|
ÖZET: Doğrudan hizmet alımı kapsamında istihdam edilen personelin hakedişlerinin, belediye şirketine ödenmesi gereken vergi ve sigorta primleri tutarından eksik yapıldığı tespit edilmiştir. 696 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname çerçevesinde, belediyeler kendi şirketlerinden personel alımı gerçekleştirmekte, ancak bu süreçte SGK primleri ve vergi ödemeleri zamanında yapılmamaktadır. Sonuç olarak, biriken borçlar yapılandırılarak zamlı bir şekilde ödenmekte ve bu durum idare bütçesine ek yük getirmektedir.
Denetim bulguları doğrultusunda, idare, doğrudan hizmet alımı kapsamında çalışan personelin hakedişlerinin ödemelerinde vergi ve sigorta primlerinin de dikkate alınacağını belirtmiştir. Bu yaklaşım, kamu idarelerine yapılması gereken ödemelerin zamanında gerçekleştirilmesini sağlayarak, gecikme zammı ve faiz gibi ek maliyetlerin önüne geçecektir. Böylece, idarenin bütçesi daha etkin yönetilecek ve kamu kaynaklarının kullanımı daha verimli hale gelecektir. Sonuç olarak, belediyelerin kendi şirketlerine yapacakları ödemelerde, yalnızca net ücret ve kesintiler değil, aynı zamanda SGK primleri ve vergi tutarları da dikkate alınarak hesaplama yapılması gerekmektedir. Bu durum, kamu mali yönetimini güçlendirecek ve kaynakların daha ekonomik bir şekilde kullanılmasını sağlayacaktır. |
BULGU: Doğrudan Hizmet Alımı Kapsamında Çalıştırılan Personele İlişkin Hakedişlerin Belediye Şirketine Vergi ve Sigorta Primi Tutarı Kadar Eksik Ödenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
696 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname çerçevesinde Belediye şirketinde istihdam edilmeye başlanan işçiler için Şirkete ödenmesi gereken hakedişlerin, yaklaşık SGK primi ve vergi tutarı kadar eksik ödendiği, dolayısıyla Şirket tarafından söz konusu yükümlülüklerin ilgili kurumlara zamanında ödenemeyerek biriktiği, bunun sonucunda ise söz konusu borçların yapılandırılarak zamlı bir şekilde ödendiği görülmüştür.
696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile yapılan düzenleme sonucunda belediyeler tarafından belediye şirketlerinden 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesindeki limit ve şartlar ile 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendindeki sınırlamalara tabi olmaksızın personel alımı yapılmaktadır. Söz konusu personel alımı neticesinde belediyeler tarafından kendi şirketlerine sözleşme koşullarına göre tespit edilen hakedişler ödenmektedir.
İdarenin kendi şirketlerinden temin ettikleri personele yönelik olarak yaptıkları ödemeler; net ücret, bireysel emeklilik kesintisi ve icra kesintisi toplamından oluşmakta, hakedişin gider kalemlerinden olan SGK primleri ve vergi tutarları ise zamanında ödenmemektedir. Söz konusu ödeme usulü nedeniyle Şirket bu personelin SGK primleri ile ücretlerinden kesilen gelir ve damga vergisini alacaklı kurumlara zamanında ödeyememekte, bu nedenle söz konusu borçlara gecikme zammı işlemektedir. Bu borçlar nihayetinde İdare tarafından ödenmekte ve bu nedenle İdare bütçesine fazladan külfet getirmektedir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; bulgu konusu hususa iştirak edilmiş ve Belediyede doğrudan hizmet alımı kapsamında çalıştırılan personele ilişkin hakedişlerin Belediye Şirketine müteakip ödemelerinde vergi ve sigorta primleri dahil olarak ödeme yapılması hususunda gerekli hassasiyetin gösterileceği belirtilmiştir.
Sonuç olarak, İdare tarafından Şirkete ödenmesi gereken personel hizmeti bedellerinin; sadece net ücret, bireysel emeklilik tutarı ve icra kesintisi toplamı üzerinden yapılan hesaplama sonucu bulunan tutar üzerinden değil, ilgili kamu idarelerine ödenmesi gereken SGK primleri ve çeşitli vergi tutarlarının da dâhil edilerek ödenmesi gerekmektedir. Böylece alacaklı kamu idarelerine ödenmesi gereken söz konusu kalemler zamanında ödenerek İdare bütçesine gecikme zammı- faizi gibi ek yük binmeyecek, İdare varlıklarını daha etkin yönetebilecek ve kamu kaynaklarının daha ekonomik ve verimli bir şekilde kullanımı sağlanabilecektir.