|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi tarafından doğrudan teminle gerçekleştirilen tadilat, bakım ve onarım işlerinde sözleşme imzalanmadığını ortaya koymuştur. 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesi, belirli bir süre gerektiren hizmetlerin sözleşmeye bağlanmasını zorunlu kılmaktadır. Kamu İhale Genel Tebliği’nin ilgili maddeleri de, bu tür alımların sözleşmesiz gerçekleştirilmesinin yasaya aykırı olduğunu belirtmektedir.
İlgili raporda, doğrudan teminle yapılan işlerin, bakım, onarım ve büyük onarım gibi hizmet tanımları altında yer aldığı ve bu işlerin sözleşmeye bağlanmasının zorunlu olduğu vurgulanmıştır. Örneğin, çeşitli taziye evleri ve öğretmenevi gibi hizmetlerin bakım ve onarımı için belirli tutarlar belirlenmiş, ancak bu işlerin sözleşmesiz yürütüldüğü tespit edilmiştir. Sonuç olarak, doğrudan teminle gerçekleştirilen ve belirli bir süreyi gerektiren işlerde, sözleşme imzalanması gerektiği hususunda idare tarafından yapılan açıklamalar, Kamu İhale Genel Tebliği’ne ve ilgili yasal düzenlemelere uygunluk açısından önem arz etmektedir. Bu durum, kamu kaynaklarının etkin kullanımı ve şeffaflık açısından kritik bir konudur. |
BULGU: Doğrudan Teminle Gerçekleştirilen ve Belirli Bir Süreyi Gerektiren Tadilat, Bakım, Onarım vb. İşlerinde Sözleşme İmzalanmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdarece 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesi 1’inci fıkrası (d) bendi kapsamında doğrudan teminle gerçekleştirilen ve belirli bir sürede tamamlanması öngörülen yapım, tadilat, bakım ve onarım vb. işlerinde işi üstlenen kişi ile sözleşme imzalanmadığı görülmüştür.
Kamu İhale Genel Tebliği’nin “Doğrudan temine ilişkin açıklamalar” başlıklı mülga 22’nci maddesinin 1.1.3’üncü bendinde; 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesi kapsamında alımı yapılacak malın teslimi veya hizmetin ya da yapım işinin belli bir süreyi gerektirmesi durumunda, alımın bir sözleşmeye bağlanmasının zorunlu olup bir defada yapılacak alımlarda sözleşme yapılmasının idarelerin takdirine bırakıldığı, 22’nci maddenin (c) bendi kapsamında yapılan alımlarda ise madde metninde de belirtildiği üzere sözleşme yapılmasının zorunlu olduğu ifade edilmiştir.
Yine 11.07.2023 tarih ve 32245 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak 01.02.2024 tarihi itibarıyla yürürlüğe giren Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılacak Alımlara İlişkin Tebliğ’in “Alımlara ilişkin uygulama esasları” başlıklı 4’üncü maddesinin 5’inci fıkrasında da “ Teslimi, sunumu veya yapımı belli bir süreyi gerektiren alımlar ile Kanunun 22 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında yapılan alımlarda sözleşme imzalanması zorunludur.” denilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesine göre; bakım ve onarım, temizlik işleri “Hizmet” tanımı, her türlü inşaat işleri ve bu işlerle ilgili tesisat, imalat, ihzarat, nakliye, tamamlama, büyük onarım, restorasyon, çevre düzenlemesi, sondaj, yıkma, güçlendirme ve montaj işleri ile benzeri yapım işleri de “Yapım” tanımı içerisinde yer almaktadır. Dolayısıyla; 4734 sayılı Kanun’un 22’nci maddesi kapsamında doğrudan teminle gerçekleştirilen ve belirli bir süreyi gerektiren bakım, onarım, büyük onarım, temizlik vb. gibi yapım ve hizmet tanımları içerisinde yer alan işlerde, Kamu İhale GenelTebliği’nin 22’nci maddesinin 1.1.3’üncü bendindeki düzenleme gereği işin sözleşmeye bağlanması zorunludur.
Tablo 13: Doğrudan Teminle Gerçekleştirilen ve Belirli Süreleri Kapsayan İşler
| Alımın Türü | Mahiyeti | Tutarı (KDV Hariç) | Yevmiye Tarihi |
Yevmiye No |
| Hizmet (Bakım ve Onarım) |
Pirinçli Devşil Mezrası Taziye Evi Bakım ve Onarımı | 148.350,00 | 14.10.2024 | 1063 |
| Hizmet (Bakım ve Onarım) |
Öğretmenevi 2 Adet Suit Oda Bakım ve Onarımı | 392.000,00 | 25.03.2024 | |
| Hizmet (Bakım ve Onarım) |
Kovanlı Mah. Taziye Evi Bakım ve Onarımı | 169.500,00 | 19.01.2024 | |
| Hizmet (Bakım ve Onarım) |
Dumluca Mah. Taziye Evi Bakım ve Onarımı | 105.000,00 | 07.06.2024 | |
| Hizmet (Bakım ve Onarım) |
Dumanlı Mah. İmam Evi Bakım ve Onarımı | 99.000,00 | 22.03.2024 | |
| Hizmet (Bakım ve Onarım) |
Doğancık Mah. Taziye Evi Zemin Fayans Yapım İşi | 193.000,00 | 26.02.2024 | |
| Hizmet (Bakım ve Onarım) |
Çağıl Mah. Taziye Evi Bakım ve Onarımı | 160.250,00 | 19.01.2024 | |
| Hizmet (Bakım ve Onarım) |
Bahçelievler Mah. Taziye Evi Bakım ve Onarımı | 500.000,00 | 22.03.2024 | |
| Yapım İşi | Kale ve Cevizpınar Mah. Kilitli Parke Döşemesi Yapım İşi | 578.352,00 | 12.03.2024 |
İdare bulgu konusu hususa katılmış olup doğrudan teminle gerçekleştirilen ve belirli bir süreyi gerektiren tadilat, bakım, onarım ve benzeri işlerde sözleşme yapılacağı ifade edilmiştir.
İdarece; yukarıdaki tabloda gösterilen ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun 22’nci maddesi 1’inci fıkrası (d) bendi kapsamında doğrudan teminle gerçekleştirilen ve belirli bir süreyi gerektiren yapım, tadilat, bakım ve onarım, büyük onarım vb. gibi hizmet alımları ve yapım işlerinde, işi üstlenen kişi ile sözleşme imzalanmadığı anlaşılmıştır. Söz konusu husus Kamu İhale Genel Tebliği’nin mülga 22’nci maddesinin 1.1.3’üncü bendindeki ve Doğrudan Temin Yöntemiyle Yapılacak Alımlara İlişkin Tebliğ’in 4’üncü maddesindeki düzenlemelere aykırı olup sayılan alımların sözleşmeye bağlanması zorunluluğuna uyulması gerekmektedir.