|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin Gelirlerden Alacaklar Hesabı’nın gerçek durumu yansıtmadığını ortaya koymuştur. Yapılan incelemelerde, fazla veya yersiz tahsilatlar sonucunda tamamen iade edilen tutarların hatalı bir şekilde muhasebeleştirildiği belirlenmiştir. İade edilen tutarların, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 389. maddesine uygun olarak, yılı geçtikten sonra 630-Giderler Hesabı’na, yılı içinde yapılan iadelerin ise 600-Gelirler Hesabı’na borç yazılması gerekirken, bu tutarların 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı’na borç yazıldığı tespit edilmiştir.
Bu durum, iade edilen tutarların, kurumun alacağı varmış gibi görünmesine yol açmakta ve 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabı’nda 1.177.112,09 TL’lik bir fazlalığa neden olmaktadır. Aynı zamanda, 600 veya 630-Giderler Hesabı’nda belirtilen tutarlar kadar bir eksiklik oluşmaktadır. Sonuç olarak, 2022 yılı mali tablolarında yer alan hesaplar, gerçek durumu yansıtmamaktadır. Kamu İdaresi, bu bulguya ilişkin gerekli işlemlerin yapılacağını belirtmiş olup, gelirlerden ret ve iadelerle ilgili muhasebe kayıtlarının Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’ne uygun olarak düzenlenmesi gerektiği vurgulanmıştır. |
BULGU: Gelirlerden Alacaklar Hesabının Gerçek Durumu Yansıtmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Fazla veya yersiz tahsil edilmeleri sonucunda tamamen iade edilen tutarların hatalı muhasebeleştirilmesi sonucu, 120-Gelirlerden alacaklar hesabının idarenin gerçek alacak tahakkuklarını göstermediği tespit edilmiştir.
Yapılan incelemede daha önce tahsil edilerek bütçe geliri haline gelmiş tahsilatlardan geçerli nedenlere dayanılarak iade edilmesi gereken tutarların, Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 389’uncu maddesi hükmü uyarınca; yılı geçtikten sonra iade edilenlerin 630-Giderler Hesabına, yılı içinde yapılan ret ve iade tutarlarının ise 600-Gelirler Hesabına borç yazılarak muhasebe kaydının tamamlanması gerekirken, söz konusu iadelerin 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabına borç yazıldığı görülmüştür. Böylelikle esasen fazla veya yersiz tahsil edilmeleri sonucunda tamamen iade edilen tutarlar, Kurumun alacağı imiş gibi yeniden 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabında takibe alınmış olmaktadır.
İdarenin iade ettiği tutarları, Yönetmelik’te belirtildiği şekilde kullanılması gerekirken 120-Gelirlerden Alacaklar Hesabına borç yazılması, belediyenin herhangi bir alacağı doğmamasına rağmen alacağı varmış gibi görünmesine yol açmaktadır. Bu şekilde hatalı yapılan muhasebe kayıtları sonucunda, 120-Gelirlerden Alacak Hesabında 1.177.112,09 TL fazlalığa, 600 veya 630-Giderler Hesabında da belirtilen tutar kadar eksikliğe neden olunmuştur. Bu nedenle 2022 yılı mali tablolarında belirtilen hesaplar gerçek durumu göstermemektedir.
Tablo 9: Gelirlerden Alacaklar Hesabına Hatalı Kayıt Yapılan Ret ve İadeler
| Hesap Kodu | Cinsi | Tutarı (TL) |
| 120.03.01.02.04 | Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğüyle İlgili Ödemeler | 7.640,00 |
| 120.03.01.02.99 | İcra Ödemeleri | 1.066.504,09 |
| 120.03.01.02.99 | Tahsilat ve Ücret İadeleri | 102.968,00 |
| TOPLAM | TOPLAM | 1.177.112,09 |
Kamu İdaresi tarafından bulgu konusu hususa iştirak edilmiş olup gerekli işlemlerin sağlanacağı belirtilmiştir.
Kurumun gelirlerden ret ve iadeler işlemleri ile ilgili muhasebe kayıtlarının Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği hükümlerine göre yapılması gerekmektedir.