ÖZET: Geçici kabulü yapılan yapım işlerinin, ilgili duran varlık hesaplarına aktarılmaması, 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları’nda tespit edilmiştir. Büyükşehir olmayan ilçe belediyelerinin Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda yer alan bu işlerin, geçici kabul süreçlerinin tamamlanmasına rağmen, gerekli muhasebe kayıtlarına alınmadığı görülmektedir. 27 Mayıs 2016 tarihli Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği, bu tür yatırımların geçici kabulü sonrası ilgili hesaplara aktarılmasını zorunlu kılmaktadır.

Yapılan incelemelerde, geçmiş yıllarda geçici kabulü yapılmış işlerin 2024 yılı yevmiye defteri açılış fişinde yer aldığı, ancak yıl içinde bu hesabın kullanılmadığı belirlenmiştir. 2024 yılı kesin mizanında 258 no.lu hesabın borç bakiyesi 8.869.183,09 TL olarak kaydedilmiştir. Bu durum, belediyenin gerçekleştirdiği yatırımların tamamlanıp tamamlanmadığını belirsiz hale getirmekte ve maddi duran varlıkların bilançoda olduğundan daha düşük görünmesine neden olmaktadır.

Sonuç olarak, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümleri doğrultusunda, geçici kabulü yapılan yatırımların ilgili duran varlık hesaplarına aktarılması gerekmektedir. Bu uygulama, belediyenin mali tablolarının doğruluğunu sağlamak ve yatırımların durumunu net bir şekilde ortaya koymak açısından büyük önem taşımaktadır.

BULGU: Geçici Kabulü Yapılan Yapım İşlerinin İlgili Duran Varlık Hesaplarına Alınmaması

2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi

Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda kayıtlı olan yapım işlerinden geçici kabulü yapılanlar ilgili duran varlık hesaplarına aktarılmamaktadır.

27.05.2016 tarihli ve 29724 mükerrer sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar hesabının niteliğinin açıklandığı 204’üncü maddesinde bu hesabın yapımı süren maddi duran varlıklar için yapılan her türlü madde ve malzeme ile işçilik ve genel giderlerin; geçici ve kesin kabul usulüne tabi olan hallerde geçici kabulün yapıldığını gösteren tutanağın idarece onaylandığı tarihte, diğer hallerde işin fiilen tamamlandığını gösteren belgenin düzenlendiği tarihte, ilgili maddi duran varlık hesabına aktarılıncaya kadar izlenmesi için kullanılacağı belirtilmiştir.

Anılan Yönetmeliğin “Hesabın işleyişi” başlıklı 205’inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde; tamamlanıp geçici kabulü yapılan işlere ilişkin tutarların 258 no.lu Hesaba alacak, ilgili maddi duran varlık hesabına borç kaydedileceği ifade edilmiştir.

Yapılan incelemede, geçmiş yıllarda geçici kabulü yapılmış olan işlere ilişkin olarak 2024 yılı yevmiye defteri açılış fişinde 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında kayıtlı olan tutarların bulunduğu, yıl içinde söz konusu hesabın hiç kullanılmadığı ve belediyenin 2024 yılı kesin mizanında 258 no.lu hesabın borç bakiyesinin 8.869.183,09 TL olarak yer aldığı görülmüştür. Söz konusu hesabın bu şekilde kullanılması, belediye tarafından gerçekleştirilen yatırımların tamamlanıp tamamlanmadığının anlaşılamamasına yol açmaktadır. Öte yandan, bu durum ilgili maddi duran varlıkların bilançoda olması gerekenden daha düşük tutarda görünmesine ve belediyenin mali tablolarında hata oluşmasına neden olmaktadır.

Bu itibarla, yukarıda bahsi geçen Yönetmelik hükümleri uyarınca Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda kayıtlı olan yatırımlardan geçici kabulü yapılmış olanların ilgili maddi duran varlık hesaplarına aktarılması gerekmektedir.