|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları kapsamında, büyükşehir olmayan ilçe belediyelerinde Gelirlerden Alacaklar Hesabı’nın yıl içinde alacak bakiyesi verdiği tespit edilmiştir. Aktif karakterli 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı’nın bazı alt hesapları, beklenmedik bir şekilde alacak bakiyesi göstermektedir. Aktif hesaplar, varlık hesapları olarak adlandırılır ve bu hesapların borç tarafında kayıt yapılması beklenir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 86. maddesi, bu hesabın tahakkuk eden faaliyet alacakları ile tahsilat ve terkinlerin izlenmesi amacıyla kullanılacağını belirtmektedir.
Yönetmelik’in 87. maddesi, Gelirlerden Alacaklar Hesabı’na ilişkin işlemleri tahakkuk, terkin ve tahsilat olarak sıralarken, 88. madde ise hesabın işleyişini açıklamaktadır. Ancak, mevzuata uygun olarak bu hesabın her zaman borç bakiyesi vermesi veya hiç bakiye göstermemesi gerekirken, yıl içinde alacak bakiyesi vermesi dikkat çekmiştir. Bu durum, belediyenin kullandığı muhasebe programının uygun şekilde yapılandırılmadığını göstermektedir. Kamu İdaresi, konuyla ilgili gerekli çalışmaların başlatıldığını bildirmiştir. |
BULGU: Gelirlerden Alacaklar Hesabının Yıl İçinde Alacak Bakiyesi Vermesi
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediye tarafından yapılan kayıtlarda aktif karakterli 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabının bazı alt hesaplarının yıl içinde alacak bakiyesi verdiği görülmüştür.
Bilançonun aktif kısmında yer alan, açılış kaydı borç tarafına yapılan ve borç kalanı vermesi beklenen hesaplara aktif karakterli hesap denilmektedir. Aktif hesaplar “varlık hesapları” olarak da adlandırılmakta ve bu hesaplarda artış olduğunda hesabın borç tarafına, azalış olduğunda hesabın alacak tarafına kayıt yapılmaktadır. Varlık karakterli hesapların borç bakiyesi vermesi ya da bakiye vermemesi gerekmektedir.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 86’ncı maddesinde; 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabının, mevzuatı gereğince tahakkuk ettirilen faaliyet alacakları ve bunlardan yapılan tahsilat ve terkinlerin izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır.
Anılan Yönetmelik’in 87’nci maddesinde; Gelirlerden Alacaklar Hesabına ilişkin işlemleri, gelirlerden alacakların tahakkuk ve terkin işlemleri ile gelirlerden alacaklardan yapılan tahsilat olarak sıralamıştır. Hesabın işleyişi ise 88’nci maddede açıklanmıştır.
Mevzuatı gereğince 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı ile bu hesabın alt hesaplarının her zaman borç bakiyesi vermesi ya da hiç bakiye vermemesi gerekirken yıl içinde alacak bakiyesi verdiği tespit edilmiştir. Belediye tarafından kullanılan muhasebe programının bu şekilde kayıtlara izin vermeyecek şekilde programlanması gerektiği değerlendirilmektedir.
Kamu İdaresi cevabında, gerekli çalışmaların başlatıldığı ifade edilmiştir.