|
ÖZET: Döner sermaye bütçesinden karşılanan maddi olmayan duran varlık alımlarının Bakanlık mali tablolarında izlenmediği tespit edilmiştir. 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bilgisayar yazılımı gibi fiziksel varlığı bulunmayan değerlerin 260-Haklar Hesabında kaydedilmediği ortaya çıkmıştır. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu tür harcamaların izlenmesi gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, maddi olmayan duran varlıklar için amortisman oranının %100 olduğu da vurgulanmıştır.
Bakanlık harcama birimleri, döner sermaye bütçesinden hak niteliğinde alımlar gerçekleştirmekte, ancak bu işlemler genel bütçe muhasebe kayıtlarına yansımamaktadır. 2021 yılında toplam 2.181.452,00 TL tutarında bilgisayar yazılımı alımı yapılmış, fakat bu harcamalar 260 no’lu hesapta izlenmediği için yıl sonunda amortisman ayrılmamıştır. Sonuç olarak, döner sermaye bütçesinden edinilen hak niteliğindeki bilgisayar yazılımlarının genel bütçe muhasebe kayıtlarına dahil edilmesi ve dönem sonunda amortisman işlemlerinin gerçekleştirilmesi gerekmektedir. Bu durum, mali raporların doğruluğu ve şeffaflığı açısından büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Döner Sermayeden Karşılanan Maddi Olmayan Duran Varlık Alımlarının Bakanlık Mali Tablolarında İzlenmemesi
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Genel Bütçeli İdareler ve Tesisleri
Bakanlığın faaliyetlerinde kullanılmak üzere bedeli döner sermaye bütçesinden karşılanmak üzere edinilen ve herhangi bir fiziksel varlığı bulunmayan bilgisayar yazılımı gibi değerlerin 260-Haklar Hesabında izlenmediği tespit edilmiştir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 260-Haklar Hesabına ilişkin “Hesabın niteliği” başlıklı 194’üncü maddesine göre, 260-Haklar Hesabı, bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılmaktadır.
Diğer yandan, amortisman ve tükenme paylarına ilişkin açıklamaların yer aldığı 47 sıra no’lu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6’ncı maddesinde, Maddi Olmayan Duran Varlıklar Hesap Grubunda izlenen varlıklar için amortisman oranının % 100 olacağı belirtilmiştir.
Anılan mevzuat hükümlerine göre, bilgisayar yazılım lisansı ve patent gibi varlık alımlarının maddi olmayan duran varlık grubuna kaydedilmesi ve aynı yıl sonunda bu varlıkların tamamı için amortisman ayrılması gerekmektedir.
Bakanlık harcama birimlerince kullanılmak üzere döner sermaye bütçesinden hak niteliğinde alım yapılmakta ve bu tutarlar döner sermaye işletmesi tarafından doğrudan gider kaydedilmektedir. Genel bütçe muhasebe kayıtlarında ise herhangi bir işlem yapılmamaktadır.
Her ne kadar, Döner Sermaye İşletmesi tarafından bedeli ödenmiş olsa da hak niteliğindeki alımların 260 no’lu hesaba kaydedilerek genel bütçe muhasebe kayıtlarına alınması gerekmektedir.
2021 yılında işletme bütçesinden karşılanmak üzere toplam 2.181.452,00 TL tutarında bilgisayar yazılımı alındığı, ancak bu harcamaların 260 no’lu hesapta izlenmediği ve dolayısıyla yıl sonunda amortisman ayrılmadığı görülmüştür.
Sonuç olarak, bedeli döner sermayeden karşılanan ve hak niteliğindeki bilgisayar yazılımı gibi alımların, genel bütçe muhasebe kayıtlarında izlenmesi ve dönem sonunda amortisman ayırma işlemlerinin yapılması gerekmektedir.