ÖZET: T.C. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Yüksek Fen Kurulu, 30/04/2020 tarihinde aldığı kararla, bir yapım işinde yüklenici ile idare arasındaki gecikme cezası anlaşmazlığını incelemiş ve işin bitim tarihinin 09.08.2018 olduğu, bu tarihten sonraki gecikmeler için sözleşme hükümlerine uygun ceza uygulanması gerektiğine karar vermiştir.

T.C.

ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK BAKANLIĞI

Yüksek Fen Kurulu Başkanlığı

Karar No : 2020/41

Karar Tarihi : 30/04/2020

YÜKSEK FEN KURULU KARARI

GİRİŞ

… 4734 ve 4735 sayılı kanunlara göre … tarihinde ihale edilerek … tarihinde anahtar teslimi götürü bedel sözleşmeye bağlanan “…Yapım İşi”ile ilgili görüş istemidir.

KONU

., cezalı olarak çalışılan sürede uygulanan gecikme cezasının kesilmesi hususunda, idaresi ile yüklenici arasında anlaşmazlık oluştuğundan bahisle, konuya ilişkin Kurulumuz kararı talep edilmektedir.

İNCELEME

Konu, gönderilen bilgi ve belgeler ile ilgili mevzuatları çerçevesinde Kurulumuzca inceleme ve değerlendirmeye tabi tutulmuş olup, sözleşme taraflarının uyuşmazlığa ilişkin görüş ve değerlendirmeleri özet olarak aşağıda belirtildiği şekildedir.

Yüklenicinin görüş ve talebi;

Hakediş ödemelerinde gecikme olduğundan gecikme cezası kesilmesinin yersiz olduğu, kesilen gecikme cezalarının iade edilmesi ve gerekli süre uzatımının verilmesi,

Yönündedir.

İdaresinin görüş ve değerlendirmesi;

İşe geç başlanılması ve hakedişlerin geç ödenmesi nedenleriyle süre uzatımı verildiği, işin zamanında bitirilmediğine,

Süre uzatımlarına göre belirlenen iş bitim tarihinden sonra sözleşme bedelinin % 0,03’ü oranında günlük cezası uygulanarak işin bitirilmesi için yükleniciye değişik tarihlerde cezalı olarak süre verildiğine,

Yapılan/yapılacak olan ceza uygulamasının işin sözleşmesi ve Yapım İşleri Genel Şartnamesi esaslarına uygun olduğuna,

İlişkindir.

Tarafların görüş ve talebi bu şekilde belirtildikten sonra görüş sorulan konu ile sınırlı olmak üzere inceleme ve değerlendirmeye geçilmiştir.

İdaresi tarafından yükleniciden kaynaklanmayan, inşaat mahallindeki engeller nedeniyle işe geç başlanılmasından dolayı 46 gün ve hakedişlerin geç ödenmesinden dolayı 45 gün ilave süre verilerek işin süresinin 09.08.2018 tarihine kadar uzatıldığı,

İşin verilen süre içerisinde bitirilmediği, uzatılan süreye göre iş bitim tarihinden itibaren İdaresi tarafından yükleniciye değişik tarihlerde 3 kez cezalı olarak süre belirtilerek işin bitirilmesinin bildirildiği,

İdarenin izni ile cezalı çalışılan süre içerisinde yüklenicinin 4735 sayılı Kanuna eklenen geçici 4 üncü maddesine istinaden Sözleşmenin tasfiyesi talebiyle ilgili olarak işin İdareniz tarafından 06.03.2019 tarihinde durdurulduğu, yüklenici talebinin uygun görülmemesi üzerine işe 02.12.2019 tarihinde tekrar başlandığı,

Anlaşmazlığın, İdare tarafından süresinde bitirilmeyen işe günlük gecikme cezası kesilmesi uygulamasına yüklenicinin itiraz etmesinden kaynaklandığı anlaşılmaktadır.

Öncelikle yapılacak iş ve işlemlerin idarelerce zamanında ve iş süreçlerine uygun olarak yapılmasının esas olduğu, bu konudaki yetki ve sorumluluğun idarenize ait olduğu hususunun hatırlatılmasında fayda mütalaa edilmektedir.

İşe ait sözleşmenin;“Gecikme halinde uygulanacak cezalar ve sözleşmenin feshi”başlıklı 25 inci maddesinde;

“25.1.Bu sözleşmede belirtilen süre uzatımı halleri hariç, yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde en az 10 gün süreli yazılı ihtar yapılarak gecikme cezası uygulanır.

25.2. Yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde, gecikilen her gün için sözleşme bedelinin % 0,03 (onbinde üç) oranında gecikme cezası uygulanır.”hükmü,

4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun“İlkeler”başlıklı 4 üncü maddesinde;

“Bu Kanun kapsamında yapılan kamu sözleşmelerinin tarafları, sözleşme hükümlerinin uygulanmasında eşit hak ve yükümlülüklere sahiptir. İhale dokümanı ve sözleşme hükümlerinde bu prensiplere aykırı maddelere yer verilemez. Kanunun yorum ve uygulanmasında bu prensip göz önünde bulundurulur.”hükmü,

Yer almaktadır.

Bu hükümler birlikte dikkate alındığında, işte bir gecikme meydana gelmesi durumunda, İdarenin tek taraflı olarak sınırsız bir gecikme süresi kullandırması gibi bir uygulamanın söz konusu olamayacağı açıktır.

Bu tespit ve hükümlere göre, İdaresince uzatılan süreye göre, işin bitim süresinin 09.08.2018 tarihi olduğu, bu tarihten sonra gecikmenin meydana geldiği her gün için, gecikme cezalı çalışılan süre içerisinde 4735 sayılı Kanunun Ek geçici 4 üncü madde uygulamasıyla ilgili olarak İdarece işin durdurulduğu süre hariç olmak üzere uygulanacak ceza miktarında sözleşmenin 25 inci maddesine göre işlem yapılması gerektiği değerlendirilmektedir.

KARAR

Konu, ön bölümlerde belirtildiği üzere incelenmiş ve değerlendirilmiş olup, buna göre“…Yapım İşi”nde;

İdaresince uzatılan süreye göre, işin bitim süresinin 09.08.2018 tarihi olduğu, bu tarihten sonra gecikmenin meydana geldiği her gün için, gecikme cezalı çalışılan süre içerisinde 4735 sayılı Kanunun Ek geçici 4 üncü madde uygulamasıyla ilgili olarak İdarece işin durdurulduğu süre hariç olmak üzere uygulanacak ceza miktarında sözleşmenin 25 inci maddesine göre işlem yapılmasına,

05/01/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun EK 1 ve EK 2 nci maddelerine istinaden, 30/04/2020 tarihinde yapılan toplantıda katılanların oy birliği ile karar verilmiştir.