif işyerlerinin çevre temizlik vergisi mükellefiyetlerinin belirlenmesi amacıyla gerekli çalışmaların başlatılması önem arz etmektedir. Bu adım, kamu gelirlerinin artırılması ve vergi adaletinin sağlanması açısından kritik bir öneme sahiptir. |
BULGU: Çevre Temizlik Vergisi Mükellefiyeti Tesis Edilmeyen İşyerlerinin Bulunması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediye sınırları ve mücavir alanlar içindeki bazı işyerleri için çevre temizlik vergisi tahakkuk ve tahsilatının yapılmadığı görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Çevre Temizlik Vergisi” başlıklı mükerrer 44’üncü maddesinde; belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde bulunan ve belediyelerin çevre temizlik hizmetlerinden yararlanan konut, iş yeri ve diğer şekillerde kullanılan binaların çevre temizlik vergisine tabi olduğu, iş yerleri ve diğer şekilde kullanılan binalara ait çevre temizlik vergisinin maddede belirtilen tarifeye göre alınacağı ve büyükşehirlerde %25 artırımlı uygulanacağı, bu verginin belediyelerce binaların tarifedeki derecelere intibak ettirilmesi üzerine her yılın ocak ayında yıllık tutarı itibarıyla tahakkuk etmiş sayılacağı, tahakkuk eden bu verginin her yıl emlak vergisinin taksit sürelerinde ödeneceği, bu maddede yer alan tutarların her yıl yeniden değerleme oranında artırılacağı hüküm altına alınmıştır.
İş yerlerinden alınan çevre temizlik vergisi, büyükşehir belediyesi veya mücavir alan sınırında bulunup bulunmamasına bakılmaksızın, ilçe belediyeleri tarafından tahsil edilmekte olup, mükellefi ilçe sınırları içerisinde faaliyet gösteren işyerleridir.
Kamu İdaresinin gelir işlemlerinin incelenmesi neticesinde, vergi dairesinden alınan faal mükellef listesinde belediye sınırları içinde 864 aktif işletmenin kayıtlı olduğu, Belediyeden alınan çevre temizlik mükellef listesindeki mükellef sayısının daha az olduğu görülmüştür. Dolayısıyla bazı iş yerleri için çevre temizlik vergisi tahakkuk ettirilmediği ve bu sebeple Kamu İdaresinin gelir kaybına uğradığı tespit edilmiştir.
Belediye sınırları içerisinde bulunan aktif işyerlerinden çevre temizlik vergisi mükellefiyeti tesis ettirmesi gerekenlerin tespit edilmesi için çalışmaların başlatılması gerekmektedir.