|
ÖZET: 2022 yılında gerçekleştirilen Sayıştay denetim raporlarına göre, bir Büyükşehir İlçe Belediyesi tarafından finansal kiralama yöntemiyle edinilen 34 aracın hizmet alımının muhasebeleştirilmesinde hatalar tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, finansal kiralama işlemlerinden doğan borçların nasıl kaydedileceğine dair net düzenlemeler içermektedir. Özellikle, 238. maddeye göre vadesi bir yılı geçmeyen borçlar için 307 nolu hesap, vadesi bir yılı aşan borçlar için ise 407 nolu hesap kullanılmalıdır.
İnceleme sonucunda, söz konusu araçların finansal kiralama hizmet alımının 258 nolu Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına kaydedildiği belirlenmiştir. Bu durum, yönetmelik hükümlerine aykırı bir uygulama olarak değerlendirilmektedir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 239 ve 308. maddeleri, bu hesapların işleyişine dair detaylı açıklamalar sunmakta ve hangi durumlarda borç ve alacak kaydı yapılması gerektiğini belirtmektedir. Sonuç olarak, finansal kiralama işlemlerinin doğru muhasebeleştirilmesi, mali yönetim açısından büyük önem taşımaktadır. Bu tür hataların önlenmesi için ilgili yönetmeliklerin dikkatlice uygulanması gerekmektedir. |
BULGU: Finansal Kiralama Hizmet Alımı İle Araç Temin Edilmesi İşinin Hatalı Muhasebeleştirilmesi
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare tarafından 2022 yılında finansal kiralama yöntemiyle temin edilen 34 araca ilişkin hizmet alımının hatalı muhasebeleştirildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin “307 Finansal kiralama işlemlerinden borçlar hesabı” başlıklı 238′ inci maddesinde;
“Finansal kiralama işlemlerinden borçlar hesabı, mahalli idarelerin finansal kiralama işlemlerinden doğan ve vadesi bir yılı geçmeyen borçları ile uzun vadeli yabancı kaynaklar ana hesap grubu içindeki finansal kiralama işlemlerinden borçlar hesabında kayıtlı tutarlardan faaliyet dönemi sonunda vadesi bir yılın altına inenlerin izlenmesi için kullanılır.” Denilmektedir.
Aynı Yönetmeliğin “407 Finansal kiralama işlemlerinden borçlar hesabı” başlıklı 307′ nci maddesinde ise;
“Finansal kiralama işlemlerinden borçlar hesabı, mahalli idarelerin finansal kiralama işlemlerinden doğan ve vadesi bir yılı aşan borçların izlenmesi için kullanılır.” Hükmü yer almaktadır.
307 ve 407 nolu hesaplara hangi durumlarda borç ve alacak kaydı yapılacağı ve hesapların işleyişi Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 239 ve 308′ inci maddelerinde açıklanmıştır.
Yapılan incelemede İdare tarafından finansal kiralama yöntemiyle temin edilen 34 araca ilişkin hizmet alımının 258 nolu Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabına kaydedildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümlerinden de anlaşılacağı üzere;
– Finansal kiralama işlemlerinden doğan ve vadesi bir yılı geçmeyen borçlar ile finansal kiralama işlemlerinden borçlar hesabında kayıtlı tutarlardan faaliyet dönemi sonunda vadesi bir yılın altına inenlerin için 307 Finansal Kiralama İşlemlerinden Borçlar hesabı,
– Mahalli idarelerin finansal kiralama işlemlerinden doğan ve vadesi bir yılı aşan borçların izlenmesi için ise 407 Finansal kiralama işlemlerinden borçlar hesabı kullanılmalıdır.