BULGU: Duran Varlıklar İçin Yapılan Değer Artırıcı Harcamaların Giderleştirilmesi
2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Özel İdaresi
Bakanlığa tahsisli binalara ilişkin belli tutarı aşan değer artırıcı onarım harcamalarının varlık hesaplarına kaydedilmek yerine doğrudan giderleştirildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin atıf yaptığı Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin maddi duran varlıklar hesap grubuna ilişkin işlemlerin açıklandığı 170’inci maddesinde, maddi duran varlıklar için sonradan yapılan ve o varlığın değerini, kullanım süresini, ürün ve hizmet kalitesini, sağlanan faydayı arttıran veya üretilen mal veya hizmetlerin üretim maliyetini azaltan her türlü maliyetin, ilgili maddi duran varlığın kayıtlı değerine ilave edileceği ve amortisman hesaplamasında dikkate alınacağı; tahsis edilen taşınmazlara yapılan değer arttırıcı harcamaların taşınmazın tahsis edildiği kamu idaresinin muhasebe hizmetini yürüten muhasebe birimince ilgili taşınmazın kayıtlı değeri üzerine ilave edileceği ve ilave edilen değerin, taşınmazı tahsis eden kamu idaresine, bu kamu idaresince de muhasebe hizmetlerini yürüten muhasebe birimine kayıtlara alınmak üzere bildirileceği hüküm altına alınmıştır.
Muhasebat Genel Müdürlüğünün “Amortisman ve Tükenme Payları” başlıklı 47 sıra numaralı Genel Tebliği’nin 6’ncı maddesinin ikinci ve üçüncü fıkra hükümleri ile beşinci fıkrasının söz konusu limitlerin güncellenmesine yönelik hükmü doğrultusunda Maliye Bakanlığı’nın 2.11.2023 tarihli Kararı ile taşınmazlar için yapılan harcamalardan 114.000,00 TL’yi aşanların değer arttırıcı harcama olarak kabul edileceği belirtilmiştir. Yine, aynı Genel Müdürlüğün “Taşınmaz Tahsis İşlemleri” konulu 27.04.2015 tarih ve 90192509-010.03-4167 sayılı yazısında tahsisli kullanılan taşınmaz için değer artırıcı harcama yapılması durumunda tahsis eden ve edilen kamu idaresince yapılması gereken muhasebe işlemleri örnekler verilmek suretiyle ayrıntılı olarak açıklanmıştır.
Yapılan incelemelerde İdare hizmet binaları ile İdare şantiye binalarının bakım ve onarımına ilişkin 5 adet yapım işinde yukarıda belirtilen 2023 yılı limitinin üzerindeki harcamalarının binaların maliyetine eklenmediği, dolayısıyla söz konusu harcamaların amortisman ayırmak suretiyle kısmen değil de tümüyle gider hesaplarına kaydedildiği tespit edilmiştir.
İdare cevabında bulguda yer alan hususlara katılındığı ve muhasebe kayıtlarına ilişkin düzeltmenin gerçekleştirileceği ifade edilmiştir. Ancak bu durum denetim dönemi mali tablolarında taşınmaz değerlerindeki hatayı düzeltmeyecektir.
İdare taşınmazlarına ilişkin tam ve doğru bilgi içermesini teminen, değer artırıcı harcamaların taşınmazların maliyet değerine eklenmesi ve ekonomik ömrü dikkate alınmak suretiyle yıllar itibariyle amortismana tabi tutulması gerekmektedir.
| ÖZET: 2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, İl Özel İdaresi’ne tahsisli binalara yapılan değer artırıcı onarım harcamalarının, belirli bir tutarı aşmasına rağmen varlık hesaplarına kaydedilmeden doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği ile ilgili düzenlemelere göre, bu harcamaların maddi duran varlıkların kayıtlı değerine eklenmesi ve amortisman hesaplamalarında dikkate alınması gerekmektedir. İdare, bu durumu kabul ederek muhasebe kayıtlarında düzeltme yapacağını belirtmiş, ancak bu düzeltmenin denetim dönemi mali tablolarındaki hataları gidermeyeceği ifade edilmiştir. |