|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin duran varlıklar amortisman defterini tutmadığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 187. maddesi, bir yıldan fazla kullanılabilen ve yıpranmaya maruz kalan maddi duran varlıklar için amortisman ayrılması gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, 491. maddede bu defterin tutulması ve kayıt işlemleri detaylandırılmıştır. 04.11.2015 tarihli genel tebliğ de, amortisman sürelerinin, duran varlıkların aktife girdiği yıldan itibaren başlayacağını ve her bir varlığın amortisman defterine kaydedilmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Denetim sırasında, belediyenin 2024 hesap döneminde duran varlıklar amortisman defterinin mevcut olmadığı gözlemlenmiştir. Bu durum, özellikle çok sayıda duran varlığa sahip idarelerde, amortisman hesaplamalarının takibinde zorluklar yaratmakta ve hatalı hesaplamalara yol açabilmektedir. Belediyenin, dijital ortamda mevcut olduğu iddia edilen defterin, denetim süresince ibraz edilmediği belirtilmiştir. Sonuç olarak, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı ve ilgili duran varlık hesaplarının güvenilir bilgi sunabilmesi için, duran varlıklar amortisman defterinin düzenli olarak tutulması büyük önem taşımaktadır. |
BULGU: Duran Varlıklar Amortisman Defterinin Tutulmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin ilgili mevzuat hükümlerince tutmakla yükümlü bulunduğu duran varlıklar amortisman defterini tutmadığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 187’nci maddesinde; bir yıldan fazla kullanılabilen ve yıpranmaya, aşınmaya veya kıymetten düşmeye maruz kalan maddi duran varlıklar için amortisman ayrılacağı belirtilmiştir. Yönetmelik’in 491’inci maddesinde ise; idarelerce tutulacak defterler arasında duran varlıklar amortisman defterinin olduğu ve bu deftere nasıl kayıt yapılacağı ayrıntılı bir şekilde düzenlenmiştir.
Bununla beraber 04.11.2015 tarih ve 29522 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Amortisman ve Tükenme Paylarını düzenleyen Muhasebat Genel Müdürlüğünün 47 Sıra no.lu Genel Tebliği’nin “Amortisman ve tükenme payı süre ve oranları” başlıklı 6’ncı maddesinde; amortisman ve tükenme payı süresinin, duran varlıkların aktife girdiği yıldan başlayacağı hüküm altına alınmıştır. Aynı Tebliğ’in 9’uncu maddesinde; amortismana tabi her bir varlığın duran varlıklar amortisman defterine kaydedileceği belirtilmiştir.
Yapılan incelemede, Belediyenin 2024 yılı hesap döneminde duran varlıklar amortisman defterinin bulunmadığı görülmüştür. Bu defterin bulunmaması, duran varlık sayısının fazla olduğu idarelerde, bu varlıklara ayrılacak amortisman miktarlarının takibinde güçlük yaşatacağı gibi hatalı hesaplanmasına da sebebiyet verebilmektedir.
İdare cevabında, “Duran Varlıklar Amortisman” defterinin belediyenin kullanmakta olduğu muhasebe programında, dijital ortamda mevcut olduğu, defter kayıtlarının bulunmakta olduğu, talep edilmesi halinde ibraz edileceğini belirtse de, denetim dönemi boyunca “Duran Varlıklar Amortisman Defteri” teslim edilmemiştir.
Sonuç olarak, 257 Birikmiş Amortismanlar Hesabı’nın ve ilgili maddi duran varlık hesaplarının tam ve güvenilir bilgi vermesi açısından duran varlıklar amortisman defterinin tutulması gerekmektedir.