ÖZET: Bazı bilgisayar yazılımları ve lisanslarının, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, maddi olmayan duran varlık olarak 260 Haklar Hesabı’nda muhasebeleştirilmediği ve doğrudan gider olarak kaydedildiği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 210. maddesi, 260 Haklar Hesabı’nın ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılacağını belirtmektedir. Ayrıca, 214. maddeye göre, bu hakların maliyet bedellerinin yok edilmesi için 268-Birikmiş Amortismanlar Hesabı’nın kullanılması gerektiği vurgulanmaktadır.

Yapılan incelemeler sonucunda, toplam 359.720,00 TL değerindeki bilgisayar yazılımı ve lisans alımlarının 260 Haklar Hesabı’na kaydedilmediği, bunun yerine doğrudan 630 Giderler Hesabı’na kaydedildiği ortaya çıkmıştır. Bu durum, idarenin yıl sonu bilançosunda 260 Haklar Hesabı ve 268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı’nda 359.720,00 TL eksiklik yaratırken, 630 Giderler Hesabı’nda ise bu tutar kadar bir fazlalığa neden olmuştur. İdare, belirtilen bulgular doğrultusunda gerekli düzeltici işlemleri mevzuata uygun olarak gerçekleştireceğini ifade etmiştir.

BULGU: Ekonomik Değer Taşıyan Bazı Bilgisayar Yazılımları ve Lisansların Haklar Hesabında Muhasebeleştirilmemesi

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

Maddi olmayan duran varlık niteliğinde olan bazı bilgisayar yazılımları ve lisans alımlarının 260 Haklar Hesabı’nda izlenmediği ve doğrudan giderleştirdiği görülmüştür.

Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 210’uncu maddesinde, 260 Haklar Hesabı’nın bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.

Adı geçen Yönetmelik’in 214’üncü maddesine göre, hakların maliyet bedellerinin, kullanılabilecekleri süre içerisinde yok edilmesini izlemek için 268-Birikmiş Amortismanlar Hesabı’nın kullanılması gerekmektedir. 04.11.2015 tarihli ve 29522 sayılı Resmi Gazete’ de yayımlanan 47 sıra numaralı Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin 6’ncı maddesinde, Maddi Olmayan Duran Varlıklar ve Özel Tükenmeye Tabi Varlıklar hesap gruplarında izlenen varlıklar için amortisman oranının %100 olduğu belirtilmiştir. Yani, haklar hesabında takip edilen maddi olmayan duran varlıklar, hesaplara alındığı yıl sonunda tamamen amorti edilmelidir.

Yapılan incelemede; toplam 359.720,00 TL maliyet değerindeki bilgisayar yazılımı ve lisans alımlarının 260 Haklar Hesabı’na kaydedilmeyip doğrudan 630 Giderler Hesabına kaydedildiği tespit edilmiştir.

İdare tarafından, gerekli işlemlerin bulguda belirtilen şekilde mevzuata uygun olarak yerine getirileceği belirtilmiştir.

Satın alınan yazılım ve lisansların doğrudan giderleştirilmesi sonucunda, İdarenin yıl sonu bilançosunda 260 Haklar Hesabı ve 268 Birikmiş Amortismanlar Hesabı 359.720,00 TL eksik, Faaliyet Sonuçları Tablosunda 630 Giderler Hesabı bu tutar kadar fazla gösterilmek suretiyle hataya neden olunmuştur.