BULGU: Duran Varlıklar Amortisman Defterinin Tutulmaması

2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Belediyenin maddi duran varlıkları için ayırdığı amortismanların kaydını tutması gerektiği Duran Varlıklar Amortisman Defterini tutmadığı tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 187’nci maddesinde bir yıldan fazla kullanılabilen ve yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz kalan maddi duran varlıklar için amortisman ayrılacağı, bu yönetmelik kapsamına dâhil kamu idarelerince muhasebe sistemine dâhil edilen maddi duran varlıklardan; hangilerinin amortismana tabi tutulacağı ve bunlara ilişkin uygulanacak amortisman süre, yöntem ve oranları ile ilgili olarak Maliye Bakanlığınca belirlenen esas ve usullerin uygulanacağı belirtilmiştir ve “Tutulacak Diğer Defterler” başlıklı 18. Bölümünün 491’inci maddesinde Duran Varlıklar Amortisman Defteri sayılmıştır.
Ayrıca 04.11.2015 tarih ve 29522 sayılı Resmi Gazete’ de yayımlanarak yürürlüğe giren Amortisman ve Tükenme Paylarına ilişkin Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin 9’uncu maddesinde amortismana tabi her bir varlık Ek-2’de yer alan Duran Varlıklar Amortisman Defterine kaydedileceği belirtilmiştir.
Edinilen duran varlıkların amortisman hesaplamalarında edinim tarihlerinin göz ardı edilmesi, her ne suretle olursa olsun kayıtlardan çıkarma durumunda ilgili duran varlığa ne kadar amortisman ayrıldığı ve duran varlığa ilişkin amortisman ayırma süresinin dolmasına rağmen amortisman ayrılmaya devam ediliyor olması nedenleriyle duran varlıklara ilişkin amortisman kayıtları gerçeği yansıtmamaktadır. Söz konusu hatanın temelinde taşınmazlar için “Duran Varlıklar Amortisman Defterinin” kullanılmaması yatmaktadır. Belediyenin aktifinde bulunan duran varlık sayısının ve çeşidinin çokluğu, her birinin aktife giriş tarihlerinin ve amortisman oranlarının farklı olması ve “Duran Varlıklar Amortisman Defterinin” kullanılmıyor olması sebebiyle hatalı muhasebe kayıtlarının toplam tutarı tespit edilememiştir.
Maddi duran varlıklara ilişkin 257 Birikmiş Amortismanlar hesabının alacağında yer alan 40.322.270,38 TL Duran Varlıklar Amortisman Defteri tutulmaması sebebiyle gerçeği yansıtmamaktadır.


ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, İl Belediyesi’nin maddi duran varlıkları için gerekli olan Duran Varlıklar Amortisman Defteri’nin tutulmadığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ve ilgili tebliğler gereği, amortisman hesaplamalarının doğru bir şekilde yapılabilmesi için bu defterin kullanılması zorunludur. Duran varlıkların sayısının ve çeşitliliğinin fazlalığı, amortisman oranlarının farklılığı ve defterin kullanılmaması nedeniyle muhasebe kayıtları gerçeği yansıtmamaktadır; bu durum, 257 Birikmiş Amortismanlar hesabında yer alan 40.322.270,38 TL’lik tutarın doğruluğunu etkilemektedir.