|
ÖZET: 2024 yılı Sayıştay Denetim Raporları, bir ilçe belediyesine ait personel şirketine işçi alımı sırasında gerekli güvenlik soruşturmalarının yapılmadığını ortaya koymuştur. İlgili mevzuata göre, belediyeler ve bağlı kuruluşlar, işe alım süreçlerinde güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılmasını zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda, şirket personelinde aranacak şartlar arasında güvenlik soruşturması yapılmış olma koşulu yer almaktadır.
Yönetmelik gereğince, güvenlik soruşturmaları ve arşiv araştırmaları, ilgili valilikler aracılığıyla yetkili mercilerden talep edilmekte ve sonuçlar, valilik bünyesinde oluşturulan değerlendirme komisyonları tarafından değerlendirilmektedir. Ancak, 2024 yılında belediyeye ait personel şirketine alınan iki işçi için bu süreçlerin atlandığı tespit edilmiştir. Bu durum, kamu hizmeti sunan personellerin işe girişinde çeşitli riskler doğurabileceği anlamına gelmektedir. Sonuç olarak, belediyelerin personel alım süreçlerinde güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılması, yasal bir zorunluluk olup, bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi, kamu güvenliği açısından ciddi sorunlar yaratabilir. Dolayısıyla, personel şirketine alınacak işçilerin güvenlik soruşturmalarının yapılması elzemdir. |
BULGU: Güvenlik Soruşturması Yapılmadan Belediyeye Ait Personel Şirketine İşçi Alınması
2024 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir Olmayan İl Kapsamında Yer Alan İlçe Belediyesi
Belediyeye ait personel şirketine işçi alımı yapılırken gerekli olan güvenlik soruşturmalarının yapılmadığı görülmüştür.
İl Özel İdareleri, Belediyeler ve Bağlı Kuruluşları ile Bunların Üyesi Olduğu Mahalli İdare Birliklerinin Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmetlerinin Gördürülmesine İlişkin Usul ve Esaslar’ın “Şirket personelinde aranacak şartlar” başlıklı 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının altıncı bendine göre şirketlerde işe alınacaklarda güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmış olması şartı aranacaktır.
Aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise birinci fıkranın altıncı bendine ilişkin soruşturma ve/veya araştırma taleplerinin ilgili valilik aracılığıyla yetkili mercilerden isteneceği, intikal eden güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması sonuçlarının 14.02.2000 tarihli ve 2000/284 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliği’ne göre illerde valilikler bünyesinde teşkil edilen değerlendirme komisyonunca değerlendirileceği belirtilmiştir.
Öte yandan 03.06.2022 tarihinde Cumhurbaşkanı tarafından Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yapılmasına Dair Yönetmelik’in “Yürürlükten kaldırılan yönetmelik” başlıklı 16’ncı maddesine göre 14.02.2000 tarihli ve 2000/284 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliği yürürlükten kaldırılmış, mevzuatta birinci fıkra ile yürürlükten kaldırılan Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Yönetmeliği’ne yapılan atıfların bu Yönetmelik’e yapılmış sayılacağı hususu düzenlenmiştir. Bahsi geçen Yönetmelik’in ilgili maddelerinde ise güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılırken izlenecek yöntem ve usuller detaylıca belirlenmiştir.
Buna göre, belediyelerin personel hizmeti aldıkları şirketlere yapılan işçi alımları sırasında ilgililerine yönelik güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmış olması şartı hukuki bir yükümlülüktür.
Yapılan incelemede, 2024 yılında belediyeye ait personel şirketine alınan 2 işçi için güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmadığı görülmüştür. Bu durum kamu görevi sunan söz konusu personellerin işe giriş sürecinde bazı riskleri beraberinde getirebilecektir.
Bu itibarla, söz konusu Şirket’e alınan işçilerin güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmış olması gerekmektedir.