ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi tarafından doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirilen hizmet alımlarında hakediş raporlarının düzenlenmediğini ortaya koymuştur. Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nin 6. maddesine göre, ihale veya doğrudan temin ile yapılan hizmet alımlarında, taahhütlerin bedellerinin ödenmesi için hakediş raporlarının hazırlanması zorunludur. Bu raporlar, yükleniciye ödenecek ara ve kesin hakediş tutarlarının hesaplanmasına dayanan belgeleri içermektedir.

Denetim sonuçlarına göre, 2022 yılında doğrudan temin ile toplam 16.861.319,51 TL tutarında 215 hizmet alımı gerçekleştirilmiş; ancak bu işlemlere ait ödeme dosyalarında hakediş raporları bulunmamıştır. İdare, harcama birimleri tarafından yapılan hizmet alımlarında yalnızca hakedişlere bölünerek ödeme emrine bağlanan işlemler için rapor oluşturulduğunu, tek seferde ödeme emrine bağlananlar için ise rapor düzenlenmediğini belirtmiştir. Bu durum, ilgili yönetmelik hükümlerine aykırılık teşkil etmektedir.

Sonuç olarak, doğrudan temin yöntemiyle gerçekleştirilen hizmet alımlarında, Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliği’ne uygun olarak hakediş raporlarının düzenlenmesi gerektiği vurgulanmaktadır. İdare, bu konudaki eksiklikleri gidermek için gerekli düzeltici işlemleri yapacağını ifade etmiştir.

BULGU: Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılan Hizmet Alımlarında Hakediş Raporlarının Düzenlenmemesi

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

İdare tarafından doğrudan temin yöntemiyle yapılan hizmet alımlarına ait ödeme dosyalarında hakediş raporlarının düzenlenmediği görülmüştür.
Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliğinin “Hakediş raporu” başlıklı 6’ncı maddesinde;
“(1) İhale veya doğrudan temin usulüyle yapılacak yapım işleri ile hizmet alımlarında, sözleşme ve/veya şartname hükümlerine göre yerine getirilen taahhütlerin bedellerinin ödenmesinde aşağıda belirtilen hakediş raporları düzenlenir.
b) Hizmet İşleri Hakediş Raporu (Örnek: 5): Bu rapor, hizmet işlerinde yükleniciye ödenecek ara ve kesin hakediş tutarının hesaplanmasına esas olan belgelerden oluşur. Hizmet türüne ve işin özelliğine göre yalnızca ilgili sayfaları ve gerekli görülen diğer belgeler düzenlenerek yüklenici ve kontrol elemanlarınca imzalanır, yetkili makamca onaylanır.” denilmiştir.
Yukarıda yer verilen Yönetmelik hükümlerinden anlaşılacağı üzere doğrudan teminle yapılan hizmet alımlarında sözleşme veya şartnamedeki hükümlere göre yerine getirilmesi gereken taahhütlere ilişkin bedellerin ödenmesinde hizmet işleri hakediş raporunun düzenlenmesi gerekmektedir.
Yapılan incelemede, 2022 yılında doğrudan temin yöntemiyle toplamda 16.861.319,51 TL tutarında 215 adet hizmet alımı yapıldığı ancak söz konusu hizmet alımlarına ait ödeme dosyalarında hakediş raporlarının bulunmadığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen denetim tespitine istinaden, İdare tarafından; harcama birimleri tarafından doğrudan temin yöntemiyle yapılan hizmet alımlarından, sadece hakedişlere bölünmek suretiyle ödeme emrine bağlananlar için hakediş raporu oluşturulduğu, ancak tek seferde ödeme emrine bağlananlar için hakediş raporu oluşturulmadığı, konu hakkında düzeltici işlem tesis edileceği belirtilmiştir.
Sonuç olarak, doğrudan temin yöntemiyle yapılan hizmet alımlarında Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliği’ne uygun olarak hakediş raporlarının düzenlenmesi gerektiği değerlendirilmektedir.