|
ÖZET: Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında izlenen tutarların gerçek durumu yansıtmadığı tespit edilmiştir. 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları çerçevesinde, bir ilçe belediyesinin muhasebe kayıtları incelendiğinde, alacaklarla ilgili herhangi bir takip işlemi yapılmadan bu tutarların 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına kaydedildiği gözlemlenmiştir. Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin ilgili maddeleri, bu hesabın yalnızca tahakkuk ettirilen alacakların takibe alınması ve bunlarla ilgili işlemlerin kaydedilmesi için kullanılacağını belirtmektedir.
Denetim sırasında, alacaklar için takip işlemi başlatılmadığı halde bazı tutarların doğrudan 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına kaydedildiği ve elde edilen tahsilatların bu hesaptan düşüldüğü ortaya çıkmıştır. Bu durum, belediyenin alacaklarının gerçeği yansıtmasını engelleyerek, 2024 yılı bilançosunda 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı ve 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı açısından hatalara yol açmıştır. İdare, bu tespit üzerine alacakların doğru bir şekilde kaydedilmesi için gerekli çalışmalara başlayacağını ifade etmiştir. |
BULGU: Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında İzlenen Tutarların Gerçek Durumu Yansıtmaması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyenin dönem içerisinde yaptığı muhasebe kayıtları incelendiğinde alacakları ile ilgili herhangi bir takibat işlemi başlatılmadan ilgili tutarların 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına kaydedildiği görülmüştür.
Mahalli İdareler Bütçe ve Muhasebe Yönetmeliği’nin 89’uncu maddesinde, Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabının, mevzuatı gereğince tahakkuk ettirilen faaliyet alacaklarından takibe alınan tutarlar ile bunlardan yapılan tahsilat, tecil ve terkinlerin izlenmesi için kullanılacağı hüküm altına alınmıştır.
Aynı Yönetmelik’in “Hesaba ilişkin işlemler” başlıklı 90’ıncı maddesinde ise; ilgili servislerce muhasebe servisine bildirilen takibe alınmış alacakların, düzenlenecek muhasebe işlem fişi ile Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına borç, ilgisine göre Gelirlerden Alacaklar Hesabı veya Gelirlerden Tecilli ve Tehirli Alacaklar Hesabına alacak kaydedilerek takip kayıtlarının yapılacağı; ayrıca söz konusu takibe alma işlemlerinin ilgili servislerce gün sonuna kadar muhasebeye bildirilmesi gerektiği ifade edilmiştir.
Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere, tahakkuk etmiş bir alacağın 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına aktarılabilmesi için söz konusu alacağa ilişkin ilgili servislerce takip işlemlerinin başlatılması gerekmektedir.
Yapılan incelemede; alacaklar ile ilgili herhangi bir takip işlemi yapılmamasına rağmen bazı alacakların doğrudan 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına kaydedildiği, dönem içerisinde de elde edilen tahsilatların bu hesaptan düşüldüğü görülmüştür.
Yukarıda yer alan denetim tespiti üzerine, İdare tarafından özetle; Belediyenin alacaklarındaki tutarların gerçeğe uygun bir yapıya kavuşmasına yönelik çalışmalara başlanarak Belediyenin alacakları ile muhasebe kayıtlarının tutarlı ve gerçeği yansıtacak şekile getirilmesinin sağlanacağı ifade edilmiştir.
Sonuç itibarıyla, takip işlemi başlatılmayan alacakların 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabına aktarılması faaliyet alacakları hakkında doğru ve güvenilir bilgi sunulmasını engellediğinden 2024 yılı Bilançosunda 120 Gelirlerden Alacaklar Hesabı ve 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabı itibarıyla hataya neden olunmuştur.