|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesinin taşınmaz malları için yapılan değer artırıcı harcamaların, ilgili maddi duran varlıkların kayıtlı değerine eklenmesi gerektiği halde doğrudan giderleştirildiğini ortaya koymuştur. Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 25. maddesi ve Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 187. maddesi, bu tür harcamaların maddi duran varlıkların maliyetine eklenmesi ve amortisman hesaplamalarında dikkate alınmasını zorunlu kılmaktadır. Ayrıca, “Amortisman ve Tükenme Payları” başlıklı tebliğ, belirli limitleri aşan değer artırıcı işlemlerin de aynı şekilde kaydedilmesini gerektirmektedir.
2022 yılı mali işlemleri incelendiğinde, bazı taşınmazlar için yapılan harcamaların, ilgili mevzuat hükümlerine aykırı olarak, maliyet bedeline eklenmek yerine giderler hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir. Bu durum, belediyenin mali tablolarında duran varlık hesaplarının eksik, giderler hesabının ise fazla görünmesine neden olmaktadır. Sonuç olarak, mali tabloların doğru ve eksiksiz bilgi sunabilmesi için, taşınmazlar için yapılan değer artırıcı harcamaların doğrudan giderleştirilmek yerine, ilgili maddi duran varlıkların değerine eklenerek kaydedilmesi gerekmektedir. Bu uygulama, belediyenin mali durumunu daha sağlıklı bir şekilde yansıtacaktır. |
BULGU: Duran Varlıklar İçin Yapılan Değer Artırıcı Harcamaların Doğrudan Giderleştirilmesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyenin taşınmaz malları için yapılan değer artırıcı nitelikteki harcamaların, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine eklenerek aktifleştirilmesi gerekirken doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Genel Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 25’inci maddesi ile Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 187’nci maddesine göre; maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı artıran veya üretilen mal veya hizmetlerin üretim maliyetini azaltan her türlü maliyetin, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edileceği ve amortisman hesaplamasında dikkate alınacağı hüküm altına alınmıştır.
Konuya ilişkin olarak çıkarılan “Amortisman ve Tükenme Payları” başlıklı 47 sıra no.lu Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin 6’ncı maddesine göre de dayanıklı taşınırlar için 14.000,00 TL’yi, taşınmazlar için 34.000,00 TL’yi aşan değer arttırıcı işlemlerin duran varlığın maliyet bedeline eklenmesi ve yıl sonunda toplam tutar üzerinden aynı şekilde amortisman ayrılması gerekmektedir.
Belediyenin 2022 yılı mali işlemlerinin incelenmesi neticesinde; yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine aykırı olarak bazı taşınmazlar için yapılan ve yukarıda belirtilen limitleri aşan bazı harcamaların (Örneğin; 3314, 5379, 7237, 14713, 17168 ve 23620 no.lu yevmiyeler) ilgili varlığın maliyet bedeline eklenmesi yerine 630-Giderler Hesabına kaydedildiği görülmüştür. Bu durum, Belediyenin mali tablolarında ilgili duran varlık hesaplarının noksan, 630-Giderler Hesabının ise fazla görünmesine yol açmaktadır.
Bu itibarla, mali tabloların tam ve doğru bilgiyi içermesini teminen, taşınmazlar için yapılan değer artırıcı harcamaların doğrudan giderleştirilmek yerine ilgili maddi duran varlıkların değeri ile ilişkilendirilerek gerekli kayıtların yapılması gerekmektedir.