ÖZET: Yapılan denetimlerde, belediye şirketlerine yapılan hakediş ödemelerinde, vergi ve sosyal güvenlik prim borçlarının düşülerek eksik ödeme yapıldığı belirlenmiştir. 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’ye eklenen düzenlemelere göre, belediyeler, personel hizmetlerini sermayesinin yarısından fazlası kendilerine ait olan şirketler aracılığıyla gerçekleştirebilmektedir. Ancak, ilgili mevzuat gereği, personel giderleri, hizmet alımı sözleşmesinde belirlenen işçi ücretleri esas alınarak hesaplanmalıdır.

Denetim sonuçlarına göre, belediyenin bu kurallara uymadığı ve hakediş ödemelerinin, şirketin vergi ve SGK prim borçları düşüldükten sonra yapıldığı tespit edilmiştir. Bu durum, belediye şirketine eksik ödeme yapılmasına yol açmıştır. Kamu İdaresi, bu bulgulara ilişkin gerekli önlemlerin alınacağını belirtmiştir.

Sonuç olarak, belediye şirketlerine yapılan hakediş ödemelerinin eksiksiz bir şekilde gerçekleştirilmesi ve kesintilerin doğrudan vergi ve sosyal güvenlik borçlarını kapatacak şekilde yapılması önem arz etmektedir. Bu durum, mali disiplinin sağlanması açısından kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır.

BULGU: Doğrudan Hizmet Alımı Kapsamında Çalıştırılan Personele İlişkin Olarak Belediye Şirketlerine Hakedişlerin Vergi ve Sosyal Güvenlik Prim Tutarı Kadar Eksik Ödenmesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Yapılan incelemelerde, belediye şirketine yapılan hakediş ödemelerinde, ilgili şirketin vergi ve SGK prim borçlarının düşülerek eksik ödeme yapıldığı tespit edilmiştir.

696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’ye eklenen “Belediye Şirketlerine Personel Hizmet Alımları” başlıklı Ek 20’nci maddesine göre, belediyeler, personel çalıştırılmasına dayalı hizmetleri, sermayesinin yarısından fazlası kendisine ait olan şirketler aracılığıyla yürütebilir.

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin Ek 20’nci maddesine dayanılarak çıkarılan ve 28.04.2018 tarih ve 30405 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmetlerinin Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslar’ın “Personel Giderlerinin Toplam Giderler İçindeki Payına İlişkin Üst Sınır” başlıklı 5’inci maddesinin dördüncü fıkrasına göre, idare tarafından şirkete personel gideri için yapılacak aylık ödemelerin toplamı, hizmet alımı sözleşmesinde öngörülen işçi ücretleri esas alınarak hesaplanmalıdır. Ayrıca, sözleşme kapsamında öngörülen asgari işçilik maliyeti, sözleşme giderleri ve genel giderler, işçilikle bağlantılı ayni giderler ve kâr oranı da dikkate alınarak işçilik giderleri hesaplanmalıdır.

Yapılan incelemede, Belediyenin bu düzenlemelere uygun davranmadığı, hakediş ödemelerinin ilgili şirketin vergi ve SGK prim borçları düşüldükten sonra yapıldığı ve Şirkete eksik ödeme gerçekleştirildiği tespit edilmiştir.

Kamu İdaresi bulgu konusu hususa iştirak etmiş olup bulgu konusu hususların yerine getirileceğini ifade etmiştir.

Sonuç olarak, Belediye Şirketine yapılan hakediş ödemelerinin eksiksiz gerçekleştirilmesi ve kesintilerin vergi ve SGK borçlarını doğrudan kapatacak şekilde yapılması sağlanmalıdır.