|
ÖZET: Gecekondu Fonu paylarının, ilgili mevzuat çerçevesinde doğru bir şekilde yönetilmediği tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’na göre, büyükşehir ilçe belediyeleri ve mücavir alanlar içindeki Hazineye ait taşınmazların satış bedellerinden elde edilen %10’luk payların, 775 sayılı Gecekondu Kanunu’na uygun olarak oluşturulması gereken fon hesabına aktarılmadığı ve bu payların, belirtilen amaçlar dışında, belediyenin cari harcamalarında kullanıldığı belirlenmiştir.
4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 5. maddesi, bu payların kullanımına ilişkin açık düzenlemeler içermektedir. Bu düzenlemeye göre, satış bedellerinin %10’u, yerinde muhafaza edilemeyen yapıların tasfiyesinde kullanılmak üzere ilgili belediyelerin fon hesaplarına aktarılmalıdır. Ayrıca, 775 sayılı Kanun’un 12. maddesi, bu fonun nasıl oluşturulacağı ve kullanılacağına dair hükümler içermektedir. 2019-2024 yılları arasında, belediyeye aktarılan toplam 591.332,25 TL’nin Gecekondu Fonu hesabında tutulmadığı ve bu tutarın, 775 sayılı Kanun’da belirtilen amaçlar dışında harcandığı tespit edilmiştir. Mevzuat gereği, bu fonun doğru bir şekilde yönetilmesi ve belirtilen amaçlar doğrultusunda kullanılması önem arz etmektedir. |
BULGU: Gecekondu Fonu Paylarının İdarenin Gecekondu Fonu Hesabında Tutulmaması ve İdarenin Cari Harcamalarında Kullanılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki Hazineye ait taşınmazların satış bedelleri üzerinden Belediyeye aktarılan %10’luk payların 775 sayılı Gecekondu Kanunu hükümlerine göre oluşturulması gereken fon hesabına aktarılmadığı ve bu Kanun’da belirtilen amaçlar dışında, Belediyenin diğer iş ve işlemleri için kullanıldığı görülmüştür.
4706 sayılı Hazineye Ait Taşınmaz Malların Değerlendirilmesi ve Katma Değer Vergisi Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 5’inci maddesinin beşinci fıkrasında; Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki Hazineye ait taşınmazların satış bedellerinin tahsil edilen kısmından, öncelikle yerinde muhafaza edilemeyen yapıların tasfiyesinde kullanılmak şartıyla, % 10’unun ilgili belediyelerin 775 sayılı Kanun hükümlerine göre oluşturulan fon hesabına aktarılacağı, kalan kısmından ise ilgili belediyeye % 30, varsa büyükşehir belediyesine % 10 oranında pay verileceği ve bu payların tahsilini takip eden ayın yirmisine kadar ilgili idarelerin hesaplarına aktarılacağı belirtilmiştir.
775 sayılı Gecekondu Kanunu’nun 12’nci maddesinde, bu Kanun’daki hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla belirtilen kaynaklardan sağlanacak gelirlerin ilgili belediyeler adına açılacak özel hesaplarda toplanarak bir fon teşkil edileceği, aynı Kanun’un 13’üncü maddesinde fonda toplanan paraların hangi amaçlar için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır.
Yapılan incelemede, 2019-2024 yılları arasında Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki Hazineye ait taşınmazların satış bedelleri üzerinden Belediyeye aktarılan 591.332,25 TL’nin gecekondu fonu hesabında tutulmadığı ve 775 sayılı Kanun’da belirtilen amaçlar dışında İdarenin cari harcamalarında kullanıldığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre; Belediye ve mücavir alan sınırları içindeki Hazineye ait taşınmazların satış bedellerinin tahsil edilen kısmın %10’unun ilgili belediyelerin 775 sayılı Kanun hükümlerine göre oluşturulan fon hesabına aktarılıp, fonda toplanan paraların ise 775 sayılı Kanun’un 13’üncü maddesinde sayılan işlerde kullanılması gerekmektedir.