|
ÖZET: Elektrik tüketim vergisi, belediyelerin kamu hizmetine tahsis edilen ve gelir getirmeyen taşınmazları için muafiyet kapsamına girmektedir. Ancak, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, bu muafiyete rağmen bazı belediyelerin elektrik alımlarında vergi ödemeye devam ettiği tespit edilmiştir. 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 34. ve 35. maddeleri, elektrik ve havagazı tüketiminin vergiye tabi olduğunu belirtirken, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 16. maddesi, kamu hizmetine ayrılan taşınmazların belirli vergilerden muaf olduğunu ifade etmektedir.
Bu durum, 2464 sayılı Kanun ile 5393 sayılı Kanun arasındaki farklılıkları ortaya koymaktadır. 2464 sayılı Kanun, belediyelerin gelirleriyle ilgili genel hükümler içerirken, 5393 sayılı Kanun, belediyelerin kuruluş ve görevlerine dair özel düzenlemeler sunmaktadır. Dolayısıyla, 5393 sayılı Kanun’un muafiyet hükümleri, büyükşehir belediyeleri dahil olmak üzere tüm belediyeleri kapsamaktadır. Sonuç olarak, kamu hizmetine tahsis edilen ve gelir getirmeyen belediye taşınmazlarının elektrik tüketim vergisinden muaf olması gerektiği açıktır. Ancak, elektrik dağıtım şirketlerine yapılan ödemelerin, bu muafiyet göz önünde bulundurularak düzenlenmesi ve verginin ilgili şirketten tahsil edilmesi gerekmektedir. |
BULGU: Elektrik Enerjisi Alımlarında Muaf Olunmasına Rağmen Elektrik Tüketim Vergisi Ödenmesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediyelerin kamu hizmetine ayrılan veya kamunun yararlanmasına açık, gelir getirmeyen taşınmazlarına ait Elektrik enerjisi alımlarında muaf olunmasına rağmen Elektrik Tüketim Vergisi Ödendiği görülmüştür.
2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun 34’üncü maddesinde; Belediye sınırları ve mücavir alanlar içinde elektrik ve havagazı tüketimi, Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisine tabi olduğu ve 35’inci maddesinde; “Elektrik ve Havagazı tüketenler, Elektrik ve Havagazı Tüketim Vergisini ödemekle mükellef olduğu, 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununa göre elektrik enerjisini tedarik eden ve havagazını dağıtan kuruluşlar, satış bedeli ile birlikte bu verginin de tahsilinden ve ilgili belediyeye yatırılmasından sorumlu olduğu hükümlerine yer verilmiştir. Kanun’un 36’ncı maddesinde bu vergiden istisna tutulan tüketimlerin neler olduğu, 37’nci maddesinde verginin matrahı, 38’inci maddesinde verginin oranları ve 39’uncu maddesinde ise beyan ve ödeme hususları düzenlenmiştir.
Kanun’un 36’ncı maddesinde Belediyeye ait bir muafiyet bulunmamaktadır. Ancak 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 16’ncı maddesinde; Belediyenin kamu hizmetine ayrılan veya kamunun yararlanmasına açık, gelir getirmeyen taşınmazları ile bunların inşa ve kullanımları Katma Değer Vergisi ile Özel Tüketim Vergisi hariç her türlü vergi, resim, harç, katılma ve katkı paylarından muaf olduğu hükmü yer almaktadır.
5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun Büyükşehir belediyesi ve ilçe belediyelerinin yetkileri ve imtiyazları başlıklı 10’uncu maddesinde büyükşehir belediyelerinin, Belediye Kanunu hükümleri ile belediyelere tanınan yetki, imtiyaz ve muafiyetlere sahip olduğu ve “Diğer hükümler” başlıklı 28’inci maddesinde Belediye Kanunu ve diğer ilgili Kanunların bu kanuna aykırı olmayan hükümleri ilgisine göre büyükşehir ve ilçe belediyeleri hakkında da uygulanacağı belirtilmiştir. Bu nedenle Büyükşehir Belediyeleri de 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 16’ncı maddesinde yer alan muafiyetten yararlanacaklardır.
5393 sayılı Belediye Kanunu, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’ndan 24 yıl sonra yürürlüğe girmiş daha yeni bir Kanun’dur. Ayrıca 2464 sayılı Kanun’un belediyelerin gelirleri hususunda düzenlemeler getiren “genel hükümler içeren bir kanun” olduğu, 5393 sayılı Kanun’un ise belediyelerin kuruluş ve görevlerini düzenleyen “özel hükümler içeren bir kanun” olduğu görülmektedir. Bununla birlikte 2464 sayılı Kanun’da muafiyet ve istisnalara ilişkin düzenlemelerin yalnızca bu Kanun’da düzenlenmesi gerektiği yönünde bir hüküm de bulunmamaktadır. Belediye Kanunu’nun 16’ncı maddesinde ise belediyelerin kamu hizmetine ayrılan veya kamunun yararlanmasına açık, gelir getirmeyen taşınmazları ile bunların inşa ve kullanımları Katma Değer Vergisi ile Özel Tüketim Vergisi hariç her türlü vergi, resim, harç, katılma ve katkı paylarından muaf tutulacağı belirtilmiştir.
Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre belediyelerin kamu hizmetine tahsis edilen, kamunun yararlanmasına açık olan ve gelir de getirmeyen belediye taşınmazlarının kullanımları Elektrik Tüketim Vergisi’nden muaftır.
Sonuç olarak; belediyelerin kamu hizmetine tahsis edilen, kamunun yararlanmasına açık olan ve gelir de getirmeyen belediye taşınmazlarının kullanımları Elektrik Tüketim Vergisi’nden muaftır. Muafiyet kapsamında olmasına rağmen elektrik dağıtım şirketine ödenen tutarların Elektrik Tüketim Vergisi’nin ilgili şirketten tahsil edilmesi gerekmektedir.