BULGU: Ekonomik Değer Taşıyan Bilgisayar Yazılımlarının Duran Varlıklar Hesabında İzlenmemesi

2023 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi

Kamu idaresinin faaliyetlerinde kullanılmak üzere edinilen ve herhangi bir fiziksel varlığı bulunmayan bilgisayar yazılımı ve lisans gibi değerlerin 260 Haklar Hesabında izlenmediği ve doğrudan gider kaydedildiği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 260 Haklar Hesabının niteliğini açıklayan 210’uncu maddesinde; “Bu hesap, bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılır.” denilmektedir.
Adı geçen Yönetmelik’in 214’üncü maddesine göre, hakların maliyet bedellerinin, kullanılabilecekleri süre içerisinde yok edilmesini izlemek için 268 Birikmiş Amortismanlar Hesabının kullanılması gerekmektedir. 04.11.2015 tarihli ve 29522 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 47 sıra numaralı Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin 6’ncı maddesinde, Maddi Olmayan Duran Varlıklar ve Özel Tükenmeye Tabi Varlıklar hesap gruplarında izlenen varlıklar için amortisman oranının %100 olduğu belirtilmiştir. Yani, haklar hesabında takip edilen maddi olmayan duran varlıklar, hesaplara alındığı yıl sonunda tamamen amorti edilmelidir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden; ekonomik değer taşıyan, bir bedel karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan harcamaların 260 Haklar Hesabında izlenmesi gerektiği ve yılı içerisinde ilgili hesaba kaydedilen tutarlar için yılsonunda %100 oranında amortisman ayrılacağı anlaşılmaktadır.
Yapılan inceleme sonucunda, toplam 73.487,76 TL maliyet değerindeki bilgisayar yazılımı ve lisans alımlarının 260 Haklar Hesabına kaydedilmeyip doğrudan 630 Giderler Hesabına kaydedilmesi neticesinde 2023 yılı Bilanço ve Faaliyet Sonuçları Tablosunda hataya neden olunduğu görülmüştür.
Kamu İdaresi cevabında, bundan sonraki işlemlerin bulguda belirtilen hususlar doğrultusunda gerçekleştirileceği ifade edilmiştir.
Bu itibarla, bilgisayar yazılımlarına ilişkin harcamaların yukarıda anılan Yönetmelik hükümleri çerçevesinde doğrudan giderleştirilmek yerine bilançoda ilgili varlık hesaplarına kaydının uygun olacağı düşünülmektedir.


ÖZET: 2023 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda, ekonomik değer taşıyan bilgisayar yazılımlarının 260 Haklar Hesabında izlenmediği ve doğrudan gider kaydedildiği tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği gereğince, bu tür harcamaların 260 Haklar Hesabında izlenmesi ve yıl sonunda %100 amortisman ayrılması gerektiği belirtilmiştir. İnceleme sonucunda, 73.487,76 TL değerindeki yazılım ve lisans alımlarının hatalı kaydedilmesi, bilanço ve faaliyet sonuçlarında hatalara yol açmıştır. Kamu idaresi, gelecekte işlemleri bu bulgular doğrultusunda gerçekleştireceğini ifade etmiştir.