|
ÖZET: Belediye ile Reklam Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. arasında imzalanan sözleşme gereği, belediyenin %10 oranında reklam ünitelerini bedelsiz kullanma hakkı bulunmaktadır. Ancak, yapılan denetimlerde bu oranın aşıldığı ve firmaya toplamda 4.000.000 TL’ye yakın ödemeler yapıldığı tespit edilmiştir. Sözleşmenin ilgili maddeleri, belediyenin bu kullanım payı için herhangi bir bedel talep edilmeyeceğini belirtmesine rağmen, çeşitli tarihlerde yapılan ödemelerin tek kaynaktan temin usulüyle gerçekleştirildiği görülmüştür.
Cumhurbaşkanlığı’nın 2021 ve 2024 tarihli tasarruf tedbirleri genelgeleri, kamu harcamalarının tasarruf ilkelerine uygun şekilde yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Bu genelgelerde, temsil ve ağırlama giderlerinin kısıtlanması ve kamu kurumlarının tanıtım giderlerinin belirli şartlara tabi olması gerektiği vurgulanmaktadır. Ayrıca, kamu idaresinin yaptığı harcamaların 4734 sayılı Kanun’a uygun olduğu savunulsa da, yapılan tanıtımların mali durum göz önünde bulundurularak gerçekleştirilmesi gerektiği ifade edilmektedir. Sonuç olarak, belediyenin tanıtım giderleri ile ilgili uygulamalarının, hem sözleşme hükümlerine hem de tasarruf tedbirlerine uygun olarak yeniden değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, mali disiplinin sağlanması ve kamu kaynaklarının etkin kullanımı açısından dikkatli bir yaklaşım benimsenmelidir. |
BULGU: Firma ile Yapılan Sözleşme Gereği %10’luk Reklam Üniteleri Kullanım Payının Aşılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – İl Belediyesi
Belediye ile … Reklam Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti. arasında yapılan sözleşme gereği %10’luk reklam ünitelerinin Belediye tarafından ücretsiz olarak kullanılması hükmünün mevcut olmasına rağmen bu oranın aşılması nedeniyle sözkonusu firmaya ödemelerde bulunulduğu tespit edilmiştir.
Belediye ile firma arasında yapılan sözleşmenin 11’inci maddesinin 15’inci fıkrasında, tüm reklam ünitelerinin %10 unun Belediye tarafından kullanılacağını aynı maddenin 18’inci fıkrasında ise belediyenin kullanacağı %10’luk reklam ünitelerinin kullanım payı ile ilgili Belediyeden hiçbir bedel talep etmeyeceği hükümlerini içermektedir.
Buna rağmen,
-25.01.2024 tarih ve 1790 nolu ÖEB ile 456.960 TL,
-25.01.2024 tarih ve 1791 nolu ÖEB ile 515.400 TL,
-26.01.2024 tarih ve 1830 nolu ÖEB ile 458.160 TL,
-08.02.2024 tarih ve 2585 nolu ÖEB ile firmaya 1.020.000 TL,
-20.08.2024 tarih ve 16352 nolu ÖEB ile firmaya 1.004.360 TL,
-20.08.2024 tarih ve 16353 nolu ÖEB ile firmaya 387.840 TL,
-03.10.2024 tarih ve 19616 nolu ÖEB ile firmaya 66.600 TL,
-03.10.2024 tarih ve 19617 nolu ÖEB ile firmaya 456.960 TL,
… Reklam Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti ne ödenen reklam bedelinin olduğu tespit edilmiştir.
Tamamının, tek kaynaktan temin usulüyle yapıldığı görülmüştür.
Cumhurbaşkanlığı’nın 30.06.2021 tarih ve 31527 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan “Tasarruf Tedbirleri” konulu 2021/14 sayılı Genelgesinde, söz konusu harcamaların kullanımı ile ilgili genel esaslar belirtilmişti.
17 Mayıs 2024 tarih ve 32549 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgesinde de benzer düzenlemelerle birlikte, söz konusu genelgeye uymayanlar hakkında daha sıkı yükümlülükler belirlenmiştir.
5018 sayılı Kanunun Ek 9 uncu maddesi (Ek:18/7/2024-7521/13 md.) ile de;
“Kamu kurum ve kuruluşlarının harcama ve uygulamalarının tasarruf tedbirlerine uygunluğunun idarelerince ve/veya Hazine ve Maliye Bakanlığınca izlenmesi ve denetlenmesi sonucunda, alınan tedbirlere aykırı iş ve işlemleri tespit edilenler hakkında tabi oldukları mevzuat uyarınca disiplin hükümleri uygulanır ve sonuçları idarelerince Cumhurbaşkanlığına bildirilir.”
Hükmü Kanuna eklenmiştir.
17 Mayıs 2024 tarih ve 32549 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri genelgesinde kamu kurumlarının maksadına uygun azami tasarruf prensiplerine riayet edilerek kullanılmasının her kamu kurum ve kuruluşu ile görevlisi için bir görev ve aynı zamanda bir mecburiyet olduğu belirtilmiştir.
Söz konusu genelgenin “Temsil Tören, Ağırlama ve Tanıtım Giderleri” başlıklı maddesinde,
“Temsil ve ağırlama ödenekleri zorunlu haller dışında kullanılmayacaktır.
Uluslararası toplantılar ile milli bayramlar hariç açılış, konferans, seminer, yıl dönümü vb kutlama ve organizasyonlara ilişkin faaliyetler nedeniyle gezi, kokteyl, yemek vb davetler düzenlenmeyecek, hediye verilmeyecek ve diğer adlar altında ödeme yapılmayacaktır.
Yılbaşı ve bayram dönemlerinde kamu görevlileri tarafından gönderilecek tebrik ve kutlama mesajları elektronik ortamda gönderilecek, kamu kurum ve kuruluşlarınca kaynağına bakılmaksızın ajanda, takvim, plaket, hatıra, hediye eşantiyon vb malzemelerin alımı, basım ve dağıtımı yapılmayacaktır.
Kamu kurum ve kuruluşlarınca mevzuattan kaynaklanan zorunluluklar gereği yapılan veya kurum faaliyetleri ile doğrudan ilgili olan tanıtım giderleri hariç olmak üzere basın ve yayın organlarına ilan reklam verilemeyecektir.”
Hükümlerini içermektedir.
Kamu idaresinin cevabında özetle; harcamaların 4734 Sayılı Kanun’un 22. Maddesine uygun olduğu, Belediye ile … Reklam Sanayi Ve Ticaret Ltd. Şti. arasında yapılan sözleşme gereği reklam ünitelerinin işletme hakkının Elazığ’da sadece bahse konu firmada olduğundan dolayı tek kaynaktan temin usulünün kullanıldığı, yapılan ödemelerin sözleşme gereği bedelsiz kullanım hakkı olan % 10 limiti aşıldıktan sonraki ödemelerden oluştuğu, harcamaların 2021/14 ve 2024/7 sayılı Cumhurbaşkanlığı Tasarruf Tedbirleri Genelgelerinde belirtilen “Kamu kurum ve kuruluşlarınca mevzuattan kaynaklanan zorunluluklar gereği yapılan veya kurum faaliyetleri ile doğrudan ilgili olan tanıtım giderleri hariç olmak üzere basın ve yayın organlarına ilan- reklam verilmeyecektir.” hükmüne uygun olduğu, harcamaların 5393 sayılı Belediye Kanununun 14’üncü ve 60’ıncı maddesinin (k) bendine; 38’inci maddesinin (o) bendine uygun yapıldığı, yapılan tanıtımların belediyenin 5 yıllık hizmetlerinin kamuoyuna duyurulması, Emlak Vergisi, ÇTV ödemelerinin halka duyurulması vb. hususlarla ilgili tanıtım giderlerinden oluştuğu ifade edilmiş ise de bulguda açıklandığı üzere tanıtım giderleri yapılırken idarenin mali durumu göz önünde bulundurularak tanıtım giderleri yapılması gerekmektedir.
Belediye tarafından tanıtım giderleri yapılırken idarenin mali durumunun göz önünde bulundurması ve söz konusu Cumhurbaşkanlığı Genelgelerine uygun hareket etmesi gerekmektedir.