ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin elektrik alımlarının ihale yapılmadan doğrudan tedarikçi firmalardan temin edildiğini ortaya koymuştur. İdarenin elektrik tüketim miktarı, serbest tüketici limitlerinin üzerinde olmasına rağmen, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun gereklilikleri göz ardı edilmiştir. Bu kanuna göre, kamu idareleri mal ve hizmet alımlarını ihale usulüyle gerçekleştirmek zorundadır.

6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’na göre, EPDK tarafından belirlenen elektrik tüketim miktarını aşan gerçek veya tüzel kişiler serbest tüketici olarak tanımlanmaktadır. 2022 yılı için belirlenen serbest tüketici limiti 1.100 kWh iken, belediyenin toplam elektrik tüketimi 299.603,39 kWh olarak kaydedilmiştir. Bu durum, belediyenin serbest tüketici statüsüne sahip olduğunu göstermektedir. Ancak, buna rağmen ihale süreci işletilmeden doğrudan temin yöntemiyle elektrik alımı yapılmıştır.

Kamu kurumlarının harcamalarında tasarruf sağlanması ve kaynakların etkin kullanımı açısından, elektrik enerjisinin ihale yoluyla temin edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Bu yaklaşım, hem maliyetlerin azaltılmasına hem de kamu kaynaklarının daha verimli kullanılmasına katkı sağlayacaktır.

BULGU: Elektrik Alımlarının İhale Yapılmadan Temin Edilmesi

2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi

İdarenin elektrik enerjisi tüketim miktarı, serbest tüketici limitlerinin üzerinde olmasına rağmen elektrik enerjisini ihale yapmaksızın doğrudan tedarikçi firmadan satın aldığı görülmüştür.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu’nun “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesine göre; Kanun’a tabi idarelerin kullanımında bulunan her türlü kaynaktan karşılanan mal veya hizmet alımları ile yapım işi ihalelerinin bu Kanun hükümlerine göre yürütülmesi gerekmektedir. 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu’nun “Tanımlar ve kısaltmalar” başlıklı 3’üncü maddesinde; Elektrik Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından belirlenen elektrik enerjisi miktarından daha fazla tüketimi bulunduğu için tedarikçisini seçme hakkına sahip gerçek veya tüzel kişi, serbest tüketici olarak tanımlanmıştır. Diğer yandan, kamu kurum ve kuruluşlarının harcamalarında tasarruf sağlanması ve kamu kaynaklarının etkili, ekonomik ve verimli kullanımına ilişkin Tasarruf Tedbirleri ile ilgili 2021/14 Sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi’nin “Enerji alımları” kısmında; kamu kurumlarının elektrik enerjisi tedarikinde serbest tüketici kriterlerini sağlayan binalarında ihale usullerini uygulayarak enerji giderlerini azaltmaya yönelik gerekli tedbirleri alması gerektiği belirtilmiştir. Yukarıda yer verilen hükümler birlikte değerlendirildiğinde, EPDK tarafından belirlenen limitin aşılması halinde İdarenin tedarikçisini seçme hakkı bulunmaktadır.
Konu ile ilgili yapılan incelemede, EPDK kararı ile 2022 yılı için serbest tüketici limitinin 1.100 kWh olarak belirlendiği görülmüştür. Aynı yılda Belediye’nin elektrik enerjisi tüketim miktarının 299.603,39 kWh olduğu dikkate alındığında, serbest tüketici limitinin aşıldığı görülmektedir. Buna rağmen, elektrik enerjisi kullanımı ile ilgili ihale yoluna başvurulmamış, doğrudan temin yöntemi ile ihtiyaç tedarik edilmiştir. Harcamalarda tasarruf sağlanması ile kaynakların etkili, ekonomik ve verimli kullanabilmesi amacıyla elektrik enerjisi ihtiyacının ihale yoluyla temin edilmesi gerektiği düşünülmektedir.