|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin kamu idaresinin faaliyetlerinde kullanılan bilgisayar yazılımları ve lisansların 260 Haklar Hesabında izlenmediğini ortaya koymuştur. Bu tür değerlerin doğrudan gider kaydedilmesi, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 210 ve 214. maddelerine aykırıdır. Söz konusu yönetmelik, ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi ve amortisman uygulamalarını düzenlemektedir.
Denetim bulgularına göre, 2024 yılında belediye hizmetlerinde kullanılmak üzere edinilen bilgisayar yazılımları ve lisansların, 260 Haklar Hesabında muhasebeleştirilmesi gerekirken, 630 Giderler Hesabına doğrudan kaydedildiği tespit edilmiştir. Bu durum, ilgili mevzuat hükümlerine uygun değildir ve mali tabloların doğruluğunu etkilemektedir. Kamu İdaresi, bu yanlış uygulamanın sona erdiğini ve bilgisayar yazılımlarının artık 260 Haklar Hesabında izleneceğini bildirmiştir. Ancak, geçmişteki uygulamalar nedeniyle 2024 yılı Bilanço ve Faaliyet Sonuçları Tablosunda hatalar meydana gelmiştir. Bu durum, mali yönetim açısından dikkate alınması gereken önemli bir konudur. |
BULGU: Ekonomik Değer Taşıyan Bilgisayar Yazılımlarının Duran Varlıklar Hesabında İzlenmemesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kamu idaresinin faaliyetlerinde kullanılmak üzere edinilen ve herhangi bir fiziksel varlığı bulunmayan bilgisayar yazılımı ve lisans gibi değerlerin 260 Haklar Hesabında izlenmediği ve doğrudan gider kaydedildiği tespit edilmiştir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 260 Haklar Hesabının niteliğini açıklayan 210’uncu maddesinde; “Bu hesap, bedeli karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan ve ekonomik değer taşıyan harcamaların izlenmesi için kullanılır.” denilmektedir.
Adı geçen Yönetmelik’in 214’üncü maddesine göre, hakların maliyet bedellerinin, kullanılabilecekleri süre içerisinde yok edilmesini izlemek için 268 Birikmiş Amortismanlar Hesabının kullanılması gerekmektedir. 04.11.2015 tarihli ve 29522 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 47 sıra numaralı Muhasebat Genel Müdürlüğü Genel Tebliği’nin 6’ncı maddesinde, Maddi Olmayan Duran Varlıklar ve Özel Tükenmeye Tabi Varlıklar hesap gruplarında izlenen varlıklar için amortisman oranının %100 olduğu belirtilmiştir. Yani, haklar hesabında takip edilen maddi olmayan duran varlıklar, hesaplara alındığı yıl sonunda tamamen amorti edilmelidir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden; ekonomik değer taşıyan, bir bedel karşılığı edinilen hukuki tasarruflar ile belirli alanlarda tanınan kullanma ve yararlanma gibi hak ve yetkiler dolayısıyla yapılan harcamaların 260 Haklar Hesabında izlenmesi gerektiği ve yılı içerisinde ilgili hesaba kaydedilen tutarlar için yılsonunda %100 oranında amortisman ayrılacağı anlaşılmaktadır.
Yapılan incelemede; 2024 yılında Belediye hizmetlerinde kullanılmak üzere satın alınan bilgisayar yazılım programları, lisanslar ile bunların güncellenmesine yönelik bazı harcamaların 260 Haklar Hesabında muhasebeleştirilmesi gerekirken 630 Giderler Hesabı ile doğrudan giderleştirildiği görülmüştür. Söz konusu programlara ilişkin harcamalar belirli alanlarda kullanma ve yararlanma hak ve yetkisi sağlayan, ekonomik değer taşıyan harcamalar olduğu için bu durum mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.
Kamu İdaresi, ekonomik değer taşıyan bilgisayar yazılımlarının doğrudan gider kaydetme işlemlerine son verildiğini ve 260 Haklar Hesabında izlenmesi için gerekli kayıtlara başlandığını belirtmiştir.
Sonuç olarak, bilgisayar yazılımı ve lisans alımlarının 260 Haklar Hesabına kaydedilmeyip doğrudan 630 Giderler Hesabına kaydedilmesi nedeniyle 2024 yılı Bilanço ve Faaliyet Sonuçları Tablosunda hataya neden olunmuştur.