|
ÖZET: Doğrudan temin ile gerçekleştirilen alımların kapsamının hatalı belirlenmesi, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda ortaya konmuştur. 4734 Sayılı Kanun’un 22/b maddesi uyarınca, doğrudan temin usulüyle yapılan alımlara, bu kapsama girmeyen iş kalemlerinin dahil edildiği tespit edilmiştir. Bu madde, ihtiyaçların yalnızca belirli gerçek veya tüzel kişilerin temin edebileceği durumlarda kullanılabileceğini belirtmektedir. Ancak, sanatçı temini dışında kalan ses, sahne, podyum, ışık, truss, led ekran kurulumu ve jeneratör gibi hizmetlerin de bu kapsamda yer alması uygun değildir.
Yapılan incelemelerde, 30 Ağustos ve 29 Ekim kutlamaları için sanatçı temini ile birlikte diğer hizmetlerin de doğrudan temin yöntemiyle alındığı görülmüştür. Ancak, yalnızca sanatçıların özel hakka sahip olması durumu geçerli olup, diğer hizmetler için 22/b maddesi uygulanamaz. Kamu İdaresi, bu durumun farkında olarak, doğrudan temin onay belgesinin düzenlenme sürecinin başlangıcında işin kimden ve hangi tutarla alınacağının belirlenemeyeceğini ifade etmiştir. Sonuç olarak, 4734 Sayılı Kanun’un 22/b maddesi çerçevesinde yapılan alımlarda, kapsam dışı iş kalemlerinin eklenmemesi ve bu kalemler için uygun ihale yöntemlerinin uygulanması gerektiği vurgulanmaktadır. Ayrıca, Doğrudan Temin Onay Belgesi’nin mevzuata uygun bir şekilde düzenlenmesi önem arz etmektedir. |
BULGU: Doğrudan Temin ile Yapılan Alımların Kapsamının Hatalı Belirlenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
4734 Sayılı Kanun’un 22/b maddesine göre yapılan alımların kapsamına bu kapsama girmeyen iş kalemlerinin de eklendiği görülmüştür.
4734 Sayılı Kanun’un “Doğrudan temin” başlıklı 22’nci maddesinde;
“Aşağıda belirtilen hallerde ihtiyaçların ilân yapılmaksızın ve teminat alınmaksızın doğrudan temini usulüne başvurulabilir:
İhtiyacın sadece gerçek veya tüzel tek kişi tarafından karşılanabileceğinin tespit edilmesi.
Sadece gerçek veya tüzel tek kişinin ihtiyaç ile ilgili özel bir hakka sahip olması.
Denilmektedir.
İdareler Kanun’un vermiş olduğu bu imkana dayanarak organizasyon kapsamında sanatçı temin edebilirler. Ancak, bu temin sadece sanatçı ile ilgili olup, organizasyon kapsamında temin edilecek ses, sahne, podyum, ışık, truss, led ekran kurulumu ve jeneratör temini gibi piyasada satıcısı çok olan iş kalemlerinin buna eklenmesi mümkün değildir. Bu ihtiyaçların tutarına göre diğer ihale yöntemleri ile karşılanması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, 30 Ağustos ve 29 Ekim kutlamaları çerçevesinde sanatçı temininin yanında organizasyon kapsamında temin edilecek ses, sahne, podyum, ışık, truss, led ekran kurulumu ve jeneratör temininin beraber yapıldığı ve tamamı için 22/b maddesinin uygulandığı tespit edilmiştir. Oysa ki, sadece gerçek veya tüzel tek kişinin ihtiyaç ile ilgili özel bir hakka sahip olması şartı sanatçı için geçerli olup, beraberinde alınan diğer hizmetler için 22/b maddesi uygun değildir.
Öte yandan, söz konusu dosyalara ilşikin düzenlenen Doğrudan Temin Onay Belgesi’nin açıklamalar kısmında işin kimden ve hangi tutarla alınacağı belirtilmektedir. Oysa ki, Doğrudan Temin Onay Belgesi’nin düzenlendiği tarih itibariyle işin kim tarafından ve hangi bedel ile yapılacağının bilinmesine imkan bulunmamaktadır.
Kamu İdaresi cevabında, sanatçı temininin yanında yapılan diğer alımların 4734 sayılı Kanunun 22/b maddesi kapsamında yapılmayacağını ve doğrudan temin onay belgesinin alım sürecinin başında düzenlenerek akabinde ikinci bir ihale yetkilisi onay belgesi düzenlenmeyeceğini belirtmiştir.
Sonuç olarak, 4734 Sayılı Kanun’un 22/b maddesine göre yapılan alımların kapsamına bu kapsama girmeyen iş kalemlerinin ilave edilmemesi, bu iş kalemleri için ihale usullerine uygun ayrıca ihale veya doğrudan temin yapılması ve Doğrudan Temin Onay Belgesi’nin mevzuat hükümlerine uygun olarak doldurulması gerekmektedir.