|
ÖZET: 2021 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Özel Bütçeli İdare Bölge Müdürlükleri’nde gider taahhütleri ve karşılık hesaplarının fiili durumu yansıtmadığını ortaya koymuştur. Yapılan incelemelerde, 920-Gider Taahhütleri Hesabı ve 921-Gider Taahhütleri Karşılığı Hesabı’nın bazı işlerde kullanılmadığı tespit edilmiştir. Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği gereğince, sözleşme imzalandığında ilgili tutarların bu hesaplara kaydedilmesi gerektiği belirtilmiştir. Ancak, Bursa, Adana, Edirne, Kayseri, Şanlıurfa, Mardin, Van, Isparta ve Aydın Bölge Müdürlükleri tarafından yapılan hakediş ödemelerinde bu hesapların önemli bir kısmının ihmal edildiği görülmüştür.
Bu durum, mevzuata aykırılık teşkil etmenin yanı sıra, idarelerin taahhütlerini takip etme süreçlerini de olumsuz etkilemektedir. Sözleşme bedellerinin ve hakediş tutarlarının doğru bir şekilde izlenmesi, 920 ve 921 hesaplarının etkin kullanımı ile mümkün olacaktır. Dolayısıyla, taahhüt dosyalarının oluşturulması ve ilgili tutarların bu hesaplar üzerinden izlenmesi büyük önem taşımaktadır. Bu yaklaşım, hem hesapların doğru bir şekilde yönetilmesini sağlayacak hem de idarelerin mali durumlarının daha şeffaf bir şekilde yansıtılmasına katkıda bulunacaktır. |
BULGU: Gider Taahhütleri ve Gider Taahhütleri Karşılığı Hesaplarının Fiili Durumu Yansıtmaması
2021 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Özel Bütçeli İdare
Bölge Müdürlüklerinde girişilen tüm taahhütlere ilişkin tutarların izlenmesi için kullanılması gereken 920-Gider Taahhütleri Hesabı ile 921-Gider Taahhütleri Karşılığı Hesabının, bir kısım işlerde kullanılmadığı tespit edilmiştir.
Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliği’nin 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı ve 920-Gider Taahhütleri Hesabına ilişkin maddelerinde ifade edildiği üzere; 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabında izlenmesi gereken bir işin sözleşmesi imzalandığında, sözleşme bedeli 920-Gider Taahhütleri Hesabına borç, 921-Gider Taahhütleri Karşılığı Hesabına alacak; işin devamı sırasında sözleşme bedelinde meydana gelecek artışlar da 920 Hesabına borç, 921- Hesabına ise alacak kaydedilmelidir. Bununla beraber, yüklenicilere yapılan her hakediş ödemesinde ödenecek tutar 258-Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının borcuna kaydedilmeli, sözleşme fiyatları üzerinden hesaplanan hakediş tutarları ise 920-Gider Taahhütleri Hesabına alacak, 921-Gider Taahhütleri Karşılığı Hesabına ise borç kaydedilmelidir.
Yapılan incelemede; Bursa, Adana, Edirne, Kayseri, Şanlıurfa, Mardin, Van, Isparta ve Aydın Bölge Müdürlükleri tarafından yüklenicilere yapılan hakediş ödemelerinde, 258- Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabının kullanıldığı, ancak sözleşme fiyatları cinsinden hesaplanan tutarların izlenmesi gereken 920 ve 921 Hesaplarının, hakediş ödemelerinin önemli bir kısmında kullanılmadığı görülmüştür.
920-Gider Taahhütleri ile 921-Gider Taahhütleri Karşılığı Hesabının kullanılmaması, mevzuata aykırılık teşkil ettiği gibi İdare tarafından girişilen taahhütlerin takip edilmesine de engel teşkil etmektedir.
Sonuç olarak; girişilen taahhütlere ilişkin taahhüt dosyalarının oluşturularak ilgili tutarların 920-Gider Taahhütleri ile 921-Gider Taahhütleri Karşılığı Hesaplarında izlenmesi gerekmektedir.