ÖZET

14 Ekim 2026 tarihli ve 33400 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe giren Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği, Ulusal Coğrafi Veri Sorumluluk Matrisi kapsamındaki verilerin ticari amaçla toplanması, üretilmesi, paylaşılması ve satılması için izin sistemini yeniden düzenledi. İzin süresi 1–5 yıl; kamu kurumları adına yürütülen bazı faaliyetler ile Türkiye’de ilk kez ticari faaliyete başlayanların ilk yıl faaliyetleri için bedelsiz izin uygulanıyor. İzin almadan faaliyette bulunulması halinde önce 15 günlük başvuru süresi tanınıyor; başvurunun yapılmaması ağır idari para cezasına yol açıyor. Yeni düzenleme iki eski yönetmeliği yürürlükten kaldırırken mevcut belgelerin süreleri sonuna kadar geçerliliğini koruyor.

Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği değişti: Kimler izin alacak, kimler muaf, ücret ve cezalar nasıl uygulanacak?

Yayımlandığı tarih: 14.10.2026 | Resmî Gazete: 33400 | Yürürlük: 14.10.2026 | İlgili mevzuat: 7221 sayılı Kanun m.1, 49 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanan yeni Yönetmelik, özel sektörün coğrafi veriler üzerindeki ticari işlemlerini izin, ücret, personel yeterliliği, veri güvenliği, paylaşım, denetim ve yaptırım bakımından tek bir çerçevede ele alıyor. Değişiklik özellikle haritacılık ve CBS hizmetleri, konum tabanlı yazılımlar, altyapı ve enerji projeleri, mekânsal veri üreten mühendislik işleri, kamuya sunulan coğrafi veri hizmetleri ve coğrafi veri satışı yapan işletmeler bakımından önem taşıyor. Ancak bir uygulamanın konum bilgisi kullanması tek başına otomatik olarak izin gerektiği anlamına gelmez; faaliyetin ticari niteliği, veri türünün Ulusal Coğrafi Veri Sorumluluk Matrisi’ne girip girmediği ve açık muafiyetler birlikte değerlendirilmelidir.

1. Yönetmeliğin kapsamına hangi veriler ve faaliyetler giriyor?

Madde 1, 2, 4 ve 5’e göre düzenleme, Ulusal Coğrafi Veri Sorumluluk Matrisi’ndeki coğrafi verilere ilişkin toplama, üretme, paylaşma ve satma yönündeki ticari faaliyetleri kapsıyor. Matris, 49 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ekindeki temalarla bunlardan sorumlu kamu kuruluşlarına dayalıdır. İzin değerlendirmesi veri teması ve alt teması, faaliyetin türü ve çalışma alanı itibarıyla yapılır; bu nedenle yalnızca şirketin ticaret unvanı veya genel faaliyet kodu üzerinden sonuca gidilemez.

Kamu idareleri ve kamu tüzel kişileri için hizmet alımı çerçevesinde özel kişiler tarafından yürütülen coğrafi veri toplama, üretme veya paylaşma faaliyetleri de kapsamdadır. Afet ve acil durumlar için veri paylaşımı ayrı bir yükümlülük olarak düzenlenmiştir. Yönetmelikte izin konusu esas olarak faaliyetle bağlantılıdır; kişisel verilerin korunması, fikrî ve sınai haklar ile özel kanunlardan kaynaklanan yükümlülükler ayrıca devam eder.

2. Hangi durumlarda izin zorunlu, hangi durumlarda bedel alınmıyor?

Faaliyet / kişi İzin İzin bedeli
Matris kapsamındaki coğrafi verilerle ticari toplama, üretme, paylaşma veya satış Gerekli Genel kurala göre ödenir
Özel kişi veya şirketin kamu kurumuna/kamu tüzel kişisine yönelik toplama, üretme ya da paylaşma hizmeti Gerekli Bu faaliyet için bedelsiz; elde edilen verinin ticarete konu edilmesi, satılması veya paylaşılması halinde bedel yükümlülüğü doğabilir
Türk vatandaşı gerçek kişi veya özel hukuk tüzel kişisinin ilk defa ticari faaliyete başladığı yıl Gerekli O yıl için bedelsiz
EPDK dağıtım lisanslı elektrik/doğal gaz tüzel kişisinin lisans konusu faaliyetleri Bakanlık sistemine kayıt koşuluyla muaf Muaf
EPDK dağıtım lisanslı kuruluşun verileri lisans dışı ticari faaliyette kullanması Gerekli Ödenir
Fatura düzenlemek için talep edilen adres bilgileri Muaf İzin söz konusu değil
İşletmenin merkez, şube ve acente adres/konumunu kendi sitesi veya sosyal medyada duyurması Muaf İzin söz konusu değil

Kritik ayrım: “Bedelsiz izin” ile “izin yükümlülüğünden muafiyet” aynı şey değildir. Kamu adına yürütülen hizmetlerde ve ilk ticari faaliyet yılında izin başvurusu yapılması gerekir; sadece belirlenen izin bedeli alınmaz (m.5/4-5, m.14/9). Elektrik ve doğal gaz dağıtım lisansı sahipleri içinse lisans konusu faaliyetlerde ayrıca sisteme kayıt şartı vardır (m.5/6). Fatura adresi ve işletmenin kendi konumunu duyurması ise açık muafiyet örnekleridir (m.6).

Şube niteliğindeki yapılanmalarda işletme merkezi tek izin alır; acenteler bakımından da aracılık edilen işletme merkezi için tek izin kuralı getirilmiştir (m.5/2-3). Bu düzenlemeler her bir şube veya acente için otomatik ayrı izin varsayımını engeller.

3. Başvuru nasıl yapılacak; hangi belgeler istenecek?

Başvurular Bakanlığın elektronik altyapısı üzerinden ticari faaliyetin başlangıcından önce ve imza yetkilisi aracılığıyla yapılır (m.7). Tüzel kişilerden başlıca MERSİS sicil tasdiknamesi, tema/alt tema ve metaveri bilgisi, 1/1000 pafta esaslı çalışma alanı, yapılacak işin toplama/üretme/paylaşma/satış niteliği, son gelir veya kurumlar vergisi beyannamesi, UETS adresi, güvenlik tedbirlerine ilişkin yazılı beyan, personel ve kullanılan araç bilgileri ile çalışanların adli sicil belgeleri istenir. Askerî yasak ve güvenlik bölgelerinde gerekli ayrıca izin belgesi sunulur (m.8/1).

Personel yeterliliği faaliyet alanına göre farklıdır: ülke genelinde veya birden fazla ilde faaliyet için en az bir CBS Uzmanı (Seviye 6) yeterlilik belgesi sahibi ya da ilgili CBS ön lisans/lisans/yüksek lisans mezunu personel; bir il veya daha dar alanda ise CBS Operatörü (Seviye 4 veya 5) belgesi sahibi ya da ilgili CBS mezunu en az bir personel aranır (m.8/1-ı,i). Gerçek kişilerin başvuru belge listesi tüzel kişilerinkinden farklı ve daha sınırlıdır; yabancılar için kuruluş ülkesindeki faaliyet belgeleri, noter onaylı çeviriler ve Türkiye’deki faaliyet ilişkisini kanıtlayan belgeler gibi özel şartlar öngörülür.

Eksik evrak: Bakanlık, eksik bilginin veya belgenin bir ayda tamamlanması şartıyla izin verebilir; tamamlanmazsa başvuru geçersiz olur (m.8/4). Bu hüküm eksik evrakla her durumda kesin izin verilmesini garanti etmez.

4. Başvuru ne kadar sürede sonuçlanacak, izin ne kadar geçerli olacak?

Bakanlık başvuru değerlendirmesi sonucunu başvuru tarihinden itibaren 30 gün içinde bildirir (m.9/2). Uygun bulunan ücretli başvurularda ödeme 15 gün içinde yapılmalıdır; aksi halde başvuru geçersiz sayılır. Ödemenin ardından elektronik izin sözleşmesi bildirilir ve başvuru sahibi sistem üzerinden kabul/onay verir (m.9/3-5). Bakanlık standart uyumu için ilave çalışma veya veri üretimi talep edebilir; buna ilişkin süre altı ayı aşamaz (m.9/6).

İzin süresi en az 1, en çok 5 yıl olup talep ve Bakanlık onayıyla belirlenir; başlangıç, başvurunun onaylandığı tarihtir (m.10). İzin kapsamındaki veri türü veya çalışma bölgesi gibi koşullar değişirse yeniden başvuru gerekir. Unvan veya ortaklık değişikliği 15 gün içinde ticaret sicili gazetesiyle bildirilir; iznin devamına veya iptaline Bakanlık karar verir. Süresi biten ve faaliyeti sürenler yeniden başvurur.

5. İzin bedeli hangi unsurlara göre hesaplanıyor?

Türk vatandaşı gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişilerinin izin bedelinde coğrafi veri tema sayısı, çalışma alanı, izin süresi ve yıllık net satış/satış hasılatı birlikte esas alınır. 7221 sayılı Kanun ekindeki dilim katsayıları, yıllık izin katsayısı bedeliyle ilişkilendirilir (m.14/1). Çalışma alanında 1/1000 ölçekli pafta sayısı önemlidir. Kanunun ek cetvelleri ve güncel Bakanlık birim fiyat listesi olmadan bir işletmenin ödeyeceği kesin ücret yalnızca Yönetmelik maddesinden hesaplanamaz.

2024 yılı için izin katsayısı bedeli 1.750 TL olarak belirtilmiştir (m.14/5). Bu tutar 2026 yılına ait güncel fiyatmış gibi kullanılamaz: izin katsayısı ile kanun ekindeki net satış/hasılat cetvelinin alt ve üst sınırları her yıl yeniden değerleme oranı esas alınarak güncellenir; güncel tutarlar Bakanlık döner sermaye birim fiyat listesinde yayımlanır (m.14/6,10).

Yabancı gerçek ve tüzel kişiler için farklı kural geçerlidir: izin bedeli = ilgili yılın izin katsayısı bedeli × 1.250 × süre katsayısı (m.14/7). Buradaki süre katsayısı ve yıllık güncel tutar ayrıca doğrulanmalıdır. Banka, finansman, faktoring, tasarruf finansman, sigorta, reasürans ve emeklilik şirketlerinde hasılatın tespiti için m.14/2-3’te özel finansal tablo ölçütleri vardır. Önceki yıla ait vergi beyannamesi henüz verilmemişse en son verilmiş beyannamedeki tutar yeniden değerleme yoluyla cari yıl öncesi hesap dönemi değerine taşınır (m.14/8).

6. İzin alınmazsa hangi yaptırımlar uygulanacak?

İzinsiz faaliyetin Bakanlıkça tespiti üzerine doğrudan ceza kesilmeden önce ilgilisine tebliğden itibaren 15 gün izin başvurusu yapma süresi verilir. Başvuru yapılmazsa (m.15/1):

  • Türk vatandaşı gerçek kişilere ve özel hukuk tüzel kişilerine tespit yılındaki bir yıllık en yüksek izin bedeli tutarında idari para cezası;
  • Yabancı gerçek ve tüzel kişilere bir yıllık izin bedelinin iki katı tutarında idari para cezası uygulanır.

İdari para cezası tebliğle tahakkuk eder. Tebliğden itibaren bir ay içinde ödeme veya Bakanlığa itiraz öngörülür; ödeme süresinde ödeme yapılması halinde %25 indirim vardır (m.15/2-3). Bakanlıkça itirazın reddi üzerine ret kararının tebliğinden itibaren 30 gün içinde yetkili idare mahkemesine başvuru düzenlenmiştir (m.15/4). Başvuru yolu ve süresi değerlendirilirken 7221 sayılı Kanunun üst norm niteliğindeki hükümleri ve somut tebligat ayrıca dikkate alınmalıdır.

Kesinleşen ve süresinde ödenmeyen cezalar 6183 sayılı Kanun uyarınca tahsile gönderilir. Ceza ödemek izin yerine geçmez; izin alma ve bedel ödeme yükümlülüğü devam eder. Ceza tahakkukundan itibaren 60 gün içinde izin başvurusu yapılmaması durumunda sonraki ilk başvuruda izin bedeli iki kat uygulanır (m.15/5-7). Dolayısıyla “15 gün” ve “60 gün” ayrı hukuki sonuçları olan sürelerdir.

7. İzin hangi hallerde askıya alınır veya iptal edilir?

İzin sözleşmesinin ihlali, başvuru bilgilerindeki eksiklik/yanlışlık, personel yeterlilik belgelerindeki değişikliklerin sisteme işlenmemesi, denetimde şartların kaybedilmesi veya izin sahibinin talebi askıya alma nedenleri arasındadır (m.11). Askıdan dönüş için 60 günlük süre tanınır; askı, belgenin normal bitiş tarihini ileri taşımaz.

Askı eksikliğinin giderilmemesi, belirli ağır suçlardan mahkûmiyet koşulları, millî güvenliğe aykırılık, izne ilişkin materyal ve teçhizatın mevzuata aykırı kullanılması, izin şartlarının kaybı, bilgi değişikliklerinin giderilmemesi ve izin sahibinin talebi iptal nedenleri arasındadır (m.12). Ayrıca izin bitiminden 15 gün önce tamamlanma durumu ile metaveri kayıtları/veri sunumuna ilişkin yükümlülüğün yerine getirilmemesi iptal sebebi olarak sayılır. İptalde ödenen izin bedelinin tamamı veya bir kısmı iade edilmez.

8. Bakanlığa coğrafi veri ve metaveri sunma yükümlülüğü

İzin sahibi her 12 ayda bir faaliyet raporu verir ve izin kapsamındaki verilerin metaverisini her 12 ayda bir Bakanlık sistemine kaydeder (m.13/1-2). Metaveri, coğrafi verinin kendisini değil, veri hakkındaki tanımlayıcı ve açıklayıcı bilgileri ifade eder. Ancak afet ve acil durum rejimi yalnızca metaveri kaydından ibaret değildir.

Afet ve acil durum çalışmaları için Bakanlığın talebi halinde çalışma kapsamında üretilen ilgili coğrafi veriler, metaverileriyle birlikte bedelsiz olarak ve mümkün olduğunda OGC web servis standartları (WCS, WMS, WFS, WMTS, CSW vb.) üzerinden paylaşılacaktır (m.13/3). Servisle paylaşım yapılamazsa gerekçe sunulur; Bakanlık başka standart veya sayısal teslim formatı belirleyebilir. İzin süresi bitse bile veri paylaşımının devamına ilişkin yükümlülük ayrıca düzenlenmiştir (m.13/6). Bakanlığın da KVKK, Siber Güvenlik Kanunu ve ilgili mevzuat uyarınca koruma tedbirleri alma yükümlülüğü vardır (m.13/7).

9. Kamu ihaleleri, CBS yazılım şirketleri ve altyapı projeleri için sonuçlar

Kamu idaresi adına coğrafi veri üretiminde bedelsiz izin alınması kuralı özellikle harita, altyapı envanteri, arazi ölçümü ve mekânsal veri içeren hizmet alımlarında yüklenicilerin yükümlülüğünü gündeme getirir. İlgili kamu kurumlarının izin başvurusunun tamamlanması için gerekli tedbirleri alma görevi de vardır (m.16/5). Bedelsiz kamu işi izninin, iş kapsamında elde edilen veriyi daha sonra ticari olarak satmaya veya paylaşmaya otomatik izin verdiği varsayılamaz.

Konum tabanlı ürün veya CBS yazılımı geliştiren şirketler açısından izin değerlendirmesinde şu dört sorunun birlikte cevaplanması gerekir: (i) işlenen veri gerçekten matristeki bir tema/alt tema kapsamında mı; (ii) şirket veriyi topluyor, üretiyor, paylaşıyor veya satıyor mu; (iii) işlem ticari faaliyet kapsamında mı; (iv) m.5-6’da özel bir bedelsizlik veya muafiyet var mı? Yazılım lisansı satılması ile coğrafi veri satılması her somut olayda aynı faaliyet değildir. Bu Yönetmelikteki veri izni, diğer mevzuattan kaynaklanan olası yazılım sertifikasyonu veya kişisel veri yükümlülüklerinden bağımsız incelenmelidir.

10. On beş günlük bildirim süreleri ve diğer operasyonel yükümlülükler

Şirket unvanı veya ortaklık değişikliği (m.10/3), faaliyetin sonlandırılması veya ortak değişikliği (m.16/1), yabancılar açısından Türkiye’de faaliyet yürütülen kişi/firmayla taahhütnamenin sona ermesi (m.16/2) ve izinle ilişkili iletişim, personel ve araç değişiklikleri (m.16/4) kural olarak 15 gün içinde Bakanlığa bildirilmelidir. İzin belgesi üçüncü kişiye devredilemez. Bakanlık denetimi il müdürlüklerine devredebilir; izin kapsamındaki faaliyetlerle ilgili bilgi ve belgelere denetçilerin erişimine ilişkin yükümlülük bulunmaktadır (m.17).

11. Önceki yönetmelikler ve mevcut izin belgeleri ne olacak?

10 Şubat 2021 tarihli Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği ile Coğrafi Veri Lisans Yönetmeliği yürürlükten kaldırıldı (m.19). Buna rağmen bunların hükümlerine göre daha önce verilmiş izin ve lisans belgeleri kendi sürelerinin sonuna kadar geçerli kalacak (geçici m.1). Dolayısıyla 14 Ekim 2026’da tüm işletmelerin sırf yeni Yönetmelik yayımlandı diye aynı gün yeniden başvurması gerektiği sonucuna varılamaz. Mevcut belgenin süresi, kapsamı ve değişen faaliyet koşulları birlikte kontrol edilmelidir.

12. Uygulama takvimi: İşletmeler ne yapmalı?

  1. Veri envanterini çıkarıp her veri kümesini Ulusal Coğrafi Veri Sorumluluk Matrisi tema/alt temasıyla eşleştirin.
  2. Toplama, üretme, paylaşma ve satış faaliyetlerini; kamu işi, özel ticari faaliyet ve lisanslı dağıtım faaliyeti bakımından ayırın.
  3. Muafiyet mi yoksa yalnızca bedelsiz izin mi bulunduğunu kontrol edin.
  4. Çalışma paftalarını, personel mesleki yeterliklerini, adli sicil ve güvenlik belgelerini, vergi beyannamesini ve UETS bilgisini hazırlayın.
  5. Faaliyete başlamadan elektronik başvuruyu yapın; 30 günlük değerlendirme ve varsa 15 günlük ödeme sürelerini izleyin.
  6. 12 aylık faaliyet raporu/metaveri takvimini ve afetlerde veri sunum altyapısını kurun; değişiklik bildirimi ile izin bitiminden 15 gün önceki işlemleri takip edin.

Sık sorulan sorular

Google Haritalar bağlantısı kullanan her işletme izin alacak mı?

Hayır, Yönetmeliğin lafzından böyle genel bir sonuç çıkmaz. Verinin matriste yer alması, işletmenin hangi coğrafi veri faaliyetini yürüttüğü, bunun ticari niteliği ve açık muafiyetler ayrıca incelenmelidir.

Kamu ihalesini kazanan harita şirketi bedel ödeyecek mi?

Kamu kurumları veya kamu tüzel kişileri için gerçekleştirilen toplama, üretme veya paylaşma faaliyetleri bakımından bedelsiz izin esası vardır; izin alınması yine zorunludur. Elde edilen verilerin ayrıca ticarete konu edilmesi durumunda bedel rejimi değişebilir.

Yeni kurulan şirketin ilk yılında izin zorunlu mu?

Evet. İlk kez ticari faaliyete başladığı yılda Türk vatandaşı gerçek kişi ve özel hukuk tüzel kişileri için ücret muafiyeti vardır; izin muafiyeti değil.

2026 izin bedeli 1.750 TL mi?

Hayır. 1.750 TL Yönetmelikte yazan 2024 izin katsayısı tutarıdır; 2026 güncel katsayısı ve diğer parametreler ayrıca dikkate alınmalıdır.

Eski izinler geçersiz mi oldu?

Hayır. Geçici madde 1 uyarınca önceki rejimde verilen izin/lisans belgeleri düzenlendikleri süre sonuna kadar geçerlidir.

İzinsiz çalışan herkese hemen ceza mı kesilir?

Madde 15, izinsiz faaliyetin tespiti halinde önce 15 günlük izin başvuru süresini düzenler. Süresinde başvurmamanın yaptırımı ayrıca belirlenmiştir.

Mevzuat dayanakları ve değişiklik geçmişi

  • 14.10.2026, RG 33400: Coğrafi Veri İzinleri Yönetmeliği (m.1–21 ve geçici m.1); yürürlük aynı gün.
  • 7221 sayılı Kanun m.1: Coğrafi veri izin sistemi, bedel ve yaptırımların kanuni çerçevesi.
  • 05.12.2024 tarihli 7534 sayılı Kanun m.17: 7221 sayılı Kanun’un izin, ücret ve yaptırım çerçevesinde önemli değişiklikler.
  • 10.02.2021, RG 31391: Önceki Coğrafi Veri İzinleri ve Coğrafi Veri Lisans yönetmelikleri; 14.10.2026 itibarıyla yürürlükten kaldırılmıştır. Önceki belgelere ilişkin geçiş hükmü saklıdır.

Editör notu: Bu yazı 14 Ekim 2026 tarihli Yönetmelik hükümleri esas alınarak hazırlanmıştır. 2026 yılı somut izin bedelini hesaplamak için güncel Bakanlık döner sermaye listesi, kanun ek cetvelleri, faaliyet bölgesi ve gelir bilgileri birlikte gereklidir. Belirli bir işletmenin yükümlülüğü veri envanterine göre ayrıca incelenmelidir.

Kaynaklar: Resmî Gazete; 7221 sayılı Kanun (TUCBS); TBMM – 7534 sayılı Kanun metni.