|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin gelir getirici sözleşme bedellerinde artış yapmadığını ortaya koymaktadır. Belediyenin, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu çerçevesinde ambalaj ve tekstil atıkları toplama hizmetini yüklenicilere ihale ettiği belirtilmiştir. Ancak, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın Covid-19 salgını nedeniyle yayımladığı 2020/27 sayılı Genelge gerekçe gösterilerek, sözleşme bedellerinde haksız bir indirim uygulandığı tespit edilmiştir.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15. maddesi, katı atıkların yönetimi ile ilgili tüm hizmetlerin belediyenin sorumluluğunda olduğunu vurgulamaktadır. Genelge, pandemi nedeniyle yerel yönetimlerin taşınmazlara ilişkin bedellerde indirim yapabileceğini belirtse de, bu durumun yalnızca taşınmazlarla sınırlı olduğu ifade edilmiştir. Ayrıca, 2021 yılında alınan Meclis Kararı doğrultusunda kira artışı yapılmadığı da belirtilmiştir. Bu durum, indirim olarak değerlendirileceğinden, belediyenin savunması geçersiz kabul edilmektedir. Sonuç olarak, taşınmaz niteliğinde olmayan gelir getirici sözleşme bedellerinde artış yapılması gerektiği anlaşılmaktadır. Bu durum, ilgili mevzuat gereği belediyenin yükümlülüklerini yerine getirmediğini göstermektedir. |
BULGU: Gelir Getirici Nitelikteki Sözleşme Bedellerinde Artış Yapılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
İdare, görevi gereği yapmak veya yaptırmak zorunda olduğu ambalaj atıkları ve tekstil atıkları toplama işini, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümlerine göre gelir getirici şekilde ihale ederek yüklenicilere yaptırmıştır. Bununla birlikte; Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın Covid 19 salgını nedeniyle yayımlanan 2020/27 sayılı Genelgesi gerekçe gösterilerek, ilgili sözleşme bedellerinde yersiz olarak indirim yaptıkları görülmüştür.
5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15’inci maddesinde yer alan;
“g) Katı atıkların toplanması, taşınması, ayrıştırılması, geri kazanımı, ortadan kaldırılması ve depolanması ile ilgili bütün hizmetleri yapmak ve yaptırmak”
hükmü gereği; ambalaj atıkları ve tekstil atıkları toplama işi, Belediyenin yetki ve imtiyazları arasındadır.
Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın 2020/27 sayılı Genelgesi’nde;
Bu çerçevede koronavirüs salgını kaynaklı zorlayıcı sebepler gerekçesiyle; yerel yönetimler ve bağlı kuruluşları ile bunların üyesi olduğu mahalli idare birlikleri ve bunların sermayesinin yarısından fazlasına doğrudan doğruya ya da dolaylı olarak birlikte ve ayrı ayrı sahip oldukları şirketlerin mülkiyetinde veya tasarrufunda olan taşınmazlara ilişkin olarak irtifak hakkı, kiralama ve benzeri kullanımdan kaynaklanan ve ilgili mevzuatınca ödenmesi gereken bedellerin veya tutarların;
Kamu kurum ve kuruluşları tarafından alınan önlemler sonucunda veya pandemi sürecine bağlı olarak faaliyetlerinde azalma meydana gelen işyerlerinden tahsil edilecek sözü edilen bedellere ilişkin olarak idarece yapılacak değerlendirme sonucunda indirim veya erteleme yönünde karar alınabileceği,
hükmü yer almaktadır.
Bu hükme göre; indirim yapılacak olanlar sadece taşınmazlara ilişkin olarak yapılabilecektir.
Ayrıca, kamu idaresi tarafından herhangi bir indirim yapılmadığı ifade edilmekle beraber; 2021 yılında bulguda bahsedilen Meclis Kararı gereği kira artışı yapılmamıştır. Dolayısıyla artışın yapılmaması da indirim olarak değerlendirilecek olduğundan idarenin savunmasının yersiz olduğu düşünülmektedir.
Sonuç olarak; taşınmaz niteliğinde olmayan, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu hükümleri gereği gelir getirici nitelikteki sözleşme bedellerinde artış yapılması gerektiği değerlendirilmektedir.