|
ÖZET: 2022 yılı Sayıştay Denetim Raporları, Büyükşehir İlçe Belediyesi’nin ihale ettiği mal alımı ve yapım işlerine ilişkin hakediş ödemeleri öncesinde Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) olan borçların sorgulanmadığını ortaya koymuştur. 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun 90. maddesi, kamu idarelerinin ihale ile gerçekleştirdikleri işlerde hakediş ödemelerinin, işverenin SGK’ya olan borçlarının bulunmaması şartıyla yapılacağını belirtmektedir. Ayrıca, ilgili yönetmelik, her hakediş ödemesi öncesinde işverenin ve varsa alt işverenlerinin SGK’ya olan borçlarının sorgulanmasını zorunlu kılmaktadır.
Yapılan incelemeler, Kamu İdaresi’nin mal alımı ve yapım işleri kapsamında yüklenicilere gerçekleştirdiği hakediş ödemeleri sırasında, işverenlerin SGK’ya olan borçlarına dair herhangi bir sorgulama yapılmadığını göstermektedir. Mevzuat gereği, kamu alacaklarının takibi için bu tür sorgulamaların gerçekleştirilmesi, kamu kaynaklarının etkin bir şekilde korunması açısından büyük önem taşımaktadır. Bu durum, kamu idarelerinin yükümlülüklerini yerine getirmesi ve mali disiplinin sağlanması açısından kritik bir gereklilik olarak öne çıkmaktadır. |
BULGU: Hak Sahibine Gerçekleştirilen Ödemelerde Sosyal Güvenlik Prim Borcu Sorgulaması Yapılmaması
2022 Yılı Sayıştay Denetim Raporları – Büyükşehir İlçe Belediyesi
Kamu İdaresi tarafından ihale edilen mal alımı ve yapım işlerine ilişkin sözleşmelere ait hakediş ödemelerinden önce Sosyal Güvenlik Kurumuna olan borç sorgulamasının yapılmadığı görülmüştür.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nun “Prim ve İdari Para Cezası Borçlarının Hakedişlerden Mahsubu, Ödenmesi ve İlişiksiz Belgesinin Aranması” başlıklı 90’ıncı maddesinde; kamu idarelerinin ihale yoluyla yaptırdıkları her türlü işlere ait hakediş ödemelerinin, işverenin Sosyal Güvenlik Kurumuna herhangi bir idari para cezası, prim
ve prime ilişkin borcunun olmaması kaydıyla ödeneceği ifade edilmiştir.
Sosyal Güvenlik Kurumu Prim ve İdari Para Cezası Borçlarının Hakedişlerden Mahsubu, Ödenmesi ve İlişiksizlik Belgesinin Aranması Hakkında Yönetmelik’in “Hakedişten Kesinti ve Mahsup” başlıklı 6’ncı maddesinde; idarece işverenlerin hakedişlerinin, Sosyal Güvenlik Kurumuna idari para cezası, prim ve prime ilişkin borçlarının olmaması kaydıyla ödeneceği, idarenin işverene yapacağı her hakediş ödemesinden önce işverenin ve varsa alt işverenlerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna idari para cezası, prim ve prime ilişkin gecikme cezası, gecikme zammı ve diğer ferilerinden oluşan borçlarının olup olmadığını üniteden yazı ile sorulacağı ifade edilmiştir.
Yapılan incelemede Kamu İdaresinin mal alımı ve yapım işleri nedeniyle yüklenicilere yaptığı hakediş ödemeleri sırasında işverenin ve varsa alt işverenlerinin Sosyal Güvenlik Kurumuna olan borçlarına ilişkin sorgulamanın yapılmadığı tespit edilmiştir.
Mevzuat hükümleri ile Kamu İdaresine yüklenen kamu alacaklarının takip edilmesi görevinin yerine getirilmesi için yapılacak olan hakediş ödemelerinden önce Sosyal Güvenlik Kurumuna olan borçların sorgulamasının yapılması, bu sayede kamu kaynaklarının korunması gerekmektedir.