|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, Büyükşehir olmayan ildeki bir ilçe belediyesinin gelirlerden alacaklar hesabında izlenen tutarların, dönem sonunda takip işlemi başlatılmadan takipli alacaklar hesabına aktarıldığı tespit edilmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 89. maddesi, takipli alacaklar hesabının tahakkuk ettirilen alacakların izlenmesi için kullanılması gerektiğini belirtmektedir. Ayrıca, 90. madde, ilgili servislerin takibe alınmış alacakları muhasebe servisine bildirmesi gerektiğini vurgulamaktadır.
Denetim bulgularına göre, 2024 yılı içinde tahsil edilemeyen alacakların tamamı, herhangi bir takip süreci başlatılmadan takipli alacaklar hesabına aktarılmıştır. Bu durum, mevzuata aykırı bir uygulama olarak değerlendirilmiştir. İdare, takip işlemi başlatılmayan alacakların yanlış bir şekilde takipli alacaklar hesabına aktarılmasına son verileceğini belirtmiş, ancak bu değişikliğe dair herhangi bir belge sunmamıştır. Sonuç olarak, takip işlemi başlatılmayan alacakların bu hesaba aktarılması, gelir alacakları hakkında doğru bilgi sağlanmasını engelleyerek 2024 yılı bilançosunda hatalara yol açmıştır. Bu durum, mali raporlamanın güvenilirliğini zedelemektedir. |
BULGU: Gelirlerden Alacaklar Hesabında İzlenen Tutarların Dönem Sonunda Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına Aktarılması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
İdare tarafından 2024 yılı içinde 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabında izlenen ve yılı içinde tahsil edilemeyen alacakların tamamının, dönem sonunda herhangi bir takibat işlemi başlatılmadan 121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına aktarıldığı görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 89’uncu maddesinde, Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabının, mevzuatı gereğince tahakkuk ettirilen faaliyet alacaklarından takibe alınan tutarlar ile bunlardan yapılan tahsilat, tecil ve terkinlerin izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı Yönetmelik’in “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 90’ıncı maddesinde ise; ilgili servislerce muhasebe servisine bildirilen takibe alınmış alacakların, düzenlenecek muhasebe işlem fişi ile Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına borç, ilgisine göre Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabına alacak kaydedilerek takip kayıtlarının yapılacağı, ayrıca söz konusu takibe alma işlemlerinin ilgili servislerce gün sonuna kadar muhasebeye bildirilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, tahakkuk etmiş bir alacağın 121- Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına aktarılabilmesi için söz konusu alacağa ilişkin ilgili servislerce takip işlemlerinin başlatılması gerekmektedir.
Yapılan incelemede, Belediye tarafından 2024 yılı içinde 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabında izlenen ve yıl içinde tahsil edilemeyen alacağın tamamının, dönem sonunda herhangi bir takip işlemi başlatılmadan 121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına aktarıldığı tespit edilmiştir.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından; takip işlemi başlatılmayan alacakların gerçeğe aykırı olarak 21-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına aktarılması uygulamasına son verilerek mevzuatına uygun işlem tesis edilmeye başlandığı ifade edilmiştir. Ancak söz konusu muhasebe kayıtlarının mevzuatına uygun şekilde yapılmaya başlandığına yönelik herhangi bir kanıtlayıcı belge gönderilmemiştir.
Bu itibarla, takip işlemi başlatılmayan alacakların gerçeğe aykırı olarak bu hesaba aktarılması faaliyet alacakları hakkında doğru ve güvenilir bilgi sunulmasını engellediğinden 2024 yılı Bilançosunda 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı ve 121-Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı itibarıyla hataya neden olunmuştur.