ÖZET: Döner sermayeden yapılan ek ödemelerin, 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları çerçevesinde, 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabı yerine 740 Hizmet Üretim Maliyeti Hesabı’na kaydedildiği belirlenmiştir. Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu tür ödemelerin nasıl izlenmesi gerektiğini açıkça tanımlamaktadır. Özellikle 363 ve 292’nci maddelerde, personele yapılan katkı payı ve prim gibi ödemelerin doğru hesaplara kaydedilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.

Yapılan incelemelerde, toplam 441.430.714,42 TL tutarındaki ek ödemenin yanlış hesapta yer alması nedeniyle, işletmenin mali kayıtlarının gerçek durumu yansıtmadığı tespit edilmiştir. Bu durum, 740 Hizmet Üretim Maliyeti Hesabı ile 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabı arasındaki veri tutarsızlıklarına yol açmakta ve yıl sonunda yapılacak hesap aktarımlarını olumsuz etkilemektedir.

Kamu İdaresi, bu bulgulara katıldığını ifade ederek, 2024 yılı işlemlerinde gerekli düzeltmelerin yapılacağını belirtmiştir. Bu bağlamda, döner sermaye işlemlerinin doğru bir şekilde kaydedilmesi için ilgili yönetmelik hükümlerine uyulması gerektiği önemle vurgulanmaktadır.

BULGU: Döner Sermayeden Yapılan Ek Ödemelerin Genel Yönetim Giderleri Hesabı Yerine Hizmet Üretim Maliyeti Hesabına Kaydedilmesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Üniversite ve Üniversite Döner Sermayesi

Döner sermayeden yapılan ek ödemelerin 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabı yerine 740 Hizmet Üretim Maliyeti Hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir.
Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 363 Ödenecek Döner Sermaye Katkı Payları Hesabının niteliğinin açıklandığı 291’inci maddesinde bu hesabın döner sermayeli işletmelerce, personele maaş dışında katkı payı, prim, huzur hakkı gibi değişik adlarla yapılan ödemelerin tahakkukunun izlenmesi için kullanılacağı,
363 Ödenecek Döner Sermaye Katkı Payları Hesabının işleyişinin açıklandığı 292’nci maddesinde personele katkı payı, prim gibi değişik adlarla ödenecek tutarların bu hesaba alacak, 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabına borç kaydedileceği,
Yönetmelik’in 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabının işleyişini düzenleyen 518’inci maddesinin üçüncü fıkrasında da personele her ne ad altında olursa olsun katkı payı olarak yapılan ödemelerin bu hesaba borç, ödenmesi gereken tutarın 363 Ödenecek Döner Sermaye Katkı Payları Hesabına alacak kaydedileceği,
düzenlenmiştir.
Aynı Yönetmelik’in “Gelir Tablosu Hesaplarına İlişkin İşlemler” başlıklı Onuncu Bölümünde, işletmenin esas faaliyetleri ile ilgili olarak sağlanan hasılat ile işletmenin esas faaliyetleri dışında kalan tüm gelir ve giderlerini tasnifli bir şekilde izlemesi ve dönemin kesin sonuçlarını belirlemesi için kullanacağı gelir tablosu hesapları düzenlenmiştir. Bu bölümde, yılsonunda 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabının 771 Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hesabı ve 632 Genel Yönetim Giderleri Hesabına, 740 Hizmet Üretim Maliyeti Hesabının 741 Hizmet Üretim Maliyeti Yansıtma Hesabı ile 622 Satılan Hizmet Maliyeti hesabına aktarılmasına ilişkin hesap kayıtları yer almaktadır.
Döner sermayeden yapılan toplam 441.430.714,42 TL ek ödeme tutarının 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabına kaydedilmesi gerektiği halde 740 Hizmet Üretim Maliyeti Hesabına dahil edilmesi dolayısıyla İşletme Müdürlüğü hesaplarında 740 Hizmet Üretim Maliyeti Hesabı ve 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabı ile bu hesaplara bağlı olarak yıl sonunda aktarılan 622 Satılan Hizmet Maliyeti Hesabı, 741 Hizmet Üretim Maliyeti Yansıtma Hesabı ile 632 Genel Yönetim Giderleri Hesabı ve 771 Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hesabı kayıtları doğru veri üretmemekte ve Kurum gelir tablosu gerçek durumu yansıtmamaktadır.
Kamu İdaresi bulguya katıldığını belirtmiş olup 2024 yılı işlemlerinde bahse konu kayıtlar ile düzeltme kayıtlarının Döner Sermayeli İşletmeler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda yapılacağı ifade edilmiştir.