|
ÖZET: Bakanlık, davalar ve bunlara ilişkin tahsilat ve ödemeleri etkin bir şekilde takip edememektedir. 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Bakanlığın mevcut bir dava takip sisteminin olmaması ve yeniden teşkilatlanma süreci nedeniyle bu alandaki eksiklikleri ortaya koymaktadır. Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü tarafından sağlanan Hukuk Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) yazılımı, Bakanlığa bedelsiz devredilmiş olsa da, sistemin yazılım çalışmaları henüz tamamlanmamıştır. Bakanlık, davaları 52 avukat ve hukuk müşaviri aracılığıyla yürütmekte, ancak taşra avukatları davaların büyük bir kısmını takip etmektedir.
Dava takip sisteminin eksikliği, avukatların güncel dosya sayısını ve davaların durumunu raporlamasını zorlaştırmakta, bu da Bakanlığın taraf olduğu dava sayısının ve süreçlerinin tam olarak bilinmemesine yol açmaktadır. UYAP verilerine göre, Bakanlık tarafından takip edilen dava sayısı 8,506 olarak belirtilse de, mevcut sorunlar nedeniyle bu sayı gerçeği yansıtmamaktadır. Ayrıca, kaybedilen davaların nedenleri ve kazanılan davalarla ilgili tahsil edilmesi gereken vekalet ücretleri de raporlanamamaktadır. Kamu idaresi, yazılım çalışmalarının tamamlanmasıyla birlikte bu sorunların aşılacağını belirtmiştir. Bakanlığın, etkin bir dava takip sistemi kurarak, davaları ve bunlara ilişkin tahsilat ve ödemeleri daha iyi yönetmesi gerekmektedir. |
BULGU: Davalar ile Davalara İlişkin Tahsilat ve Ödemelerin Bakanlık Tarafından Etkin Bir Biçimde Takip Edilmemesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Bakanlığın herhangi bir dava takip sisteminin bulunmaması ve yeniden teşkilatlanması nedeniyle, davaları ve davalara ilişkin tahsilat ve ödemeleri etkin bir biçimde takip edemediği tespit edilmiştir.
Bakanlıkta hali hazırda bir dava takip sistemi bulunmamaktadır. Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü iş ve işlemlerinde kullanılmak üzere Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü Hukuk Müşavirliği tarafından İSDEP (İstihdam Desteği Projesi) kapsamında satın alınan Hukuk Bilgi Yönetim Sistemi (HBYS) yazılım kodlarının Bakanlığa bedelsiz devri ile sistem yazılım çalışmalarına başlanılmış ancak henüz tamamlanmamıştır.
Bakanlığı temsile yetkili olarak Genel Müdürlük tarafından davalar 1 Genel Müdür, 1 Genel Müdür Yardımcısı, 7 Hukuk Müşaviri, 2 Avukat; Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüklerinde ise toplamda 41 Avukat olmak üzere toplam 52 kadrolu Avukat ve Hukuk Müşaviri eliyle yürütülmektedir. Davaların neredeyse yüzde 80’i taşrada görevli avukat ve hukuk müşavirleri tarafından takip edilmektedir. Dava takip sisteminin bulunmaması nedeniyle de avukat üzerindeki güncel dosya sayısı, davaların hangi aşamada olduğu, istinafa gidilip gidilmediği, tahsil edilecek ya da ödenecek vekalet ücreti vb. olup olmadığı sistem üzerinden raporlanamamaktadır, dosya bazında tek tek incelenmesi gerekmektedir.
73 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle Bakanlığın yeniden teşkilatlandırılması; ASHB’ye ait dava dosyalarının tam olarak ayıklanmaması; yeniden teşkilatlanma kapsamında mevcut Saymanlığın ASHB’ye devredilmesi ve Bakanlığa yeniden Saymanlık kurulmuş olması nedeniyle, Bakanlık tarafından takip edilen davalara ilişkin tahsilat ve ödemelerin Saymanlıklar arası transferinin devam etmesi; mülga Başbakanlık tarafından Bakanlığa devredilen; mülga Devlet Personel Başkanlığı görev alanı itibarıyla yönlendirilen dosyaların bulunması ayrıca mahkemeler tarafından husumetin hatalı yönlendirilmesi, dava dosyalarında husumet değişikliği gibi nedenler de, Bakanlığın taraf olduğu dava sayısının ve safahatinin tam olarak bilinememesine neden olmaktadır. UYAP verilerine göre halihazırda Bakanlık tarafından takip edilen dava sayısı 8506’dır. Ancak yukarıda açıklanan nedenlerle bu sayı, Bakanlığın taraf olduğu dava sayısını tam olarak yansıtmamaktadır.
Dava takip sisteminin olmaması ve yukarıda açıklanan nedenlerle Bakanlık tarafından yıllar itibarıyla kaybedilen dava sayısı tam olarak bilinememektedir. Dosya no, açılış tarihi, ödenen masraflar (icra vekalet ücreti, icra masrafı, faiz vb.) bazında raporlanamamaktadır. Bu durum davaların en çok hangi nedenle kaybedildiğinin tespitini ve alınacak önlemlerin planlanmasını da zorlaştırmaktadır.
Ayrıca kazanılan davalar nedeniyle tahsil edilmesi gereken vekalet ücretleri de raporlanamamaktadır. Dolayısıyla 2021 yılı ve önceki yıllara ilişkin tahsil edilmesi gereken vekalet ücretlerinin tamamının tahsil edilip edilmediği de bilinmemektedir.
Kamu idaresi, bulguda belirtilen hususa katılmış olup, söz konusu yazılım çalışmalarının tamamlanmasıyla, davalar ile davalara ilişkin tahsilat ve ödemelerin Bakanlık tarafından etkin bir biçimde takip edilebileceğini ifade etmiştir.
Bakanlığın dava takip sistemini kurarak, davaları ve davalara ilişkin tahsilat ve ödemeleri etkin bir biçimde takip etmesi gerekmektedir.