|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, doğrudan temin usulüyle gerçekleştirilen bazı yapım işlerinde, sözleşmede belirtilmemesine rağmen iş miktarında artış ve eksiliş yapıldığını ortaya koymuştur. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İstisnalar” başlıklı 3. maddesi, 2863 sayılı Kanun kapsamındaki kültürel varlıkların projelerinin bu kanuna tabi olmadığını belirtmektedir. Kültür Varlıkları İhale Yönetmeliği’nin 27. maddesi, acil durumlarda belirli tutarların altında doğrudan temin usulüyle mal ve hizmet alımlarının yapılabileceğini ifade etmektedir.
İlgili yönetmelik, iş miktarında artış veya eksilişin yalnızca sözleşmede belirtilmesi durumunda mümkün olduğunu vurgulamaktadır. İstanbul Rölöve ve Anıtlar Müdürlüğü tarafından doğrudan temin usulüyle gerçekleştirilen beş işte, sözleşmelerde bu konuyla ilgili herhangi bir hüküm bulunmadığı halde toplamda 197.905,00 TL iş artışı ve 208.895,05 TL iş eksilişi gerçekleştirilmiştir. Bu durum, Bakanlık tarafından 09.03.2022 tarihli genelge ile tüm müdürlüklere yapılan uyarılarla dikkate alınmış olup, gelecekte benzer durumların önlenmesi için sözleşmelerde bu hususun belirtilmesi gerektiği önerilmektedir. |
BULGU: Doğrudan Temin Usulü ile Yapılan Bazı Yapım İşlerinde İş Artışı ve Eksilişine Gidilmesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Kültür Varlıkları İhale Yönetmeliği’ne göre doğrudan temin usulüne başvurulan bazı yapım işlerinde, işin sözleşmesinde belirtilmemesine rağmen iş miktarında artma veya eksiltme yapıldığı tespit edilmiştir.
4734 sayılı Kanun’un “İstisnalar” başlıklı 3’üncü maddesinin (i) bendine göre; 2863 sayılı Kanun kapsamındaki taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının rölöve, restorasyon, restitüsyon ve konservasyon projeleri, sokak sağlıklaştırma, çevre düzenleme projeleri ve bunların uygulamalarının 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’na tâbi olmadığı ifade edilmiştir.
2863 sayılı Kanun kapsamında olan mal ve hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin usul ve esasları belirleyen Kültür Varlıkları İhale Yönetmeliği’nin “Doğrudan temin” başlıklı 27’nci maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde; idarelerin, acil durumlarda ve gerekli görülen hallerde ihale usullerinin dışında harcama yetkilisinin onayı ile Katma Değer Vergisi hariç tutarı 367.087,00 TL’ye kadar olan mal ve hizmet alımları ile uygulama işleri için doğrudan temin usulüne başvurabilecekleri belirtilmiştir. Yine aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise;
“Sözleşmede belirtilmesi kaydıyla 33 üncü madde çerçevesinde iş miktarında artma veya eksiltme yapılabilir. İş miktarında artış meydana gelmesi halinde toplam sözleşme bedeli birinci fıkranın (ç) bendinde yer alan parasal tutarı geçemez.” amir hükmü yer almaktadır. Bu hükümden açıkça anlaşıldığı üzere iş miktarında artma ve eksiltme yapılabilmesi, bu konunun sözleşmede belirtilmesi şartına bağlanmıştır.
Yapılan incelemelerde İstanbul Rölöve ve Anıtlar Müdürlüğünce doğrudan temin usulüyle yaptırılan 5 adet işte, işin sözleşmesinde bu konuya ilişkin herhangi bir hüküm bulunmamasına rağmen toplamda 197.905,00 TL iş artışı ve 208.895,05 TL iş eksilişi yapıldığı tespit edilmiştir.
Bu doğrultuda, Bakanlık tarafından 09.03.2022 tarih ve 2330749 sayılı Genelge ile tüm Rölöve ve Anıtlar Müdürlüklerine gerekli uyarılar ve hatırlatmalar yapıldığından doğrudan temin usulüyle yaptırılacak işlere ilişkin olarak iş miktarında artma veya eksiltme öngörülen durumlarda, işin sözleşmesinde bu konuya dair hüküm konululup konulmadığının Bakanlıkça takibinin yapılmasının uygun olacağı düşünülmektedir.