BULGU: Devlet İç Borçlanma Senetlerinin Nominal Değer Üzerinden Kayıtlanması Gerekirken Alış Bedeli Üzerinden Muhasebeleştirilmesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Diğer Kamu İdareleri
Yatırımcı Tazmin Merkezince edinilen devlet iç borçlanma senetlerinin nominal değer üzerinden muhasebe kayıtlarına alınması gerekirken, söz konusu alımlara ilişkin muhasebe kayıtlarının alış bedeli üzerinden yapıldığı görülmüştür.
Yatırımcı Tazmin Merkezi Giderleri ile Bütçe Uygulamasına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında İç Yönerge’nin “Muhasebe sistemi ve kullanılacak belgeler” başlıklı 28’inci maddesinde YTM muhasebe kayıt ve işlemlerinin 27.12.2014 tarihli ve 29218 (birinci mükerrer) sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği hükümleri çerçevesinde yapılacağı hüküm altına alınmıştır.
Merkezî Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 11 Menkul Kıymet ve Varlıklar hesap grubuna ilişkin açıklamaların yer aldığı 41’inci maddesinde menkul kıymet ve varlıklar teslim alındığında nominal değeri üzerinden, paraya çevrildiğinde başka bir muhasebe birimine gönderildiğinde veya kişi malı haline geldiğinde kayıtlı değeri üzerinden muhasebe işlem fişi düzenlenerek hesaplara kaydedileceği, menkul kıymetlerin edinilmesi sırasında ödenen komisyon ve benzeri giderlerin de ilgili menkul kıymet ve varlık hesaplarıyla ilişkilendirilmeden giderler hesabına kaydedilmek suretiyle muhasebeleştirileceği belirtilmiştir. Yine anılan Yönetmelik’in 112 Kamu kesimi tahvil, senet ve bonoları hesabına ilişkin 46’ncı maddesinde kamu kesimi tahvil, senet ve bonolarının bir taraftan nominal değerleri ile bu hesaba borç, ilgili hesaba alacak; diğer taraftan bütçe ile ilişkilendirilmesi gereken tutarların 805 Gelir yansıtma hesabına borç 800 Bütçe gelirleri hesabına alacak kaydedileceği ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede;
– Hazine ve Maliye Bakanlığının 22.06.2021 tarih ve 2521 numaralı ihalesinde nominal değeri 1,00 TL olan 409.764.690 adet devlet iç borçlanma senedinin 0,97617 TL birim fiyat ile toplam 399.999.997,44 TL karşılığında alındığı ve bu işlemin 1307 nolu yevmiyede 112 Kamu kesimi tahvil, senet ve bonoları hesabına nominal değeri olan 409.764.690,00 TL değil alış bedeli olan 399.999.997,44 TL üzerinden kaydedildiği,
-Hazine ve Maliye Bakanlığının 18.10.2021 tarih ve 2544 numaralı ihalesinde nominal değeri 1,00 TL olan 600.900.000 adet devlet iç borçlanma senedinin 0,99849 TL birim fiyat ile toplam 599.992.641,00 TL karşılığında alındığı ve bu işlemin 1866 nolu yevmiyede 112 Kamu kesimi tahvil, senet ve bonoları hesabına nominal değeri olan 600.900.000,00 TL değil alış bedeli olan 599.992.641,00 TL üzerinden kaydedildiği,
tespit edilmiş olup, bulgu üzerine söz konusu hususa ilişkin düzeltme İdare tarafından 29.04.2022 tarihli ve 739-740 numaralı yevmiye kayıtları ile yapılmıştır.
Bu itibarla, Merkezî Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili hükümlerine aykırı olarak, devlet iç borçlanma senetlerinin nominal değer üzerinden kayıtlanmayıp, alış bedeli ile muhasebeleştirilmesi nedeniyle 2021 yılı Bilançosu ve Faaliyet Sonuçları Tablosunda 10.672.051,56 TL’lik hataya sebebiyet verilmiştir.
| ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporu’na göre, Yatırımcı Tazmin Merkezi tarafından edinilen devlet iç borçlanma senetleri, nominal değerleri yerine alış bedeli üzerinden muhasebeleştirilmiştir. Merkezî Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’ne aykırı olarak yapılan bu işlemler sonucunda, 2021 yılı Bilançosu ve Faaliyet Sonuçları Tablosu’nda 10.672.051,56 TL’lik bir hata meydana gelmiştir. İlgili düzeltmeler, İdare tarafından 29.04.2022 tarihli yevmiye kayıtları ile gerçekleştirilmiştir. |