|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nde dönem sonu işlemlerinin eksik yapıldığını ortaya koymuştur. Yapılan incelemelerde, önceki yılın kapanış kayıtları ile cari yılın açılış kayıtları arasında uyumsuzluklar tespit edilmiştir. Özellikle, bazı kapanış işlemlerinin hatalı olduğu ve önceki yıl sonuna ait işlemlerin cari yılın başında gerçekleştirildiği görülmüştür. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, her faaliyet döneminin sonunda muhasebe yetkililerinin dönem sonu işlemlerini tamamlayarak kesin mizanı çıkarmalarını zorunlu kılmaktadır.
Denetim sırasında, 2021 ve 2022 yıllarında dönem sonu işlemlerinin ardından kesin mizanın çıkarıldığı, ancak kapanış kayıtlarının düzgün yapılmadığı anlaşılmıştır. Özellikle, borç bakiyesi veren hesapların alacak kaydı ile, alacak bakiyesi veren hesapların ise borç kaydı yapılarak muhasebe döneminin kapatılmadığı tespit edilmiştir. Bunun sonucunda, bazı hesapların yıl sonu yerine gelecek yılın açılış yevmiyesiyle ilgili hesaplara aktarıldığı belirlenmiştir. Bu durum, mali tabloların güvenilirliğini olumsuz etkileyebilir. Bu nedenle, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde belirtilen dönem sonu işlemlerinin bilanço gününde gerçekleştirilmesi ve açılış ile kapanış kayıtlarının tutarlılığının sağlanması büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Dönem Sonu İşlemlerinin Yapılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Bir önceki yıl kapanış kayıtları ile cari yıl açılış kayıtlarının karşılaştırılmasına yönelik yapılan çalışmada bazı kapanış işlemlerinin hatalı, önceki dönem yıl sonunda yapılması gereken bazı işlemlerin ise cari yılbaşında yapıldığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “Dönem sonu işlemleri” başlıklı 480’inci maddesinde; “(3) Her faaliyet döneminin sonunda, muhasebe yetkilileri dönem sonu işlemlerini yaparak yeni faaliyet döneminin açılış kaydına esas alınacak kesin mizanı çıkarırlar. Hazırlanan kesin mizanda borç ve alacak kalanı veren hesaplar yeni faaliyet döneminin açılış kaydına esas teşkil eder. (4) Kesin mizanın düzenlenmesini takiben, dönem sonunda son yevmiye olarak borç ve alacak bakiyesi veren hesapların kapatılmasını sağlamak için kesin mizanda borç bakiyesi veren hesaplar alacak kaydı yapılarak, alacak bakiyesi veren hesaplar ise borç kaydı yapılarak muhasebe dönemi kapatılır.”
denilmektedir.
Yönetmelik’in 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabının işleyişini anlatan 91’inci maddesinde; “Gelirlerden Alacaklar Hesabında kayıtlı tutarlardan mali yılsonuna kadar tahsili gerekenlerden tahsil edilemeyen tutarlar, mali yılsonunda bu hesaba borç, 120-
Gelirlerden Alacaklar Hesabına alacak kaydedilir.”
İfadesi yer almaktadır.
180 Gelecek Aylara Ait Giderler Hesabı, 181 Gelir Tahakkukları Hesabı, 280 Gelecek Yıllara Ait Giderler Hesabı, 380 Gelecek Aylara Ait Gelirler Hesabı ve diğer dönem ayırıcı hesapların işleyişleri ile ilgili maddelerde de benzer açıklamalar yer almaktadır.
Yapılan incelemede, 2021 ve 2022 yıllarında dönem sonu işlemleri ardından kesin mizanın çıkarıldığı, ancak kapanış kaydı olarak kesin mizanda borç bakiyesi veren hesapların alacak kaydı yapılarak, alacak bakiyesi veren hesapların ise borç kaydı yapılarak muhasebe döneminin kapatılmadığı, dönem sonunda kısa vadeye atılması gereken hesaplar ile tahsil edilemediği için takibe düşen alacakların yıl sonu yerine gelecek yıl açılış yevmiyesiyle ilgili hesaplara aktarıldığı tespit edilmiştir.
Açılış kayıtlarındaki hatalı uygulamaların mali tabloların güvenilirliğini olumsuz yönde etkilememesi için Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nde dönem sonlarında yapılması belirtilen işlemlerin bilanço gününde yapılarak açılış kayıtları ile kapanış kayıtlarının tutarlılığının sağlanması gerekmektedir.