|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay denetim raporlarına göre, doğrudan temin ve pazarlık yöntemiyle gerçekleştirilen alımlarda, Kamu İhale Kanunu’nun 62. maddesinin (ı) bendinde belirlenen %10’luk yasal sınırın %21 oranında aşıldığı tespit edilmiştir. Bu durum, Kamu İhale Kurulu’nun yazılı izni olmadan gerçekleşmiştir. Söz konusu kanun, idarelerin bütçelerine konulacak ödeneklerin %10’unun aşılabilmesi için Kamu İhale Kurulu’ndan uygun görüş alınmasını zorunlu kılmaktadır.
Üniversitenin harcamalarının bu sınırı aşması durumunda, Kamu İhale Kurumu’na başvurulması gerektiği belirtilmiştir. Ayrıca, ihale ilkeleri ve kurallarına uymayan kamu görevlileri için ceza sorumluluğu söz konusudur. Kamu idaresi, limitlerin kontrolü için bir yazılım programı geliştirme çalışmalarına başladığını ve bu süreçte manuel kontrollerin yapılacağını ifade etmiştir. Sonuç olarak, limit aşımının önlenmesi ve gerektiğinde Kamu İhale Kurulu’na zamanında başvuruların yapılması, kamu kaynaklarının etkin ve verimli bir şekilde kullanılabilmesi açısından büyük önem taşımaktadır. Elektronik bir kontrol mekanizmasının kurulması, bu sürecin düzenli olarak izlenmesine olanak sağlayacaktır. |
BULGU: Doğrudan Temin ve Pazarlık Yöntemi ile Yapılan Alımlarda Belirlenmiş Olan Üst Sınırın Kamu İhale Kurulunun Yazılı İzni Olmadan Aşılması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi
İdarenin yapım işlerine ilişkin alımlarına bakıldığında, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’ nun 62 nci maddesinin (ı) bendinde belirtilen % 10′ luk yasal sınırın % 21 düzeyinde gerçekleştiği tespit edilmiş olup Kamu İhale Kanunu’ nda belirtilen söz konusu sınırın Kamu İhale Kurumunun uygun görüşü alınmadan aşıldığı görülmüştür
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “İdarelerce Uyulması Gereken Diğer Kurallar” başlıklı 62 nci maddesinin (ı) bendinde; 21 inci maddenin birinci fıkrasının (f) bendi ile 22 nci maddenin birinci fıkrasının (d) bendi kapsamında yapılacak harcamaların yıllık toplamlarının, idarelerin bütçelerine bu amaçla konulacak ödeneklerin % 10′ unu Kamu İhale Kurulunun uygun görüşü olmadan aşamayacağını hükme bağlamıştır.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin 21 inci maddesi uyarınca, Üniversitenin 21/f ve 22/d kapsamındaki harcamalarının % 10 sınırını aşma zorunluluğu doğması durumunda, buna ilişkin uygun görüş için Kamu İhale Kurumuna başvuruda bulunması gerekmektedir.
Ayrıca 4734 sayılı Kanun’ un 5 inci maddesinde yer alan “İhale İlkelerini” ve 62 nci maddesinde yer alan “İhale Kurallarını” uygulamayan kamu görevlileri için 4734 sayılı Kanun’ un “Görevlilerin Ceza Sorumluluğu” başlıklı 60′ ıncı maddesinin son fıkra hükmünün geçerli olduğunun göz önünde bulundurulması yerinde olacaktır.
Kamu idaresi cevabında, bahse konu limitlerin kontrolünü sağlamak üzere bir yazılım programı çalışmalarına başlanıldığından bahsedilmiş olup, yazılım programı tamamlanıncaya kadar Döner Sermaye İşletme Müdürlüğü tarafından belirli periyotlarla manuel olarak kontrollerin gerçekleştirileceği, limit aşımı olması durumunda da Kamu İhale Kurulundan uygun görüş talep edileceği belirtilmiştir.
Sonuç olarak elektronik bir otokontrol mekanizması tesis edilerek söz konusu limitin aşılıp aşılmadığının düzenli olarak kontrolünün sağlanması ve limit aşımının zorunluluk arz etmesi durumunda, buna ilişkin başvuruların zamanında yapılması, kamu kaynaklarının etkin ve verimli kullanılması için önem arz etmektedir.