|
ÖZET: Yapılan denetimlerde, diğer kurumlara bedelsiz olarak devredilen veya kayıtlardan çıkarılan duran varlıklarla ilgili amortismanların muhasebe kayıtlarından düşülmediği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği, bu tür varlıkların kayıtlardan çıkarılması durumunda ayrılan amortisman tutarlarının da muhasebe kayıtlarından silinmesi gerektiğini belirtmektedir. İlgili yönetmelikte, amortismanların izlenmesi ve kayıtlardan çıkarılan varlıklarla ilgili muhasebe işlemlerinin nasıl yapılacağına dair net kurallar yer almaktadır.
Denetim sonucunda, kamu idaresinin bu hataya itiraz etmediği ve muhasebe kayıtlarından çıkarılan varlıklarla ilgili amortisman kayıtlarının silinmeye başlandığı bildirilmiştir. Ancak, 2024 yılı itibarıyla bazı duran varlıkların değerinde hatalara yol açan bu durumun düzeltilmesi gerekmektedir. Yönetmelik hükümleri doğrultusunda, muhasebe kayıtlarından çıkarılan varlıkların amortismanlarının da göz önünde bulundurularak düzenlenmesi önem arz etmektedir. Sonuç olarak, muhasebe kayıtlarının doğru bir şekilde güncellenmesi, finansal raporlamaların güvenilirliği açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu bağlamda, denetim bulgularının dikkate alınarak gerekli düzeltmelerin yapılması elzemdir. |
BULGU: Diğer Kurumlara Bedelsiz Devredilen veya Kayıtlardan Düşülen Duran Varlıklarla İlgili Amortismanların Muhasebe Kayıtlardan Düşülmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kurumun diğer kurumlara bedelsiz devrettiği veya kayıtlardan düştüğü duran varlıklarla ilgili amortismanların muhasebe kayıtlardan düşmediği saptanmıştır.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinin; 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı, “Hesabın niteliği” başlıklı 202’nci maddesinde; Bu hesabın, maddi duran varlık bedellerinin ekonomik ömrü içerisinde giderleştirilmesi ve hesaben yok edilmesini izlemek için kullanılacağı, “Hesabın işleyişi” başlıklı 203’üncü maddesinde; Amortismana tabi tutulduktan sonra her ne suretle olursa olsun kayıtlardan çıkarılan maddi duran varlık tutarlarının ayrılan amortisman tutarının bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedileceği, belirtilmiştir.
299 Birikmiş Amortismanlar Hesabı, “Hesabın niteliği” başlıklı 228’inci maddesinde ise; bu hesabın, diğer duran varlıklar hesap grubunda yer alan hesaplarda kayıtlı amortismana tabi duran varlıklar için ayrılmış olan amortisman tutarlarını izlemek için kullanılacağı, “Hesabın işleyişi” başlıklı 229’uncu maddesinde ise; elden çıkarılacak maddi duran varlıklar ile diğer duran varlıklardan her ne suretle olursa olsun kayıtlardan çıkarılanların ayrılmış olan amortisman tutarı bu hesaba borç, ilgili hesaplara alacak kaydedileceği, ifade edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliğinde, kamu idarelerinin birbirleri arasında bedelsiz olarak devredilen maddi duran varlıkların, maddi olmayan duran varlıkların ve diğer duran varlıkların kayıtlı değeri üzerinden 630-Giderler Hesabına borç, ilgili varlık hesabına alacak, ayrılmış olan amortisman tutarlarının ilgili amortisman hesabına borç, 600- Gelirler Hesabına alacak kaydedileceği belirtilmiştir.
Yukarıda belirtilen Muhasebe Yönetmeliği hükümleri gereği hangi nedenle olursa olsun yasal olarak muhasebe kayıtlarından çıkarılan varlıklar ile ilgili gerekli muhasebe kayıtları yapılırken; bu varlıklara ait amortisman kayıtlarının da muhasebe kayıtlarından çıkarılması gerekir.
Kamu İdaresi cevabında; bulgu konusu hataya itirazda bulunmamış; muhasebe kayıtlarından çıkarılan varlıklar ile ilgili gerekli muhasebe kayıtları yapılırken bu varlıklara ait amortisman kayıtlarının da muhasebe kayıtlarından çıkarılmaya başlandığını bildirmiştir.
Sonuç olarak; yukarıda belirtilen Muhasebe Yönetmeliği hükümleri gereği hangi nedenle olursa olsun yasal olarak muhasebe kayıtlarından çıkarılan varlıklar ile ilgili gerekli muhasebe kayıtları yapılırken bu varlıklara ait amortisman kayıtlarının da göz önünde bulundurularak muhasebe kayıtlarından çıkarılması gerekirdi. Muhasebe kayıtlarından çıkarılan duran varlıkların bir kısmına ait birikmiş amortismanların 2024 yılında muhasebe kayıtlarından düşülmemesi sonucu 2024 yılı Bilançosunda bazı duran varlıkların değerinde hataya neden olunmuştur. Bulguda belirtilen hatanın düzeltilmesi gereklidir.