|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bir il belediyesinde dolu kadrolara vekâlet ettirilmesi ve vekâlet eden kişilerin harcama yetkisini kullanması durumunu ortaya koymaktadır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 86. maddesi, memurların geçici ayrılıklarında yerlerine vekil atanabileceğini belirtse de, dolu kadrolara vekâlet ataması yapılamayacağı açıktır. 5393 sayılı Belediye Kanunu ve 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu, harcama yetkilisinin, bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi olduğunu vurgulamaktadır.
Bu bağlamda, belediyede mevcut müdür kadrolarına vekâlet ataması yapılması, yasal düzenlemelere aykırıdır. Dolu kadrolara vekâlet eden kişilerin harcama yetkisini kullanması, 657 sayılı Kanun’a göre mümkün değildir. Ayrıca, dolu olan başkan yardımcılığı kadrolarına da benzer şekilde vekâlet atamaları yapılması, hukuka uygun düşmemektedir. Kamu idaresinin açıklamalarına göre, görev almak istemeyen personellerin yerine vekil atanması, yasal çerçevede geçerli bir uygulama değildir. 2021 yılı Denetim Raporunda belirtilen bu durumla ilgili herhangi bir düzeltici işlem yapılmadığı gibi, 2022 yılında da aynı uygulamaların devam ettiği tespit edilmiştir. Sonuç olarak, dolu kadrolara vekâleten atama yapılmaması ve harcama yetkisinin asıl kadroda bulunan kişilerce kullanılması gerektiği ortaya konmuştur. |
BULGU: Dolu Kadroya Vekâlet Ettirilmesi ve Vekâlet Ettirilen Kişinin Harcama Yetkisini Kullanması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Belediyede kadrolar dolu olduğu halde başka birinin kadroya vekâlet ettirildiği, vekâlet ettirilen kişiye harcama yetkilisi olarak da görev yaptırıldığı görülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 86’ncı maddesine göre, memurların kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle işlerinden geçici olarak ayrılmaları halinde yerlerine kurum içinden veya diğer kurumlardan veya açıktan vekil atanabileceği, yine boş kadrolara ait görevlerinde vekâleten gördürülebileceği belirtilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 63’üncü maddesinde, “Belediye bütçesiyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi harcama yetkilisidir.” denilerek harcama yetkilisinin tanımı yapılmış, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu’nun “Harcama yetkisi ve yetkilisi” başlıklı 31’inci maddesinde de, “Bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi harcama yetkilisidir.” hükmü yer almıştır. 5018 sayılı Kanun’a istinaden çıkarılmış olan 1 seri numaralı Harcama Yetkilileri Hakkında Genel Tebliğ’de harcama yetkililerinin belirlenmesi konusunda, “5018 sayılı Kanunun 5436 sayılı Kanunla değişik 31 inci maddesinin birinci fıkrasında bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi harcama yetkilisi olarak belirlenmiştir. Bu hüküm uyarınca bütçe sınıflandırması harcama yetkilisini belirleyen temel unsur olmaktadır.” denilerek harcama yetkisinin kim tarafından kullanılacağı açıkça belirtilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümleri çerçevesinde, Belediyede müdür kadrolarında bulunan kişiler var iken o kadrolara vekâleten görevlendirme yapılamayacağı açıktır. Dolu kadroya vekâleten görevlendirme yapılamayacağından dolayı harcama yetkililiğini de vekâleten görevlendirilen yerine asıl kadroda bulunanın kullanması gerekir. Bu kişiler görevden alınmadığı ve bu kadrolar boş olmadığı sürece yetkinin vekâleten görevlendirilen kişilerce kullanılması mümkün değildir. Şüphesiz 657 sayılı Kanun’da memuriyette kadroyu esas almıştır.
Belediyede 14 adet müdürlükte kadrolar dolu olduğu halde başka birileri görevlendirilmiş ve harcama yetkililiği görevlendirilen kişilerce kullanılmıştır. Ayrıca Başkan yardımcılığı kadroları dolu olduğu halde, dolu olan kadrolara görevlendirme yapılarak söz konusu Başkan yardımcılığı yetkisi görevlendirilen kişilerce kullanılmaktadır. Yapılan bu görevlendirme 657 sayılı Kanun’a uygun değildir.
Kamu idaresi cevabında, kadrosu müdür olmakla birlikte görev almak istemeyen personellerin yerine vekaleten gerekli şartları taşıyan personellerden müdürlük görevi verildiği ve bu doğrultuda harcama yetkilisi görevine de sahip olunduğu, bu hususun Başkanlık Makamınca tekrardan değerlendirilmeye alındığı ifade edilmişitr. Kamu idaresi cevabında belirtilen kadrosu müdür olmakla birlikte görev almak istememe durumu 657 sayılı Kanun açısından mümkün değildir. Şayet bu durumda olanlar var ise, kişi o kadrodan alınarak uygun kadroya atanmalı ve yerine görevi yapabilecek kişi görevlendirilmelidir.
2021 yılı Denetim Raporunda yer verilen bu konuyla ilgili olarak her hangi bir işlem yapılmadığı gibi, uygulamaya 2022 yılında da devam edilmiştir. Kamu görevlilerinin 2021 yılına ilişkin raporun gereğini yerine getirmedikleri ve raporda belirtilen hususu uygulamadıkları sonucuna varılmıştır.
Dolu olan kadrolara vekâleten görevlendirme yapılmaması ve harcama yetkililiğini de kadroda bulunan kişinin kullanması gerekir.