| ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, doğrudan dış proje kredilerine ilişkin 956 No’lu Hesapta 12.824.625,53 TL tutarında uzun süredir teyitsiz kullanımlar tespit edilmiştir. Kamu idaresi, ilgili kurumdan bilgi talep etmiş ancak herhangi bir belgeye ulaşamamıştır. Bu durum, Bakanlığın teyitsiz kullanımlara yönelik takip yükümlülüğünü sürdürmesi ve muhasebe kayıtlarının düzeltilmesi gerektiğini göstermektedir. |
BULGU: Doğrudan Dış Proje Kredisi Kullanımlarına İlişkin Uzun Süredir Teyit Edilemeyen Kayıtların Olması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Doğrudan kullanılan dış proje kredilerine ait dış finansman kaynağından kullanıma ilişkin bilgi geldiği halde, kullanıcı idare tarafından Devlet Borçları Muhasebe birimine teyit belgesinin gelmemesi sonucu 956 Genel bütçe dışı idareler teyitsiz doğrudan dış proje kredi kullanımları hesabının borcunda uzun süredir devreden tutarların olduğu görülmüştür.
4749 sayılı Kamu Finansmanı ve Borç Yönetiminin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un “Devlet borçlarının bütçeleştirilmesi, muhasebeleştirilmesi ve raporlanması” başlıklı 14’üncü maddesinin dördüncü fıkrasında; kullanıcı ve borçlu bütün kamu kurum ve kuruluşlarının, dış borç kaydı yapılan kullanımlarına ilişkin teyit bilgilerini, belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde Hazine ve Maliye Bakanlığına vermekle yükümlü oldukları belirtilmiştir. Dış Proje Kredilerinin Dış Borç Kaydına İlişkin Esas ve Usuller Hakkında Yönetmelik’in 8, 9 ve 10’uncu maddelerinde ise, kuruluşların kullanımlarını 10 iş günü içerisinde teyit amacıyla Kamu Finansmanı Genel Müdürlüğüne bildirmesi gerektiği, bildirim yapılmadığı takdirde, Yönetmelik’in 12’nci maddesine göre dış borç kaydı yapılan ve teyit edilmeyen kullanımların üçer aylık dönemler itibarıyla ilgili kuruluşlara bildirileceği, kuruluşların da bu bildirim üzerine 10 iş günü içerisinde teyitte bulunmalarının zorunlu olduğu hüküm altına alınmıştır.
Anılan Yönetmelik’in “Sorumluluk ve denetim” başlıklı 13’üncü maddesinde ise; dış borç kaydına ve muhasebeleştirilmesine ilişkin belge ve formların doğru, düzenli ve Yönetmelik’te belirtilen sürede gönderilmesinden dış proje kredisi kullanan kuruluşların ilgili birimlerinin, gerçekleştirme görevlisi ve harcama yetkililerinin sorumlu olduğu, Bakanlığın, bu Yönetmelikte yer alan yükümlülüklerin takibine yönelik gerekli denetimin yapılmasını kullanıcı kuruluşlardan talep etmeye yetkili olduğu, belirtilmektedir.
Yapılan incelemeler sonucunda; doğrudan kullanılan dış proje kredilerinde, dış finansman kaynağından yapılan kullanımlara ilişkin olarak; genel bütçe kapsamı dışındaki kamu idareleri için 956 No’lu Hesabın borcunda 12.824.625,53 TL tutarında uzun süredir devreden teyitsiz kullanımlar olduğu tespit edilmiştir.
Kamu idaresi cevabında, söz konusu teyitsiz dış proje kullanan kamu kurumuna yazı yazıldığı, ilgli kamu kurumunca verilen cevapta dış proje kullanımı ile ilgili herhangi bir bilgi ve belgeye rastlanılmadığının bildirildiği ifade edilmiştir. Kamu idaresi cevabı, bulgu konusu edilen muhasebe kayıtları ve Kamu idaresinin sorumluluğu konusunda bir açıklama
getirmemektedir.
Sonuç olarak; Bakanlığın bu teyitsiz kullanımlara ilişkin takip yükümlülüğü devam etmekte olup, teyit edilemeyen kullanımlarla ilgili tutarlara ilişkin muhasebe kayıtlarının gerçeğe uygun hale getirilmesi gerektiği düşünülmektedir.